Deze Lowlands was een van de beste ooit

Lowlands 2016 In een gekmakende spagaat tussen euforie en nattigheid werd Lowlands 2016 een van de beste edities ooit. Na twee mooie festivaldagen barstte zaterdagnacht de plensbui der plensbuien los. Slecht nieuws voor de kampeerders die hun tentje zondagochtend al in hadden willen pakken, maar de laatste dag van de 24ste editie van Lowlands werd er niet minder bijzonder om.

The Last Shadow Puppets op zondagavond in de Alpha-tent. Foto Andreas Terlaak

De regen verbroederde op de schaarse plekken waar beschutting gevonden kon worden en waar een deejay heel bijdehand Randy Newmans “I Think It’s Gonna Rain Today” opzette. Wie van tevoren niets had met King Gizzard and the Lizard Wizard, raakte bekeerd tot het feestje dat de fanatieke Australische progrockers aanrichtten in een tent vol strak tegen elkaar aangedrukte, natgeregende Lowlanders. De sfeer onder de circa 53.751 bezoekers bleef goed en een tankwagen slurpte het water uit de plassen. Het festival haalde niet het maximum van 55.000, maar werd beter bezocht dan vorig jaar met circa 48.000 bezoekers.

Het waren niet eens de voor de hand liggende bands en dance-acts die Lowlands tot een succes maakten. Juist de attracties uit de periferie van het popgebeuren maakten het verschil, zoals de sculptuur van een boven het veld zwevende astronaut waakte over de culturele interesses van het Lowlandspubliek. De theatertent zat vaak vol, schrijvers en cabaretiers waanden zich popsterren en acrobaten zwaaiden op het middenterrein met een contrabas en andere objecten.

Rotterdamse hiphop

Een rode draad op zaterdag was Rotterdamse hiphop, vrij banaal ingevuld door Hef en de met veel rook gepaard gaande verkleedpartij van Sevn Alias. Opzienbarender was het brutale De Likt, een soort Raggende Manne van de Nederhop die in een veel grotere tent hadden mogen staan dan in de uitpuilende X-Ray. Het eveneens Rotterdamse collectief Broederliefde wierp zich op als de lichtende nieuwe hoop van de Nederlandse multiculturele hiphop, met funky ritmes en een mooie wisselwerking in hun inventieve en toegankelijke rapteksten.

Anderson .Paak.

Anderson .Paak. Foto Andreas Terlaak

Zwarte muziek had een bijzondere plek op Lowlands, zodanig dat het soms aardig op North Sea Jazz begon te lijken. Jazztitaan Kamasi Wahington betoverde het festivalpubliek met een zeldzaam funky optreden, waarin zowel plaats was voor de jazzstandard “Cherokee” als een uitzinnige solo op de keytar (een keyboard in gitaarvorm). De sensuele neosoulgroep The Internet liet zien dat goed gezongen muziek het zonder autotune kan stellen en de Californische rapper Anderson Paak sloot aan op hun relaxte groove met gruizige, naar het strand van Malibu lonkende rap.

Ongekende dynamiek

Terwijl Hans Teeuwen zich voorbereidde voor de grootste Nederlandse cabaretshow ooit, zorgde het Philip Glass Ensemble op de vroege zondagmiddag voor een hoogtepunt met de live gespeelde soundtrack bij de film Koyaanisqatsi. Met de 79-jarige maestro van de minimale muziek in hun midden brachten de muzikanten een performance met ongekende dynamiek en met live gespeelde toetsenpartijen die danceproducers van nu gemakzuchtig uit een sequencer zouden toveren. Zo niet het ensemble van heren op leeftijd in een kring achter hun orgels, die een fysieke en artistieke inspanning leverden waar een rockband U tegen mocht zeggen.

Draaikolken

Bands waren er in alle soorten en maten op Lowlands. Geen van allen trokken ze meer publiek en speelden ze breder uitwaaiende muziek dan Muse op vrijdag. De Staat kwam in de buurt met strakke new wave-disco. Bij de finale met het nummer “Witch Doctor” ontstonden er wel vijf draaikolken van om elkaar kringelende mensen in het publiek, met zanger Torre Florim veilig op een verhoging. De deceptie van de Alphatent was het optreden van de IJslandse groep Sigur Rós, die met hun onverstaanbare melancholie te veel naar binnen gekeerd waren om dit toch breed georiënteerde poppubliek aan zich te binden.

LCD Soundsystem.

LCD Soundsystem. Foto Andreas Terlaak

Er was veel moois op Lowlands, van Dua Lipa’s dansmuziek die net iets frisser klinkt dan de rest, tot de primitieve maar hartverwarmende accordeonmuziek van de Kaapverdische veteraan Bitori. Local Natives deden de uit het niets losbarstende hoosbuien vergeten met zoete close harmonyzang en achter het geheimzinnige “Don’t Die On Me Now” school een verrassingsoptreden van Jett Rebel, die na zijn funk- en soulavonturen liet horen dat hij ook uitstekend uit de voeten kan met goede oude rock-’n-roll.

Dierbare herinneringen

De oudjes deden het nog goed: Noel Gallagher wisselde zijn solowerk ruimhartig af met nummers van Oasis en het heropgerichte LCD Soundsystem leek nog dieper in de sound van de jaren tachtig gekropen voor hun vertrouwde mengeling van indiewave en computerdisco.

The Last Shadow Puppets.

The Last Shadow Puppets. Foto Andreas Terlaak

Roni Size haalde op verrassend beschaafd volume dierbare herinneringen op aan zijn pionierswerk in de drum’n’bassmuziek en de Last Shadow Puppets lieten horen dat ook jonge muzikanten een onweerstaanbare hang kunnen hebben naar muziek van jaren her, met stijlvolle echo’s van Burt Bacharach en de galmende gitaarklanken uit oude James Bondfilms.

Met gemengde gevoelens werd uitgekeken naar het optreden van Eagles Of Death Metal: de groep die het tragische middelpunt was van de terroristische moordpartij in de Parijse concertzaal Le Bataclan op 13 november 2015. Ze kwamen in opspraak toen zanger Jesse Hughes ongelukkige uitspraken deed over wapenbezit en betrokkenheid van het personeel van de zaal bij de aanslag. Hughes deed in Biddinghuizen alsof zijn neus bloedde en zei dat het tijd was om feest te vieren, en niet stil te blijven staan bij “al die ingewikkelde zaken.” De ambachtelijke rockmuziek van EODM klonk bot en leeg.

Totaalpaket

Lowlands blonk uit door het totaalpakket; de brede blik die slechte weersomstandigheden overwint. Meer dan andere festivals trekt het een pluriform publiek dat niet alleen komt om te feesten. Jesse Hughes’ “Let’s party” klonk in dat verband als een schrale knieval naar een veel grauwere werkelijkheid dan die van dit kleurrijke dorp, dat elk jaar voor drie dagen in de Flevopolder verrijst.
 

Eagles of Death Metal.

Eagles of Death Metal. Foto Andreas Terlaak