Wukan komt massaal in opstand na arrestatie dorpshoofd

Oproer Aan de Zuid-Chinese Zee laaien protesten op na arrestatie van dorpsleider Lin Zuluan. De politie gebruikt traangas en rubberkogels en arresteerde al 70 demonstranten.

Foto Kin Cheung/AP

Het enige, democratisch bestuurde dorp van China – Wukan aan de kust van de provincie Guangdong – is dinsdag in opstand gekomen tegen de veroordeling van dorpshoofd Lin Zuluan tot drie jaar cel. Wukan, vijf jaar geleden internationaal op de kaart gezet door het maandenlange protest tegen landonteigeningen, is omsingeld door duizenden paramilitairen, die de dorpelingen bestoken met traangas en rubberkogels.

Er waren dinsdag al 70 dorpelingen gearresteerd.

Tekst gaat verder na de video:

Het dorp aan de Zuid-Chinese Zee op ongeveer vier uur rijden van Hongkong is onbereikbaar, maar jonge bewoners sturen videobeelden van de straatgevechten naar de vrije media in Hongkong. Hieruit blijkt dat de politie een groot aantal arrestaties heeft verricht en dat de vissers, boeren en fabrieksarbeiders zich verzetten met stenen, stokken en flessen terwijl anderen met de Chinese vlag zwaaien.

Landonteigening

De nieuwe onrust in Wukan draait net als vijf jaar geleden om de onteigening van landerijen van vissers en boeren. Toen verdreven de dorpelingen het locale partijkader, de dorpsleiding en de politie uit protest tegen de verkoop van gemeenschappelijk land aan particuliere projectontwikkelaars in Hongkong en Shenzhen.

Ook verkozen zij de leider van dat protest destijds – de intussen 69-jarige Lin Zuluan – tot dorpsvoorzitter. Dat was zeer tegen de zin van het lokale partijapparaat, maar werd gedoogd door de partijsecretaris van de 100 miljoen inwoners tellende provincie. Deze Wang Yang wilde een internationaal incident voorkomen en is inmiddels een van de invloedrijkste vice-premiers van het land.

Wraak dient koud geserveerd te worden, moeten de autoriteiten in juni hebben gedacht. Vorige week veroordeelden ze dorpsleider Lin - op verdenking van corruptie - tot drie jaar cel. Zijn aanhouding was kort nadat hij, net als vijf jaar geleden, nieuwe acties tegen grondspeculatie en -onteigeningen aankondigde.

Lees ook dit verhaal over Wukan dat Oscar Garschagen in 2012 schreef: De Partij capituleert voor meneer Lin

De autoriteiten, blijkt uit de gecensureerde mediaberichtgeving, wilden voorkomen dat Wukan weer het epicentrum werd van protesten tegen landonteigeningen. Demonstraties en protesten organiseren is in China verboden, tenzij toestemming is verleend. Lin werd gedwongen op tv te bekennen dat hij voor bijna 90.000 dollar steekpenningen had aangenomen. Maar die bekentenis heeft hij afgelegd om zijn familie voor verdere represailles te beschermen, aldus dorpelingen via WeChat.

Massa-incidenten

Jaarlijks vinden in China 180.000 zogeheten ‘massa-incidenten’ plaats, doorgaans zijn dat demonstraties tegen chemische fabrieken, kerncentrales en landonteigeningen. De landverkoop aan projectontwikkelaars is voor lokale besturen een voorname bron van inkomsten. In Wukan ging en gaat het om vastgoedbedrijven die vakantieoorden, nachtclubs en villa’s aan zee bouwen. Volgens advocaten van de veroordeelde dorpsleider Lin hebben partijbestuurders en ambtenaren van de transacties geprofiteerd terwijl de dorpelingen met een schijntje worden afgescheept.

Volgens de plaatselijke partijorganisatie zijn dat „leugens en valse geruchten die opzettelijk worden verspreid door ordeverstoorders die een enorme negatieve sociale invloed” uitoefenen. Het is nog onduidelijk of in Wukan nieuwe verkiezingen worden uitgeschreven om een vervanger van Lin te kiezen. Als die er komen zal de kandidatenlijst worden samengesteld door de plaatselijke partijleiding, leert de ervaring.