Eventjes geen Golf uit Wolfsburg

Volkswagen

Vanwege een conflict met twee toeleveranciers heeft Volkswagen op zes locaties in Duitsland de productie stil moeten leggen. Zo’n 28.000 werknemers draaien nu verplicht kortere diensten.

Door een betalingsconflict krijgt Volkswagen geen bekleding en onderdelen voor de versnellingsbakken aangeleverd. AFP / Tobias Schwarz

Terwijl het Volkswagen-concern de gevolgen van het dieselschandaal nog lang niet onder controle heeft, is de Duitse autofabrikant alweer in een nieuwe crisis verzeild geraakt. Onenigheid met twee relatief kleine toeleveranciers is zo ernstig geëscaleerd, dat het grootste autobedrijf van Europa maandag op zes locaties in Duitsland de productie heeft moeten stilleggen.

De twee bedrijven hebben de levering van bekleding voor stoelen en onderdelen voor versnellingsbakken gestaakt, omdat Volkswagen weigert een schadevergoeding te betalen voor het afblazen van een voorgenomen samenwerkingsproject. Zo rolt er deze week in Wolfsburg geen enkele Golf meer van de band (het belangrijkste model van VW) en ligt ook de productie van de Passat in Emden en Zwickau plat. In totaal moeten zo’n 28.000 werknemers tot het eind van de maand rekenen op gedwongen werktijdverkorting.

Het ministerie van Economische Zaken in Berlijn heeft de ruziënde ondernemingen opgeroepen snel een oplossing te zoeken waardoor de productie weer op gang kan komen. De ministers van Economische Zaken van Nedersaksen (waar Volkswagen zijn hoofdkwartier heeft) en Saksen (waar de twee toeleveranciers zijn gevestigd) hebben zich aangeboden als bemiddelaars.

Vertrouwen

Het conflict laat zien hoe afhankelijk grote autofabrikanten als Volkswagen zijn geworden van toeleveranciers. Meer dan de helft van de onderdelen van een Volkswagen komt niet uit de VW-fabrieken, maar van kleinere of grotere toeleveranciers. En omdat autofabrikanten uit kostenoverwegingen nauwelijks voorraden aanhouden, maar vertrouwen op zogeheten ‘just-in-time-delivery’ van de leveranciers, zijn ze extra kwetsbaar.

Volkswagen wordt nu verweten dat het zich voor cruciale onderdelen niet verzekerd heeft van tenminste twee verschillende leveranciers. Maar door fusies in de auto-onderdelenbranche is het niet altijd eenvoudig verschillende leveranciers voor hetzelfde product te vinden.

Critici verwijten de autofabrikant ook dat het de ruzie onnodig hoog heeft laten oplopen, uitgerekend nu het alle zeilen moet bijzetten om het schandaal van de dieselfraude de baas te worden. VW heeft al 18 miljard euro opzijgezet voor te verwachten boetes en schadevergoedingen in verband met die affaire, en het is allerminst zeker dat de rekening uiteindelijk niet nog veel hoger zal uitvallen.

In de nieuwe kwestie gaat het om veel kleinere bedragen. De twee bedrijven die VW dwarszitten, zijn ES Automobilguss en Car Trim, allebei afgelopen jaar overgenomen door de Prevent-groep uit Bosnië van de familie Hastor. Prevent heeft verspreid over de wereld een netwerk van toeleverbedrijven en in totaal 12.000 mensen in dienst, van wie de helft in Bosnië. De firma heeft een goede reputatie.

Car Trim, dat stoelbekledingen levert, zou van Volkswagen een opdracht hebben gekregen voor de ontwikkeling van leren bekledingen voor modellen van VW en Porsche (ook onderdeel van het Volkswagen-concern). Als het tot levering was gekomen, zou dat Car Trim een half miljard omzet hebben opgeleverd. Maar in juni, toen Car Trim al ontwikkelingskosten had gemaakt, zegden de twee Duitse automerken de afspraak op. Car Trim zou daarop een schadevergoeding hebben geëist van 56 miljoen euro. Volkswagen wil dat bedrag niet betalen.

Bekoelde relatie

Over de precieze toedracht van het conflict bestaat nog veel onduidelijkheid, maar het lijkt erop dat Car Trim zijn positie tegenover de reus Volkswagen heeft versterkt door een deel van zijn vordering over te dragen aan zusterbedrijf Automobilguss – dat als hooggespecialiseerde gieterij en leverancier van onderdelen voor versnellingsbakken voor Volkswagen een belangrijker partner is. Ook zou het met de Chinese dochter van VW een meningsverschil hebben over het onwaarschijnlijk kleine bedrag van 76,35 euro op een rekening van iets minder dan vier ton.

Volkswagen doet al decennia zaken met de ondernemingen in kwestie, maar dit jaar zouden de relaties zijn bekoeld. Prevent blijkt ook een conflict te hebben met Daimler, bevestigde de autofabrikant uit Stuttgart, maar daarbij is het voorlopig gebleven bij een tot nog toe onbesliste juridische strijd.

In kort geding heeft de rechter de twee bedrijven verplicht levering te hervatten, maar dat weigeren ze. Volkswagen zou het met een nieuwe stap naar de rechter kunnen afdwingen, maar zegt dat als een laatste middel achter de hand te houden. Als de autofabrikant daadwerkelijk werknemers vanwege de leveringsstop met werktijdverkorting naar huis stuurt, draaien de socialeverzekeringskassen op voor 67 procent van hun loon.