De markt voor kinderseks moet kapot

Kindermisbruik

Kinderrechtenorganisatie Terre des Hommes gaat kindermisbruikers op internet in Nederland bestrijden.

In de tentoonstelling ‘13 in een dozijn’ van vorig jaar, gaf fotograaf ‘Corbino’ (pseudoniem van Maarten Corbijn) in opdracht van Terre des Hommes kinderprostitutie in Zuidoost-Azië een gezicht. Foto’s Corbino

‘Hi, are you there? You are quiet today po”. „Hi, sorry I was busy. Are you there with you sister now? How old is she?” „15.” „That’s too old, how old are you?”„12, but I also have younger sis. We can do you a show, you want show?”

„Om dit soort types gaat het dus”, zegt Hans Guijt, projectleider bij kinderrechtenorganisatie Terre des Hommes en hij wijst op zijn computerscherm.

Guijt scrollt door de tientallen pagina’s lange chats die een man vorig jaar september had met een Filippijns meisje. Althans, dat dacht de man. In werkelijkheid zat hij te chatten met een onderzoeker van Terre des Hommes, die een account van een Filippijns meisje had overgekocht. Op die manier kon hij verschillende gesprekken met mannen documenteren die op zoek waren naar webcamseks met minderjarigen.

De opgedane kennis gebruikt Terre des Hommes voor hun nieuwe project dat dit soort kindermisbruikers vanaf september wil gaan bestrijden in Nederland. Project WATCH International, dat in Azië op kindersekstoeristen jaagt door de daders en de plaatsen waar het gebeurt te lokaliseren, gaat als WATCH Nederland zogeheten ‘loverboys’, die meisjes de prostitutie in lokken, en hun klandizie aanpakken. In Azië leidde WATCH sinds de start in 2014 tot negen arrestaties op de Filippijnen, Bali en in Nepal. In Cambodja en Nepal werden twee kindersekstoeristen veroordeeld. Vorige week is met hulp van WATCH een Nederlander die in Cambodja een weeshuis runde, voor de tweede keer opgepakt op verdenking van kindermisbruik.

In Nederland gaat WATCH op websites waar grooming (digitaal kinderlokken) plaatsvindt, proberen potentiële klanten af te schrikken met nepaccounts van minderjarigen. „Het was eigenlijk gek dat we wel in landen als Cambodja, Filippijnen, India, Nepal en Indonesië kinderprostitutie bestrijden, maar niet in eigen land”, zegt Guijt.

Op prostitutiewebsites, waar loverboys stiekem minderjarige meisjes aanbieden krijgt iemand die op zoek is naar seks met een minderjarige en die reageert op een nepprofiel straks een waarschuwing in de trant van: ‘U staat bij ons geregistreerd! WATCH Nederland meldt seksuele uitbuiting en seksueel misbruik van minderjarigen!’ Een doorklikbutton zal verwijzen naar professionele hulp voor wie dat wil.

Het project is een samenwerking met onder meer Fier, een zorgorganisatie die hulp biedt aan slachtoffers én daders van geweld in afhankelijkheidsrelaties. Studenten van de opleidingen Cyber Security en Forensisch ICT van de Haagse Hogeschool en de Hogeschool Leiden helpen bij de ontwikkeling van de lokprofielen. Financiering komt van charitatieve instellingen.

Seks met kinderen

Terre des Hommes deed hiermee eerder ervaring op in het project-Sweetie, dat voor het eerst gebruikmaakte van een nepaccount bij de bestrijding van webcamseks met kinderen. Het door de organisatie gecreëerde virtuele Filippijnse ‘lokmeisje’ werd in 2013 in een paar maanden tijd ruim duizend keer gevraagd uit de kleren te gaan. Het project is nu met een vervolg bezig.

Pedoseksuelen zoeken steeds vaker op het internet naar seks met kinderen, zegt Guijt. Op elk moment van de dag zijn volgens een schatting van de Amerikaanse federale recherche FBI 750.000 potentiële klanten op zoek naar online seks met kinderen in zo’n 40.000 chatrooms (virtuele babbelruimtes), die zich veelal bevinden in arme landen als de Filippijnen.

„Webcamseks of online zoeken naar minderjarigen om seks mee te hebben, is heel laagdrempelig. Je zit achter je pc thuis een beetje online te chatten. Mensen wanen zich veilig in de anonimiteit van hun huiskamer. Dat willen we veranderen door zo’n waarschuwing op hun scherm te laten verschijnen. Daarmee dunnen we het klantenbestand van loverboys hopelijk flink uit”, zegt Guijt.

Uitlokking

Maar mag dit wel? Is dit geen uitlokking? Guijt: „Uitlokking is als je iemand overhaalt iets te doen wat hij of zij niet van plan was. Maar het is niet strafbaar om iemand een voorstel te doen als degene toch al de intentie had.”

Dat seksueel misbruik meer naar de online wereld verschuift, maakt het ook veel moeilijker om daders aan te pakken, zegt Officier van Justitie in Amsterdam Jolanda de Boer. „De indruk is dat ook in Nederland kinderprostitutie groeit, maar het is lastig dit in cijfers uit te drukken. We vermoeden dat op websites waar prostituees zich aanbieden, veel minderjarigen staan, maar het aanbod is zo groot dat het niet te tellen is, laat staan dat de politie de capaciteit heeft om al die advertenties te controleren.” Tot nu toe zijn er dit jaar bij de politie vijftien meldingen binnengekomen van digitaal kinderlokken, meldde het team Bestrijding Kinderporno en Kindersekstoerisme van de Nationale Politie onlangs.

Waaruit is af te leiden dat het gaat om minderjarigen? De Boer: „Als iemand 24 uur per dag, zeven dagen in de week beschikbaar is, kan dat een indicatie zijn, of als degene openstaat voor bestialiteiten, plas- en poepseks. Er zijn doorgaans weinig meerderjarige prostituees die zich hiervoor lenen of die 24 uur per dag werken.”

Terre des Hommes wil met het project niet alleen „de markt kapotmaken” – zonder klanten geen business – maar ook het beeld van de loverboy veranderen. „Er heerst een te romantisch beeld van loverboys”, zegt Guijt, „van met goud behangen rappers. Maar het zijn in essentie zedendelinquenten en kindermisbruikers.”

Naast het afschrikken van klanten wil Terre des Hommes informatie gaan verzamelen van klanten en loverboys, zoals IP-adressen (het nummer van een computer) en identiteitsgegevens, zolang die via openbare kanalen te achterhalen zijn , of vrijwillig worden gedeeld in een chat.

Bij een online en telefonisch meldpunt dat Fier gaat opzetten, kunnen bovendien tips worden gegeven over mogelijke (slachtoffers van) loverboys. Ook worden privédetectives ingezet om loverboys en hun slachtoffers te traceren.

Daartoe werkt de organisatie samen met het recherchebureau van Ben Zuidema, de detective die het minderjarige meisje opspoorde in de Valkenburgse zedenzaak. Dossiers die zo tot stand komen zal Terre des Hommes aan de politie overhandigen. De organisatie zegt ook met klem dat er niet aan publiekelijke naming en shaming zal worden gedaan.

Politie

Gaat de organisatie met deze aanpak desondanks niet te veel voor politieagent spelen? Guijt:„We zien onszelf meer als „oplettende burger”. De politie heeft haar handen vol en vaak te weinig tijd om allerlei vermoedens te gaan checken omtrent mogelijke loverboys en slachtoffers. Wij kunnen dat wel.”

Burgers hebben meer vrijheden bij het rechercheren en mogen meer doen dan de politie, legt advocaat Peter Plasman uit. „De politie mag pas een onderzoek starten als er vermoeden is van een strafbaar feit. Burgers kunnen zonder enige aanleiding vooraf naar allerlei informatie gaan zoeken die voorhanden is.”

Hoe staat de politie dan tegenover dit project? In een reactie die afgestemd is met het landelijk Openbaar Ministerie zegt woordvoerder van de Nationale Politie Lisette Wegman, dat „meer ogen en oren op het gebied van mensenhandel altijd welkom zijn”. „We werken ook samen met andere ngo’s om criminaliteit te bestrijden. Het moet natuurlijk wel binnen de wettelijke kaders plaatsvinden wil informatie bruikbaar zijn.”

Spanningsveld

Foto Corbino

Fotograaf Corbino toont in de fotoserie waargebeurde verhalen, verbeeld door lokale acteurs. Foto Corbino

Docent Jos Griffioen, wiens studenten van de Leidse opleiding Forensisch ICT in september als stagiairs aan de slag gaan bij Terre des Hommes, erkent dat het project zich in een grijs gebied gaat begeven. „Er is een spanningsveld, maar onze studenten, die later vaak als digitaal rechercheur terechtkomen bij de politie, worden opgeleid om de methode vanuit een juridisch kader te benaderen en kritisch te bekijken. Tegelijkertijd constateren we ook dat mensenhandel en loverboys een probleem zijn en dat de politie met handen en voeten gebonden is. Gedegen onderzoek kan daarom een rol spelen bij het in kaart brengen – en hopelijk – indammen van dit soort criminaliteit.”

De Boer ziet het niet zo snel gebeuren dat Terre des Hommes het OM bij het strafrechtelijk onderzoek in de wielen zou kunnen rijden. „Elke poging die wordt gedaan om meer zicht te krijgen op de omvang van deze problematiek, waar we nog zo weinig van weten, kun je alleen maar aanmoedigen. In de strijd tegen dit soort misbruik moet je soms vernieuwend zijn en iets uitproberen. Het lijkt me niet dat dit over het randje gaat.”