Steenrijke nieuwe burgemeester Johannesburg uitgejouwd

Zuid-Afrika Het ANC is in Johannesburg de macht kwijt. Maar de nieuwe machthebbers gingen meteen al met elkaar op de vuist.

De nieuwe burgemeester van Johannesburg, Herman Mashaba, tijdens een interview. Gianluigi Guercia/AFP

De nieuwe burgemeester van Johannesburg kreeg niet het feest waar hij op had gehoopt. Hij, Herman Mashaba, had dinsdag de historische overwinning willen vieren van de grootste oppositiepartij, de Democratische Alliantie, op het ooit oppermachtige ANC. Nooit eerder mocht die oppositie regeren over de vier grootste steden van het land. Hij, Herman Mashaba, de schaamteloze kapitalist, zoals hij zichzelf noemt, steenrijk geworden met de verkoop van Black Like Me haarproducten voor zwarte vrouwen, won de hoofdprijs: Johannesburg, het economisch hart van Zuid-Afrika. Zijn inaugurele rede zou het ANC van Mandela dat na 22 jaar aan de macht is veroordeeld tot de oppositiebanken, raken in het hart.

Maar alle aandacht ging dinsdag uit naar de populisten van de Economische Vrijheidsstrijders (EFF), die hadden beloofd Mashaba als burgemeester en zijn wankele minderheidscoalitie te gedogen om het ANC buiten de macht te houden in de stad. Onder valse voorwendselen lokten ze hem naar buiten om een memorandum te overhandigen over het lot van mijnwerkers. Maar eenmaal buiten scandeerde de EFF alleen maar Pay back the Money, zoals ze de afgelopen jaren deed tegen de van corruptie verdachte president Jacob Zuma, zonder uit te leggen over welk geld ze het precies hadden. Daarna gingen ze vol vuur op de vuist met de politie.

Tekst gaat verder na de video:

Het theater buiten de raadszaal toonde hoe broos de coalitie is die nu Johannesburg regeert. Ideologisch staan de samenwerkende partijen lijnrecht tegen over elkaar.

Mashaba keek als gestoken door een horzel, woest over het verlies van zijn mediamoment. Als zwarte burgemeester is hij het boegbeeld in Johannesburg van een partij die vooral populair is onder witte Zuid-Afrikanen, bestuurd door vooral witte gemeenteraadsleden. De woede over het wanbestuur van president Jacob Zuma heeft de blanken terug aan de macht gebracht in Zuid-Afrika. „We zijn hier vanwege het falen van het ANC”, zei Mashaba na de tumultueus verlopen raadszitting.

„Niet alleen door Zuma, maar de hele partij moet zich aangesproken voelen.”

Hij had willen praten over de corruptie van het ANC. In de hoofdstad Tshwana (Pretoria) leidde die wisseling van de wacht al tot de onthulling van verspilling en corruptiegeheimen. Regeringspartij ANC is voor het eerst in 22 jaar kwetsbaar. De woede over Zuma sijpelt nu door de kieren van de partij. Afgelopen week probeerden Zuma’s tegenstanders het hoofdkantoor van de partij in Johannesburg te bezetten. Ze werden hardhandig weggewerkt door de getrouwen van de president. Mashaba dankt zijn baan aan die woede. Niet omdat ze van hem houden. Ook al ziet Mashabe dat zelf graag anders.