Gespierde opmars van de zelfdenkende blob

Het oerbeeld van de robot is ‘de man van staal’: een machine in een ijskoud harnas. Maar hoe groter de rol en invloed van kunstmatige intelligentie in ons leven wordt, des te vreemder worden de vormen van die robots, zo lijkt het. In opmars is nu ‘de robot als zachte blob’. Vorige week presenteerde Nature zelfs de eerste robot die geheel uit zacht materiaal was opgetrokken. Een doorbraak zou het zijn, maar de zeven centimeter grote softe octopus kan niet veel meer dan op autonome wijze zijn door gas aangedreven ledemaatjes bewegen. Vroeger zou zo’n dansende softbot een curiositeit zijn, maar met de opkomst van de moderne robotica en computer-IQ zit er nu toch al gauw een sterk groeiend vakgebied achter, zoals Marcel aan de Brugh verderop in deze eerste bijlage Wetenschap van het nieuwe seizoen beschrijft.

Vaak worden de zachte materialen gecombineerd met organische spieren: de kwal als cyborg. Zoals gebruikelijk in de kunstmatige-intelligentiewereld zullen we over 10 jaar moeten zien wat echt bruikbaar is maar dat ‘zachte mannen van staal’ véél handiger zullen zijn om in ingestorte gebouwen te zoeken naar slachtoffers is wel duidelijk. En waarschijnlijk zullen robots met veel zachte delen ook beter worden geaccepteerd als hulp in de huishouding.

De hoge verwachtingen van de robotica zijn sterk beïnvloed door de bloei van de kunstmatige intelligentie. Met de opmars van deep learning is een nieuwe fase begonnen. De onverwachte overwinning eerder dit jaar van de zelflerende software AlphaGo op een van de sterkste go-spelers ter wereld maakte dat duidelijk. Het edele spel go, veel complexer dan schaken, zou nog jaren een onneembare vesting voor de computer zijn, dacht iedereen. Niet dus.

Interessant is dat in de softrobotbusiness gemakkelijk de verbinding met de zich al even snel ontwikkelende biologie wordt gezocht, met de aandrijving door organische spieren. In een relatief klein deel van de wetenschap komen zo haast alle moderne revoluties samen: materiaalkunde, kunstmatige intelligentie en de beheersing van biologische processen. Van alle drie zullen we in het komende seizoen nog veel horen.