Formule 1 voor miljarden naar Liberty Media, Ecclestone blijft

Autosport

Megadeal moet de koningsklasse van autoracerij uit financiële en andere problemen helpen.

Bernie Ecclestone (midden) in gesprek met André Bolhuis (links) van NOC*NSF bij de officiële opening van het Holland Heineken House in Rio de Janeiro. Foto Sander Koning/ANP

„Zesenhalve dag per week is Formule 1 business, op zondagmiddag is het een sport”, zei teambaas Frank Williams eens. Hij overdreef niet: Formule 1 is een arena waar grote autoconcerns een strategisch gevecht leveren om de snelste en beste technologie. Honderden miljoenen steken teams als Mercedes, Red Bull en Ferrari in hun jacht op dominantie. En miljoenen liefhebbers over de hele wereld kijken er naar, hoewel de kijkcijfers mondiaal onder druk staan.

Formule 1 is een sportimperium waarin miljarden omgaan, opgebouwd door een straatjochie uit Ipswich met een scherp handelsinstinct: Bernard Charles Ecclestone, 85 inmiddels, maar nog altijd de Godfather van de koningsklasse in de autoracerij. De geslepen Ecclestone verwierf met zijn bedrijf Formula One Management alle commerciële rechten (reclame, advertenties tv-rechten, fee van circuits). Hij verkocht het grootste deel van zijn bedrijf en werd er miljardair door.

De sport, die zijn basis heeft in Europese autonaties als Groot-Brittannië, Duitsland, Frankrijk en Italië, komt in Amerikaanse handen. Liberty Media van kabelmagnaat John Malone (75) neemt het belang over dat de Britse investeerder CVC al tien jaar heeft in het commerciële vehikel van de sport. De Amerikanen betalen zo’n vier miljard euro in cash en aandelen en nemen een deel van de schulden over. Met een belang van 34,6 procent verwerven ze wel een beslissende stem. De zittende aandeelhouders (onder wie Ecclestone en familie) krijgen 65 procent in de nieuwe Formula One Group, die dankzij deze transactie zeven miljard euro waard wordt. CVC doet met een rendement van ruim zeven keer de inleg goede zaken.

Liberty Media (jaaromzet 4,8 miljard dollar) is het zusterbedrijf van Liberty Global, eigenaar van Ziggo. In Nederland zendt Ziggo ook de Formule 1 uit. Malone is controlerend aandeelhouder in beide bedrijven.

Voor Liberty Media is het grote aantal fans en live-kijkers van Formule 1 van belang om adverteerders te trekken. Sportevenementen zijn voor mediabedrijven en kabelnetwerken onmisbaar om te concurreren met Netflix, YouTube of uitgesteld kijken. De Amerikanen hebben belangen in verschillende sporten, zoals major League honkbalclub Atlanta Braves.

Liberty Media neemt een sportorganisatie over die winstgevend (omzet anderhalf miljard euro) is, expandeert buiten Europa, maar die ook strategische problemen heeft. De kijkcijfers op televisie lopen terug, de traditionele fanbase vergrijst, hoewel er in Nederland door Max Verstappen nieuw elan is. De sport wordt door de overmaat aan regels – of het nu om bandenmanagement of nieuwe motoren gaat – als te ingewikkeld ervaren. Daarnaast klagen de kleine raceteams over de ongelijke verdeling van de winst en kunnen de circuits door de wurgcontracten van Ecclestone het niet zonder overheidssteun.

Hybride bestuursstructuur

Formule 1 kampt met een hybride bestuursstructuur met Formula One Management van Ecclestone voor de commerciële kant en de internationale automobielfederatie FIA voor de regelgeving. In de besluitvorming over motoren, veiligheid en verdeling van gelden spelen ook de gevestigde teams in de zogeheten strategische groep een belangrijke rol. Als gevolg van deze ondoorzichtigheid, waar ook de Europese Commissie al eens onderzoek naar heeft gedaan, stagneert de besluitvorming over de toekomst. Zelfs de coureurs noemden de ‘governance’ in maart al uit de tijd, nadat zij vlak voor het begin van het seizoen werden geconfronteerd met nieuwe kwalificatieregels, die snel werden ingetrokken.

Met Liberty Media kan Formule 1 proberen vastere voet te krijgen in de VS waar autosportfans liever naar de ongecompliceerde races van NASCAR (stock car-racing en IndyCar Series) kijken. „Ik zie grote kansen voor de Formule 1, voor de sport, voor de investeerders en voor de fans”, zei de nieuwe Amerikaanse voorzitter Chase Carey. Hij is afkomstig van 21st Century Fox en is een vertrouweling van mediamagnaat Rupert Murdoch.

Maar belangrijker nog voor de toekomst is de kennis die de nieuwe eigenaar heeft op het gebied van marketing, digitale media en vooral sociale media. Want van Twitter en Facebook moet Bernie Ecclestone weinig hebben. „Ze zeggen dat ik naar de sociale media moet kijken en dat heb ik gedaan. En ik heb daar helemaal niets gezien waardoor je denkt: ik moet naar een race gaan, of er naar kijken op tv”, zei hij vorig jaar in deze krant.

Ecclestone blijft op zijn directiepost: ook de Amerikanen kunnen het nog niet zonder de man die zijn eerste penny’s verdiende door op het schoolplein zijn boterhammen te verkopen.