MBO-leerlingen slepen school voor rechter na uitblijven diploma

ROC Landstede ging in zee met een particuliere school. De samenwerking deugde volgens de inspectie niet. 21 mbo’ers dreigen diplomaloos te blijven.

Robin van Lonkhuijsen/ANP

Een groep van 21 mbo-leerlingen spant deze maandag een kort geding aan tegen de Zwolse onderwijsmoloch ROC Landstede. Een deel van de leerlingen dreigt namelijk geen diploma te ontvangen van de mbo-instelling. Anderen kunnen mogelijk hun opleiding niet afmaken of afsluitende examens niet doen. De oorzaak is een conflict tussen Landstede en de EuroPort Business School (EPBS), waar de leerlingen ook studeren.

EPBS is een particuliere businessschool met vestigingen in Rotterdam en Amsterdam die nauw samenwerkt met Landstede. De twee scholen boden de 21 leerlingen zeven opleidingen aan, zoals logistiek teamleider en assistent-manager internationale handel. In 2013 en 2014 schreven zij zich in op de businessschool, waar zij ruim 10.000 euro collegegeld per jaar betalen voor „intensief onderwijs, met veel contacturen en begeleiding van professionals uit het bedrijfsleven”. Deze zomer wilden de leerlingen afstuderen, om vervolgens te gaan werken of door te stromen naar een hbo-opleiding. Maar dat staat dus nu op losse schroeven.

Geen juiste overeenkomst

EPBS en Landstede hebben een conflict over een rapport van de onderwijsinspectie waarin staat dat er tussen de twee onderwijsinstellingen geen juiste samenwerkingsovereenkomst is. Met alle gevolgen van dien: Landstede zou dan onterecht rijksgeld hebben ontvangen voor de leerlingen, de mbo-instelling zou bovendien te weinig verantwoording hebben genomen voor het onderwijs en de examinering. De inspectie concludeert bovendien dat onjuiste samenwerking ertoe leidt de leerlingen geen onderwijsovereenkomst hebben met Landstede maar met EPBS. Waardoor Landstede nu geen diploma’s meer aan hen wil uitreiken.

En dat is een groot probleem, zegt onderwijsadvocaat Wilco Brussee, die de leerlingen bijstaat. Deze leerlingen staan op het punt om aan een vervolgstudie te beginnen of hebben hun nieuwe werkgever toegezegd het diploma straks te overhandigen. Brussee legt uit dat EPBS niet zomaar zelf de diploma’s kan uitreiken. Twee van de zeven opleidingen werden verzorgd door Landstede. En de leerlingen moeten mogelijk hun studiefinanciering terugbetalen als blijkt dat ze niet aan Landstede maar aan het particuliere EPBS hebben gestudeerd.

Het rapport van de onderwijsinspectie volgde op een publicatie in het AD in oktober vorig jaar. Daarin vertelden (oud-)studenten dat docenten van EPBS toetsopgaven lekten voorafgaand aan examens en in ruil voor een fles wijn soepeler nakeken. De inspectie vond geen bewijzen voor deze aantijgingen, maar was wel zeer kritisch over EPBS. Zo zouden Chinese studenten er te makkelijk vrijstellingen hebben gekregen.

Het conflict tussen EPBS, Landstede en de inspectie over de onderwijsovereenkomst loopt hoog op. Volgens een recente brief van de advocaat van EPBS aan de inspectie heeft Landstede de toezichthouder „misleid” over zijn innige samenwerking met de in problemen geraakte businessschool. Het roc zou de 21 diplomaloze leerlingen nu laten vallen, omdat de prioriteit van de school „lag bij het voorkomen van een Kamerdebat, en bij het imago van Stichting Landstede en haar voorzitter”.

Deze voorzitter is CDA-prominent Theo Rietkerk, oud-Tweede Kamerlid en voormalig gedeputeerde van de provincie Overijssel. Rietkerk stapte twee jaar geleden over naar Landstede, dat indertijd kampte met een bestuurscrisis, een onoverzichtelijke organisatiestructuur en ruzie met de onderwijsinspectie.

Landstede is een ambitieus, op christelijke leest geschoeid conglomeraat van opleidingen in het voortgezet en beroepsonderwijs, met zo’n 25.000 leerlingen. De mbo-instelling liet weten voorafgaand aan het kort geding geen vragen te beantwoorden.