Een goede ouder geeft om zijn kinderen, Henk Krol

50Plus gaat de verkiezingen in met een pamflet tegen jongeren. Waar hebben we dit aan verdiend, vraagt Caesar Bast van de Nationale Jeugdraad zich af.

Foto Reuters

Er is een streven even oud als de mensheid, namelijk dat ouders willen dat hun kinderen het beter krijgen dan zijzelf. Die tijd lijkt voorbij, stelt adviesbureau McKinsey in Poorer than their parents? Flat or falling incomes in advanced economies. Zonder ingrijpen gaat de jongste generatie er hard op achteruit, met vergaande sociaal-economische gevolgen.

Onlangs werd deze zorg opnieuw bevestigd door het CBS. Meer en meer jongeren zijn financieel afhankelijk van anderen. Slechts een kwart van de 20- tot 25-jarigen kan de broek ophouden, terwijl dat vijftien jaar geleden nog voor 45 procent gold. Frappant dus dat het debat zich vooral richt op de toekomst van ouderen. Sommigen gaan er inderdaad op achteruit, blijkt uit cijfers van SCP, CBS en Eurostat, maar als groep zijn ze rijker dan ooit. Bijna nergens in de EU komt armoede onder ouderen zo weinig voor als hier. Alleen Luxemburg doet het beter. Jongeren, daarentegen, zitten gevangen in flexcontracten, een leenstelsel en hun toegang tot de woningmarkt is beroerd.

Aanjager van dit debat is Henk Krol, fractievoorzitter van 50Plus. „Omdat ouderen het niet meer pikken”, prijkt op het titelblad van zijn verkiezingsprogramma. De politicus komt op voor de financiële belangen van ouderen. Prima, maar in zijn redeneringen rekent hij op een onheuse manier af met de jongere generatie. Zo zegt hij over de pensioenen dat jongeren dat niet gaan betalen. „Het is al betaald door ouderen. Je kunt rustig stellen dat er geroofd wordt van de ouderen.” Krol ontkent feiten die onder economen niet ter discussie staan, namelijk dat jongeren wel degelijk de pensioenen voor ouderen betalen.

De maatschappij is niet gebaat bij het aanwakkeren van een generatieconflict op valse gronden. Electoraal is het weliswaar lonend, want jongeren vormen maar een kleine groep kiezers in dit rap vergrijzende land. Krol belooft ouderen echter voordeeltjes die de economie op lange termijn geen goed doen, die toekomstige generaties nog armer maakt. Dat Krol-effect kunnen jongeren er echt niet bij hebben. Zij ondervinden de grootste impact van beleid op het gebied van huisvesting, arbeidsmarkt en onderwijs, terwijl ze er het minste invloed op hebben. Dat begint steeds meer te knagen. ‘Hoe voorkomen we dat babyboomers ons leegtrekken?’, klinkt het bij jongerenorganisaties. Sommigen pleiten voor een jongerenpartij, als tegenhanger van 50Plus. De gevestigde orde moet zich dat aantrekken.

Veruit de meeste jongeren gaan nog steeds uit van vertrouwen in de gevestigde orde: ‘Het komt vast wel goed’, hoor je dan. Economen schetsen al een paar jaar een doemscenario als het om de twintigers van nu gaat, met name over de jeugdwerkloosheid. Internationaal lijkt het wel mee te vallen met de Nederlandse jeugdwerkloosheid. Maar die lijstjes zijn bedrieglijk, betoogde hoogleraar arbeidsrecht Wiemer Salverda vorig jaar in NRC. „De internationale arbeidsstatistiek telt elke werkende en elke baan volledig mee, ongeacht het aantal uren dat er wordt gewerkt. Corrigeer je de cijfers voor deze versplintering, dan schiet de werkloosheid onder Nederlandse jongeren omhoog van 12 naar 37 procent en komen wij in Europa direct na de landen met de grootste problemen: Spanje, Griekenland, Italië, Ierland, Cyprus en Portugal.” Nederland is kampioen kruimelbanen, aldus Salverda.

Als er iets geroofd wordt, dan is het wel de toekomst van jongeren. Aan Henk Krol wil ik vragen: wilt u herinnerd worden als de man die ouderen verleidde om de toekomst van hun kleinkinderen te vergooien? Als onze generatie de eerste is die het slechter krijgt, zegt u dan: vette pech? Wilt u echt een generatieconflict, enkel om grijze stemmen te winnen? Uw programma is nog een concept, begreep ik. De verkiezingen zijn pas in maart. Genoeg tijd om jongeren alsnog recht te doen in de definitieve versie. Ik en de Nationale Jeugdraad helpen u daar graag bij.