D66: ‘optimistisch Nederland’ met beter onderwijs en gelijke kansen

Partij wil af van negatieve klimaat dat in Nederland heerst. “Wij werken aan een optimistisch Nederland”, aldus lijsttrekker Pechtold.

D66-leider Pechtold vrijdagochtend bij de presentatie van het nieuwe verkiezingsprogramma van zijn partij. Foto NRC / Phil Nijhuis

Investeren in onderwijs en het creëren van gelijke kansen voor iedereen. Deze twee punten staan centraal in het vrijdag gepresenteerde verkiezingsprogramma van D66. De partij wil af van het negatieve klimaat dat in Nederland heerst. “Wij werken aan een optimistisch Nederland”, aldus lijsttrekker Alexander Pechtold vrijdag bij de presentatie van het programma Samen sterker - kansen voor iedereen in de gymzaal van de Van Ostadeschool, een basisschool midden in de Haagse schilderswijk.

De plek was een duidelijke verwijzing naar waar D66 de komende jaren het accent wil leggen: onderwijs en integratie. Vier jaar geleden presenteerden de Democraten hun programma nog in de Haagse dependance van de Leidse universiteit aan het chique Lange Voorhout, nu in de een kilometer van het Binnenhof verwijderde multiculturele wijk.

De partij is er alles aan gelegen de komende jaren weer écht mee te regeren. Daarbij is lijsttrekker Pechtold één van de beoogde ministers. Komt er geen kabinet met D66, dan vertrekt hij uit de politiek, zei hij donderdagavond in het tv-programma Pauw. De afgelopen jaren verleende D66 op de coalitie van VVD en PvdA op cruciale momenten steun voor het verkrijgen van een meerderheid. Inhoudelijk lijkt het programma weinig obstakels op te leveren om mee te kunnen regeren.

Lees hier het volledige verkiezingsprogramma:

D66-Conceptverkiezingsprogramma-TK2017 by NRC on Scribd

Investeren in onderwijs en cultuur

Als het aan de Democraten ligt wordt er in een nieuwe regeerperiode meer geld uitgetrokken voor onderwijs, onderzoek, cultuur, rechtsstaat ontwikkelingssamenwerking en defensie. Een exacte financiële onderbouwing van het programma met concrete bedragen ontbreekt overigens. Die komt pas dit najaar als op Prinsjesdag de nieuwste cijfers van het Centraal Planbureau zijn gepresenteerd.

De nog niet specifiek gemaakte extra investeringen in het onderwijs zullen wat D66 betreft onder andere gebruikt worden voor het opzetten van brede buurtscholen. Hier moeten kinderen vanaf twee jaar terecht en zal onderwijs ook aandacht meten geven aan cultuur, sport, digitale vaardigheden en een gezond leven. Door zo vroeg al met onderwijs te beginnen wil D66 achterstanden voorkomen en talent koesteren.

In het algemeen zegt D66 over onderwijs dat er minder regels moeten komen. “D66 wil het onderwijs teruggeven aan de leraar”, zegt het programma. De partij vindt dat de overheid “is doorgeslagen in de hang naar sturen op resultaten en de verantwoording daarvan”. Over het gevoelige, in de grondwet verankerde artikel 23 - dat de vrijheid van onderwijs regelt en (religieuze) instellingen de mogelijkheid biedt zelf scholen op te richten -, zegt de partij het initiatief te nemen dit aan te passen als dit tot problemen blijft leiden bij het accepteren van kinderen of samenwerking tussen scholen.

Lees ook: PVV presenteert bondig nieuw verkiezingsprogramma, ons stuk over het een A4’tje tellende PVV-programma waarin de islam en asielzoekers het moeten ontgelden.
Foto NRC / Phil Nijhuis

Foto NRC / Phil Nijhuis

‘Schone economie’: geen nieuwe kerncentrales

Op economisch terrein zet D66 in op een “schone economie”. Om die reden zullen volgens de partij alle kolencentrales moeten worden gesloten te beginnen met de oude en meest vervuilende. D66 wil geen nieuwe kerncentrales in Nederland. Dat is stelliger geformuleerd dan vier jaar geleden. Toen werd er gezegd dat kernenergie voor D66 “onderaan de ladder” stond.

Eerder werd al bekend dat de Democraten een eind willen maken aan de wildgroei van flexibele arbeidscontracten. De partij wil dat er één arbeidsrechtelijk regime komt voor zowel werknemers met een flexibel contract als een vast contract, dat moet leiden tot een contract voor onbepaalde tijd. Om dat mogelijk te maken zou wel het ontslagrecht verder versoepeld moeten worden, waardoor werkgevers eenvoudiger van werknemers af kunnen.

Lees ook: 50Plus wil wéér een wc in elke trein, over het programma van 50Plus, de partij die deze week als eerste partij met zijn verkiezingsprogramma kwam.

Nieuw pensioenstelsel, meer geld voor defensie

D66 wil het pensioenstelsel veranderen. Kern hierbij is dat wordt overgestapt van collectieve pensioenregelingen naar een individueel stelsel waarbij werknemers hun eigen pensioen kunnen regelen. Overdracht van geld van jong naar oud wil D66 afschaffen. Maar er moeten in het nieuwe pensioenstelsel wel vormen van solidariteit blijven. Vaders moeten een onbetaald ouderschapsverlof van twaalf weken krijgen.

De uitgaven voor defensie moeten ,,stapsgewijs’’ naar het Europees gemiddelde. Dit bedraagt nu 1,43 procent van het bruto nationaal product. De Nederlandse uitgaven blijven nu steken op 1,14 procent: een verschil van 2,5 miljard euro. De partij blijft volop kiezen voor de Europese Unie.

D66 werd vijftig jaar geleden opgericht met als doel te komen tot radicale staatkundige vernieuwing, maar de partij besteedt net als vier jaar geleden in het programma weinig aandacht aan dit onderwerp. De partij blijft wel trouw aan de opvatting dat de minister-president rechtstreeks moet worden gekozen.

Foto NRC / Phil Nijhuis

Foto NRC / Phil Nijhuis