De eerste ‘baaihaai’ zwemt rond in Rotterdam

Een plastic etende haai moet op termijn plastic uit het Rotterdamse havengebied gaan vissen.

Foto Navingo BV

Hij lijkt niet op een haai, eet niet als een haai, en zijn naam doet zich gevaarlijker voor dan wat hij is: de Waste Shark. In de Rotterdamse haven vaart de robot rond tijdens de Wereldhavendagen dit weekend om drijvend afval op te eten. Leuk, zo’n happende robot, maar heeft het ook echt effect?

Milieuorganisaties benadrukken al jaren het probleem van ronddrijvend plastic in de zeeën en oceanen. Dieren gaan dood omdat zij het plastic eten, terwijl het afval vaak ook aanspoelt op stranden of in havens. Dit probleem wordt alleen maar groter, want jaarlijks komt er ongeveer 5 miljoen ton plastic afval bij. Ook in Nederland zijn de gevolgen hiervan te merken: volgens milieuorganisatie Stichting De Noordzee liggen in Nederland gemiddeld 380 plastic objecten op een stuk niet-toeristisch strand van 100 meter.

De naar plastic happende haai moet hier dus verandering in brengen. Het is een onschuldig ogende drone die zelf op zoek gaat naar plastic, of op afstand bestuurd kan worden. “De sensoren van de haai zijn te vergelijken met die van aan automatische stofzuiger of grasmaaier,” zegt Richard Hardiman, bedenker van het voertuig. “Het apparaat heeft sensoren aan boord, zodat het niet tegen schepen opbotst. Bovendien kunnen schepen de drone op hun radar zien.”

De baaihaai kan 500 kilo plastic per keer opeten. Volgens Havenbedrijf Rotterdam kan de drone 24 uur per dag ingezet worden. Er bestaan nu twee prototypes van de robot, die bedacht is in Zuid-Afrika en verder is doorontwikkeld door de Rotterdamse start-up Genuin Engineering. Het bedrijf beschrijft zichzelf als een “gepassioneerde oplosser van problemen” en wil met de haai wat gaan doen aan de ‘plasticsoep’.

Waste Shark from Navingo BV on Vimeo.

Het prototype van de robot wordt tijdens de Wereldhavendagen door Havenbedrijf Rotterdam getest. Wanneer de haai goed bevalt en de robot ook aan alle wet- en regelgeving voldoet, dan wordt het voertuig permanent in gebruik genomen. Op welke termijn dit zal zijn is nog onbekend, maar het komende half jaar gaan er in ieder geval 4 prototypes in het havengebied rondvaren. Havenbedrijf Rotterdam zet niet direct in op het verwijderen van plastic uit de zee, maar wil met initatieven als de robothaai “innovatie in de breedste zin stimuleren”, aldus de haven.

Plastic buis

De robothaai is niet het eerste initiatief om wat te doen aan de grote hoeveelheid plastic in zee. Boyan Slat (21) ontwikkelde als student een methode om door middel van een opblaasbare buis plastic uit oceanen te vissen. Dankzij een Tedxtalk werd de buis van Slat een online hit en stonden investeerders in de rij. Inmiddels wordt zijn methode al voor het eerst toegepast aan de Scheveningse kust.


Marijke Boonstra van Stichting De Noordzee vindt dat de Rotterdamse haven zijn best doet om schepen te stimuleren hun afval aan de haven te overhandigen. Maar volgens een recent rapport van de stichting blijft de maritieme sector een van de belangrijkste veroorzakers van het probleem: 45 procent van het plastic dat op de Nederlandse stranden aanspoelt komt van deze sector, en dat is de afgelopen jaren constant gebleven. “De plastic etende haai en opblaasbare buis zijn leuke initiatieven, maar voorkomen dat plastic in de zee belandt is de meest duurzame oplossing”, aldus Boonstra.