‘Trash talk’ is tegenwoordig populair in schaakwereld

NK Schaken De 17-jarige Jorden Foreest is sterk begonnen aan het NK schaken, dat plaatsvindt in het Amsterdamse Tropenmuseum.

Loek van Wely (links) is de grote favoriet tijdens dit NK Schaken (de foto is van een eerder toernooi). Foto Koen Suyk/ANP

Door Hans Ree

Het NK schaken is verhuisd, maar niet ver. De afgelopen twee jaar was het in het Manor hotel aan de Linnaeusstraat in Amsterdam, nu is het in het Tropenmuseum, een paar honderd meter verderop.

Veel is hetzelfde gebleven. Er zijn weer de wedstrijden voor amateurs, die soms voor de grap ook het erepredicaat ‘kampioenschap van Nederland’ hebben gekregen. Gisteren was er het NK voor pastores, waar vroeger nog wel eens een katholieke zielenherder aan meedeed, maar nu alleen protestanten van diverse denominaties. We krijgen nog het NK Voorgift en het NK Schaakcafé’s en verder is er net zoals de vorige jaren het culturele programma met schrijvers, musici, geleerden en beeldend kunstenaars.

Daarnaast zijn er de echte kampioenschappen, het NK voor de vrouwen en het NK Algemeen, waar de beste Nederlandse schakers spelen, met uitzondering van de állerbeste: Anish Giri (22), die sinds 2011 alle NK’s won waar hij aan meedeed.

Giri begeeft zich bij de wereldtop, en daar ging het de laatste twee toernooien slecht. Er werd gedacht dat het goed voor hem zou zijn om in een wat zwakker toernooi zoals het NK weer aan winnen te wennen, toch waren er voor Giri goede redenen om niet mee te doen. Een paar dagen na dit NK begint in de Azerbajdzjaanse hoofdstad Bakoe de Olympiade, waar hij aan het eerste bord van Nederland speelt. Hij is met zijn overladen programma bijna dolgeschaakt. Zijn vrouw, de Georgische vrouwengrootmeester Sopiko Guramishvili, verwacht in oktober hun eerste kind en wil misschien haar man ook wel weer eens thuis hebben.

Nu is Loek van Wely (43), zeven keer Nederlands kampioen, de favoriet in het toernooi. Gisteren speelde hij in de eerste ronde met zwart remise tegen Benjamin Bok (21). Objectief gezien mocht Van Wely tevreden zijn met die remise. Bok stond steeds net iets beter en verzuimde zelfs een keer na een slordigheid van Van Wely een mooie kans.

Sierlijke koningsjacht

In de nazit schoot Van Wely in de trash talk-modus die tegenwoordig in de schaakwereld populair lijkt te zijn: hij vertelde de omstanders dat zijn tegenstander al vroeg door de mand was gevallen en dat hij de remise zelf als een nederlaag beschouwde. Benjamin Bok hoorde het onbewogen aan.

Er werd gisteren maar één partij beslist. De jongste deelnemer, Jorden van Foreest (17) versloeg Erwin l’ Ami, die na Van Wely de hoogste in rating is in dit NK. L’Ami heeft dit jaar wat minder vaak gespeeld dan hij gewend was, omdat hij in dienst is getreden van Giri om diens openingsrepertoire scherp te vijlen. Van Foreest speelde mooi en krachtig. Hij stond vanaf het begin iets beter, liet een kwaliteitswinst lopen omdat hij op groter wild uit was, en maakte de partij uit met een sierlijke koningsjacht.

Als je Giri niet meerekent – hij was officieel nog geen Nederlander toen hij grootmeester werd – is Jorden van Foreest de jongste Nederlandse grootmeester uit de geschiedenis. In de wereld zijn er maar twee schakers die jonger zijn dan hij en een hogere rating hebben: de Chinees Wei Yi (17) en de Amerikaanse jeugdwereldkampioen Jeffery Xiong (15).