Zonder haar heeft Barry Hay een probleem

Sandra Hay (48) deelt al dertig jaar haar leven met Barry Hay, de leadzanger van The Golden Earring. In de nieuwe biografie Hay vertelt zij haar levensverhaal. Zonder haar, zegt zij, heeft ‘de grootste rockster van Nederland’ een probleem.

Foto Lars van den Brink

‘Nee joh, flikker op, ik heb wel wat beters te doen,” zegt Sandra Hay (48) op de vraag of zij soms mee was met de ‘Hay-likopter’, de helikopter die Barry Hay en zijn biograaf Sander Donkers afgelopen weekend door het land vloog ter promotie van Hay, de biografie van ‘de grootste rockster van Nederland’, leadzanger van The Golden Earring. Onder haar getatoeëerde arm een literfles mineraalwater, in haar hand een sigaret. „Ik heb hem wel thuis zien komen.” De deur van een witte stretchlimousine ging open en hij zakte er, hoofd eerst, daarna de rest, in slowmotion uit. „Lám.” Ze snapt de feestvreugde wel. „Hij is de laatste van een uitstervende generatie. Je had Ramses Shaffy, Herman Brood, nu alleen nog Bèr.”

‘Bèr’ is over twee jaar zeventig, twintig jaar ouder dan zij en een zware alcoholist. „Een comazuiper. Zo is het.” Maar van aftakeling is niks te merken, zegt zij. „Hij heeft het beste gebit van de tandartspraktijk, vijf keer per week staat hij in de sportschool. Geen botox, niks. Iedereen denkt dat hij zijn haar verft, maar dat is onzin. Hij heeft gewoon goed dna.” Barry Hay is de enige zoon van een joods meisje uit Amsterdam en een Schotse officier. De eerste jaren van zijn leven leidde hij met zijn ouders een koloniaal leven op compounds in Bombay en New Delhi. Tot zijn moeder hem plotsklaps meenam naar Nederland en bij haar vader introk, zijn opa. Het enige familielid dat net als zij het kamp had overleefd. Barry was zeven, zijn vader heeft hij nooit meer gezien. „We weten dat hij is overleden aan levercirrose. Hij dronk twee flessen rum per dag. Twee!”

Haar vader

Vroeger werd haar nog wel eens gevraagd of Bèr haar vader was, maar dat gebeurt nu zelden meer. „Wees eerlijk, hij ziet er ontzettend goed uit. Een optreden van twee uur gaat niet met zo’n pens.” The Golden Earring is ouder dan zij, dit jaar bestaat de groep vijftig jaar, ook al hebben de vier bandleden het liever over ‘five zero’, dat klinkt minder confronterend. Ze treden zo’n vijftig keer per jaar op in theaters en popzalen in Europa. En die zijn altijd uitverkocht. Het zijn rockers met een arbeidsethos, geen concert wordt ooit afgelast. Niks Golden Oldies-circuit, niks playbacken, ze spelen in de originele formatie en zijn geen spat minder rock-’n-roll. Dat Barry Hay vorig jaar meedeed met een show van De Toppers doet daar niks aan af. Zeker niet als je ziet wat hij eraan verdiende.

Lees ook het interview dat Jan Vollaard in mei 2016 met Barry Hay had: ‘Hoezo, generatiekloof?’

Dertig jaar geleden, toen Sandra Bastiaan Bèr ontmoette in een kroeg in Den Haag, was The Golden Earring al een megaband met hits en tours in Amerika. Maar zij hield meer van U2. „De eerste keer dat ik ze zag optreden dacht ik dat ze een coverbandje waren. Serieus waar. Die nummers kende ik wel.” Eight Miles High, Radar love, Twilight Zone. Maar wie Barry Hay was? Geen idee. „Pas na de derde afspraak ben ik met hem mee naar huis gegaan. Samen Van Kooten en De Bie kijken.” Zij in haar OshKosh tuinbroek. Hij maar de hele tijd vragen of dat ding ook uit kon.

Zij was straats

In wezen was hij een keurige jongen. Altijd op kostscholen gezeten. „Een gentleman. Zo een die je stoel aanschuift en de deur voor je openhoudt.” Zij was ‘straats’. Vader weggelopen toen ze zes was, moeder „geschift”. „Vanaf mijn veertiende zat ik in een kindertehuis.” Ze komt uit Den Haag, en zo praatte ze ook, plat Haags. „Hij vond het niet om aan te horen. Hij stuurde me naar logopedie.” Ze articuleert overdreven netjes. „Moest-ik-voorlezen-uit-een-kinderboek.” De dag erop hoorde Barry haar schelden. „Hij zegt: betaal ik daar zo veel geld voor? Ik ben nooit meer terug gegaan. Kom op zeg. Rot lekker op.” Barry stuurde haar naar de tandarts, leerde haar hoe ze moest koken. Ze lacht. „Het was net als in, hoe heet die musical met lady in de titel?” My fair lady, waarin een oudere heer zich ontfermt over een hoertje en haar boetseert tot een dame. Net als Eliza Doolittle stapte Sandra een paar maanden nadat ze Barry Hay leerde kennen uit de prostitutie.

Dacht Barry Hay nog dat zijn wild days over waren toen hij Sandra ontmoette, met haar brak juist een „zeer decadente periode” aan, schrijft biograaf Sander Donkers. Veel drank en drugs. Veel tatoeages ook, allemaal aangebracht door Henk Schiffmacher. Barry poseerde naakt in Playgirl, Sandra full frontal in Penthouse. Niet echt een leven om aan een kind te beginnen, zou je denken. „Ik wilde ze per se. Al sinds m’n veertiende. Op een avond liep ik met de meiden uit het tehuis door de Schilderswijk. Ik keek naar binnen door een raam zonder gordijnen. Zag ik zo’n familie achter de tv zitten. Dat wou ik ook.” Voor Barry hoefde het niet zo nodig. „Ik zei: oké, dan ga ik bij je weg. Toen vond hij het goed. Maar, zei hij, wacht nou even tot je 21 bent.” Bella Hay werd geboren in 1990. Ze is muzikant en dj, woont in Den Haag en heeft een relatie met Spike, de gitarist van de Nederlandse band Di-rect.

Hun tweede dochter Gina kwam negen jaar later. „Daarvoor had ik een kindje verloren.” Tijdens die zwangerschap ontvlamde bij haar de ziekte van Crohn, een chronische darmontsteking. „Het was de baby of ik.” Gina werd tien weken te vroeg geboren. „En toen zat ik thuis met een kind en een baby. Barry was op pad of comateus. Ik werd gék.” Het enige uitgaan dat ze nog deed, was mee naar The Golden Earring-concerten. „Doe ik nog wel eens, hoor. Je kent iedereen. De roadies, de technici. De jongens en hun vrouwen.” In die jaren heeft ze zichzelf leren schilderen. „Ik had de kinderkamer beschilderd met jungledieren en bomen. Ik zeg tegen Bèr: schilderen, dát wil ik. De volgende dag kwam hij aanzetten met kwasten en verf en een schildersezel. Zo is hij ook.”

Lees ook onze recensie van de biografie van Barry Hay

Nachten weg

Misschien, zegt ze, was een kind voor haar een bevestiging van zijn liefde voor haar. „Hij was blind op me hoor. Maar toch. D’r draaiden altijd meisjes om hem heen. Hij bleef rustig nachten weg.” En er waren genoeg mensen die haar niks vonden. „Ik kende Bèr net, kwam z’n moeder eten. Ik had heel lekker gekookt. Bèr komt thuis, hij had net een optreden gehad. We zitten aan tafel, zegt z’n moeder doodleuk tegen hem: ‘Zo jammer dat je niet met dat ene leuke meisje bent gebleven’.” Pittige tante, zijn moeder. Stond achter de bar in een nachtclub, op het laatst baatte ze een Hollandse snackbar uit aan de Spaanse kust. „Ze had natuurlijk een klap gehad van het kamp. Voor Bèr was ze ook niet lief.” Zijn jeugd kwam vroeger nog wel eens ter sprake, maar die van haar, dat bleef toch wel „een dingetje”. „Tot mijn dertigste sprak ik er niet over. Nu, met deze biografie, zei Bèr: er moet ook iets over jou in. En dan alles eerlijk. Ja, onvermijdelijk natuurlijk, ik deel al dertig jaar zijn leven.”

Zelf is ze opgebloeid en „open” gegaan toen ze weggingen uit Den Haag en naar Amsterdam verhuisden. „Ik maakte er mijn eigen vrienden.” Ze lacht. „Vrienden die van dance houden.” Nu bleef zíj nachten weg. De afgelopen negen jaar woonden ze, met dochter Gina, op Curaçao. Sandra schildert en beeldhouwt zo’n acht uur per dag. Barry is om de paar weken weg voor optredens. Maar zodra hij weer thuis is, is er meteen „heel veel Barry” in huis. Reken maar dat ze wel eens flink op hem afknapt. „Zo dronken dat hij omvalt. Ik ben er klaar mee.” Ze laat een app zien op haar telefoon, I’m done drinking, waarop ze bijhoudt hoeveel dagen ze geen alcohol drinkt. „Vorig jaar 120 dagen. Dit jaar 160 en het is pas september.” Om van de drugs af te komen, heeft ze professionele hulp gezocht bij de Jellinek kliniek op het eiland. „Als ik sterk ben en het goede voorbeeld geef, houdt Bèr zich ook wel in. Tot ik één glaasje neem, dan gaat hij compleet los.” Ze houdt er rekening mee dat hij eerder gaat dan zij. Ze houdt zoveel van hem, zegt ze, dat ze dat zelfs hoopt. „Zonder mij heeft hij een probleem.”