Kaine is minstens zo goed als Hillary Clinton

Opinie Hoe gezond is Clinton? Geen zorgen, schrijft Frans Verhagen. Tim Kaine, haar beoogde vice-president is minstens zo goed.

De Democratische vice-presidentskandidaat Tim Kaine. Foto Mark Wallheiser / AP

Nu de gezondheid van Hillary Clinton echt een onderwerp in de campagne is geworden, is het goed vast te stellen dat ze haar opvolging goed heeft geregeld. Tim Kaine, de 58-jarige vice-presidentskandidaat op haar ticket, is daartoe bij uitstek gekwalificeerd. Democraten hoeven niet te wanhopen over een mogelijke vervanging. Sterker, Kaine kon wel eens meer enthousiasme losmaken dan de oude dame.

De Trump-campagne voerde al weken een luidruchtige fluistercampagne over de gezondheidsproblemen van Hillary, maar nadat ze dit weekend in het openbaar onwel werd, is het onderwerp ‘oude kandidaten’ niet meer te ontlopen, zelfs niet voor de zeventigjarige Trump. Ook zullen we meer horen over de problematische fysieke en mentale gesteldheid van de vorige zeventiger als president, Ronald Reagan, die in zijn tweede termijn de weg kwijt was. Elk beeld van Barack Obama onderstreept hoeveel ouder je kunt worden van acht jaar presidentschap.

Reden te meer om Clintons keuze voor haar opvolger geïnspireerd te noemen. Tim Kaine is de toekomst van de Democratische Partij, en nu de Republikeinen in een existentiële crisis verkeren, ook de toekomst van Amerika. Clinton heeft de mogelijkheid dat hij voor haar zou moeten invallen serieus genomen. Natuurlijk, dat zeggen presidentskandidaten altijd, maar ze handelen er vaak niet naar. De oude Bush zadelde het land op met Dan Quayle (1989-1993), een ongeschikte junior senator van Indiana. Kleine Bush nam Dick Cheney (2001-2009) mee, een manipulator die een parallelle regering runde en je deed hopen dat Bush niets zou overkomen. In 2008 liet John McCain zich verleiden de oerdomme Sarah Palin te vragen.

Als Clinton niet de ‘onvermijdelijke’ kandidaat was geweest, waren we Tim Kaine al in de voorverkiezingen tegengekomen. Vanwege de sta-in-weg die Clinton vormde, lieten Kaine en andere veelbelovende Democraten die strijd aan zich voorbijgaan. Gelukkig hebben de Democraten dankzij Clintons keuze nu dan toch minstens één persoon met toekomst. En wat voor een. Kaine’s cv, burgemeester, gouverneur, senator, vertelt onvoldoende over zijn geschiktheid. De speech die hij hield nadat Clinton hem voorstelde, getuigde van kennis van zaken, het juiste soort emoties, en een enthousiasme dat de Clinton-campagne nauwelijks uitstraalt.

Kaine komt uit een katholiek lower middle class-gezin in Saint Paul, Minnesota. Hij studeerde af aan Harvard Law School, na een tussenjaar waarin hij als vrijwilliger werkte in het toen door oorlog verscheurde Honduras. Via zijn echtgenote, die hij op Harvard ontmoette, kwam Kaine terecht in Richmond, Virginia, een zuidelijke stad waar 57 procent van de inwoners zwart is (in 2010) en een lange geschiedenis van segregatie en racisme.

Als jurist specialiseerde Kaine zich in zaken die te maken hadden met discriminatie, vooral op de huizenmarkt. Hij deed dat zo goed dat hij in 1994 in de gemeenteraad terecht kwam, en in 1998 door zijn mederaadsleden tot burgemeester werd gekozen – met steun van de zwarte politici. De op consensus gerichte Kaine temperde de tegenstellingen in de stad en zette Richmond op het spoor van een stedelijke renaissance. Een soort blanke Obama in een zwarte stad – alleen slaagde hij er echt in bruggen te bouwen.

Wapendebat

In 2001 won Kaine de verkiezingen voor lieutenant governor van Virginia, in 2005 won hij het gouverneurschap. Hij voerde een gematigd progressief beleid, grotendeels met succes. Zijn grootste uitdaging was de massamoord op Virginia Tech, in 2007, toen 32 studenten werden doodgeschoten door iemand die nooit wapens had mogen hebben. Hij vertelde er bewogen over in zijn toespraak en liet geen twijfel bestaan over zijn positie in het wapendebat.

In Virginia dienen gouverneurs maar één termijn en Kaine had geluk dat een van de Senaatszetels van de staat in 2012 vrijkwam. Hij won relatief makkelijk en gaf ook hier aan dat hij in staat is uitersten te binden: zowel de suburbs van Washington DC als het zuidelijke platteland. In de Senaat werkte hij op zo’n manier dat Republikeinen verwachten goed met hem te kunnen werken als hij voorzitter is – de enige officiële functie van een vice-president.

Toen Kaine door Clinton werd voorgesteld wisselde hij tussen Engels en Spaans en vertelde zonder pathos maar met gevoel over zijn avonturen (en die van zijn actieve echtgenote) met de politiek en de burgerrechten in een zuidelijke staat. Hij liet ook meteen zien dat hij campagne kan voeren en logenstrafte de eerste reactie van de media dat hij saai zou zijn. Progressieve Democraten morden dat ze liever Elizabeth Warren hadden gezien, de progressieve senator van Massachusetts, maar die is 67 en van twijfelachtig presidentieel potentieel.

Nu Clinton kwakkelt, zal er extra aandacht komen voor het vice-presidentschap. Tot nu bleef Kaine op de achtergrond, maar dat zal nu voorbij zijn. Niet alleen zal hij als surrogaat voor Clinton moeten optreden (en wie weet meer dan dat), ook zal het debat tussen beide vice-presidentskandidaten ineens op een andere mediaplateau plaatsvinden. Vergeleken met de benepen christelijke scherpslijper Mike Pence, de mislukte gouverneur van Indiana die Trump vergezelt, zal Kaine zich onderscheiden.

Van de vier personen op de serieuze presidentiële tickets is Tim Kaine verreweg de meest belovende. Er is hoop, ook voor Amerikanen die wanhopen over wat ze in deze verkiezingen krijgen voorgeschoteld.

Frans Verhagen is journalist. Van hem is net verschenen: Founding Fathers, De grondleggers van de Verenigde Staten