Hysterische Thelma & Louise

©

La pazza gioia is een lange ontsnappingsfilm. Bijna twee uur lang wordt er gerend en weggedoken, gesteggeld en weer opnieuw begonnen, en als de actie eindelijk bekaf tot rust komt dan levert dat zowaar een moment van ontroering op.

Beatrice (de Franse actrice Valeria Bruni Tedeschi) en Donatella (Micaela Ramazzotti) zijn patiënten van een idyllische psychiatrische instelling in Toscane. De hekken zijn gesloten, maar binnen is het een soort Villa Kakelbont: medisch personeel en patiënten lopen door elkaar heen als in een fellineske utopie. Er is wel eens wat, maar er is vooral heel veel operetteske herrie omdat iedereen zich voortdurend met elkaar bemoeit.

Zo ook Beatrice, die rondwandelt alsof ze de eigenaresse is, wat misschien ook wel zo is, omdat ze ergens opmerkt dat haar familie het landhuis ter beschikking heeft gesteld aan de patiënten. Beatrice ontfermt zich over nieuweling Donatella, en als de Thelma and Louise uit het gekkenhuis gaan ze op een krankzinnige missie – maar er zit zowaar systeem in hun waanzin.

La pazza gioia is anti-realistisch. Het uitputten van toeschouwers en personages is de belangrijkste esthetische strategie, en op een bepaalde manier ook een genezingsproces, alsof de uitputting leidt naar normaalheid. Regisseur Virzi is vooral bekend van zijn vorige film, Il capitale umano (2013), een variant op Het diner, waarin ook al een hoofdrol was weggelegd voor Bruni Tedeschi als hypersensitieve en overprikkelde vrouw. Het is een rol die ze vaak krijgt toebedeeld. Als acteurs in hun interpretaties zo vergroeien met de personages die ze moeten spelen, dan gaat dat voorbij aan typecasting. Het wordt onbehaaglijk realistisch, een van de belangrijkste kwaliteiten van deze verder tamelijk hysterische film.