‘Eén op de vijf stemt in Jesse Klavers wijk PVV’

Dat zei GroenLinks-leider Jesse Klaver over de stemming in zijn geboorteplaats.

Foto Remko de Waal/Anp

De aanleiding

Presentator Arjen Lubach legde afgelopen zondag al veel parallellen bloot tussen de eerste campagnespeech van Jesse Klaver en eerdere oneliners van een van zijn grote voorbeelden, Barack Obama. Ook de verwijzing naar zijn geboortestreek kopieerde Klaver van de Amerikaanse president. Wat voor Obama the south side van Chicago is, is voor Klaver de Westrand in het Brabantse Roosendaal. Hij verwees er veelvuldig naar bij de aftrap van de GroenLinks-campagne voor de Tweede Kamerverkiezingen van volgend jaar, vorige week in de Amsterdamse Melkweg.

„Ik kom uit Roosendaal en daar ben ik trots op. De Westrand is mijn wijk, daar ben ik geboren….” Klaver maakte van de volkswijk tussen het centrum van Roosendaal en de snelweg A17 een metafoor van de toenemende ontevredenheid bij Nederlanders die niet lijken te profiteren van de economische vooruitgang. Om dat te illustreren kwam hij met de volgende statistiek: „Zo’n één op de vijf mensen in de Westrand stemt op de PVV. In mijn wijk!” Klaver zei hun frustratie te begrijpen, want „in de Westrand zie je de gevolgen van globalisering en de toenemende ongelijkheid. De bewoners hebben niet geprofiteerd van economische globalisering maar hebben wel de wereld in hun wijk gekregen”.

Waar is het op gebaseerd?

„We hebben dat heel precies uitgezocht”, zegt Klaver een dag na zijn speech in Amsterdam. Hij verwijst naar een woordvoerder van de GroenLinks-fractie in de Tweede Kamer, die precies weet hoe het zit. Zij verwijst desgevraagd naar de uitslagenkaart van de laatste landelijke verkiezingen waar de PVV aan deelnam, die voor de Provinciale Staten in maart 2015. De precieze uitslagen per gemeente heeft de site van deze krant nog altijd online staan met een kaart van Nederland.

En klopt het?

Die Uitslagenkaart Provinciale Statenverkiezing 2015 geeft heel exact per stembureau de uitslagen van die verkiezingen weer. De kaart is gebaseerd op de officiële cijfers van de Kiesraad. In de wijk Westrand (ruim 6.700 inwoners) waren toen, net als bij eerder landelijke verkiezingen, vier stembureaus ingericht: basisschool De Appel, Wijkhuis West, verpleeghuis Sint Elisabeth en ouderensociëteit De Westpoort. In 2015 werden daar 1.925 geldige stemmen uitgebracht. Daarvan gingen er 392 naar de PVV – inderdaad 20,4 procent van het totaal. GroenLinks scoorde met 68 stemmen 3,5 procent.

Deze uitslag is in vergelijking met eerdere jaren tamelijk consistent. Bij de Tweede Kamerverkiezing van 2010 kreeg de PVV in Westrand 23,6 procent van de stemmen, in 2012 – na het klappen van het door de PVV gedoogde eerste kabinet Rutte – 16,6 procent. Bij de Europese verkiezingen van 2014 kreeg de PVV er eveneens 20 procent van de stemmen. Daarmee is de partij van Geert Wilders daar steeds flink groter dan die van geboren Westrander Klaver. Die scoorde in de wijk op z’n best 4,4 procent van de stemmen (in 2010).

De lokale politicus Ton Schijvenaars, fractievoorzitter van de lokale partij Nieuwe Democraten, hield dit voorjaar een andersoortige peiling in de gemeente Roosendaal, die de jonge GroenLinks-leider wat vertrouwen zal geven. Daaruit blijkt dat Roosendalers in grote meerderheid (64 procent) bereid zijn om vluchtelingen in de eigen wijk op te nemen. De Westrand zat niet bij de peiling maar volgens Schijvenaars wel de daarmee vergelijkbare wijk Kalsdonk, „met veel sociale woningbouw”.

Conclusie

Uit de stembusuitslagen van de Kiesraad blijkt dat de PVV in Klavers wijk Westrand bij vier recente verkiezingen gemiddeld 20,2 procent van de stemmen haalde. De stelling is waar.

Ook een bewering zien langskomen die je gecheckt wilt zien? Mail nrccheckt@nrc.nl of tip via Twitter met de hashtag #nrccheckt