Verzekerd voor goed rijgedrag

Autoverzekering

Jonge automobilisten betalen de hoogste premie. Ze veroorzaken dan ook de meeste schade. Net rijgedrag verzekeren kan voordelig zijn. Hoe werkt dat?

illustratie xf&m

De jonge, onervaren automobilist betaalt veel voor een autoverzekering. Zelfs voor de soberste dekking is hij al snel 50 euro per maand kwijt en het gemiddelde bedrag ligt nog veel hoger. Uit onderzoek van de vergelijkingssite Independer blijkt dat vooral voor jongeren de premies dit jaar stevig zijn gestegen. Betaalden ze eind vorig jaar gemiddeld 844 euro per jaar voor een nieuwe autoverzekering, nu is dat opgelopen tot 1.012 euro.

Dat komt voor een deel door het ‘bonus-/malussysteem’ van Nederlandse verzekeraars. Daarbij is het tarief afhankelijk van het aantal schadevrije jaren van de verzekerde. Hoe meer dat er worden, des te lager de premie (bonus), die bij schade weer oploopt (malus). Een beginnende automobilist is voor zijn eerste auto dus veel duurder uit dan een vijftigjarige met 25 schadevrije jaren. Die kan zich al WA verzekeren voor een tientje, en heeft voor 17 euro de goedkoopste allrisk-verzekering – die een twintigjarige met één schadevrij jaar een vermogen kost.

Jonge man is grootste risico

Jongeren veroorzaken dan ook veel meer ongevallen. Volgens onderzoek van de Stichting Wetenschappelijk Onderzoek Verkeersveiligheid zijn automobilisten van 18 tot 24 jaar in Nederland ruim vijf keer zo vaak bij een dodelijk ongeval betrokken als automobilisten tussen de 30 en 59 jaar, en mannelijke bestuurders zelfs negen keer. De oorzaken zijn onervarenheid, onverantwoordelijk rijden (vooral te hard), afleiding door geluidsapparatuur of telefoongebruik en rijden onder invloed. Ze kosten de verzekeraars dus ook veel meer geld.

Daar is iets op gevonden: de rijgedragverzekering. De verzekerde krijgt een stekker met meetapparatuur in zijn auto. Die scant zijn rijgedrag op criteria als acceleratie, remgedrag en snelheden en stuurt de data door naar de verzekeraar. Als de bestuurder zich aan de regels houdt, krijgt hij achteraf tot 35 procent van zijn premie terug. De voordelen zijn dat zo’n elektronische waakhond preventief kan werken, dat het premiebedrag daalt en vooral: dat verzekeraars zicht krijgen op het rijgedrag van hun klanten. Dat is nuttig omdat er nu geen selectie aan de poort is. Van de klant die een verzekering afsluit wordt de rijvaardigheid op geen enkele manier getoetst.

De Nederlandse verzekeraar Fairzekering kwam in 2014 als eerste met zo’n verzekering. Sindsdien wint deze formule terrein. Zo bieden ook Bovemij, Nationale Nederlanden, OHRA, Delta Lloyd, Reaal en de ANWB deze mogelijkheid.

‘Groene’ score

Het systeem werkt simpel. De stekker wordt in een soort stopcontact onder het stuur gestoken. Daarna wordt het rijgedrag bij Fairzekering geïndexeerd op een schaal van 1 tot 100 punten. Bij een score tussen de 55 en de 70 ontvangt de verzekerde 10 procent van zijn premie terug, bij een zogenaamde ‘groene’ score van boven de 70 zelfs 35 procent.

Via sites als Independer.nl en consumentenbond.nl/autoverzekering kunnen de reguliere verzekeringstarieven van tientallen verzekeraars worden vergeleken. Zo ziet een twintigjarige bestuurder van een tien jaar oude Peugeot 206 met één jaar schadevrij in één oogopslag wat hij per maand betaalt aan een WA-, WA beperkt casco of allrisk-verzekering. WA is het wettelijk verplichte basispakket dat je verzekert tegen de schade die je met je eigen auto aan anderen toebrengt. WA beperkt casco dekt ook diefstal en diverse vormen van schade aan de eigen auto, allrisk bovendien schade door eigen schuld.

De polisvoorwaarden – dekkingsgraad, hoogte eigen risico – verschillen per verzekeraar en de tarieven fluctueren extreem. Voor WA lopen de maandpremies van 43,87 (Generali) tot 97,08 euro (Klaverblad). Voor WA beperkt casco rekent de goedkoopste partij 56,08 euro (Centraal Beheer), de duurste (Delta Lloyd) 104,30 euro. Allrisk is onbetaalbaar: ASR vraagt 79,33 euro, Bovemij 172,63.

De rijgedragverzekering is ondanks de beloofde kortingen niet per se goedkoper dan een gewone verzekering. Een WA-offerte voor een twintigjarige automobilist met één jaar schadevrij en een auto van 2005 kost bij Fairzekering 63,39 euro per maand, waarvan na aftrek van de maximale 35 procent premiekorting circa 41 euro overblijft. Een ‘gewone’ WA-verzekering bij Centraal Beheer is maar zes euro duurder.

De reden is dat verzekeraars zich geen stunttarieven kunnen veroorloven. De huidige autoverzekeringspremies dekken de oplopende schadelasten niet. De verzekeraars lijden al jaren zulke enorme verliezen op hun autoverzekeringen dat De Nederlandsche Bank de branche vorig jaar dringend adviseerde de tarieven te verhogen. De felle concurrentie hield de tarieven onverantwoord laag. Hoewel het aantal schadegevallen daalt, zijn de kosten per schade met gemiddeld 500 euro gestegen naar rond 1.900 euro, zegt woordvoerder Rudi Buis van het Verbond van Verzekeraars. Moderne techniek drijft de prijzen op. „Een bumper met parkeersensoren vervangen is veel duurder dan een bumper zonder.”

Kan de rijgedragverzekering, hoewel niet uitsluitend voor jongeren bedoeld, dat tij keren én de belangrijkste doelgroep voor zich winnen? De belangstelling onder jongeren is groeiende, zegt het Verbond van Verzekeraars, dat zegt dat het nog te vroeg is voor exacte cijfers. Indicaties zijn er wel. Via Independer sloot in de eerste helft van dit jaar 7 procent van de 19- tot en met 24-jarigen een rijgedragverzekering af (Fairzekering, VOOROP of Kroodle), terwijl dat percentage voor het totale klantenbestand van Independer onder de 2 procent ligt.

Netjes rijden

De grote vraag blijft of het systeem de verkeersveiligheid daadwerkelijk ten goede komt. De eerste cijfers van Fairzekering stemmen hoopvol, zegt medeoprichter Marcel Koster. Van de klanten bleef in de twee jaar dat de verzekering loopt 75 procent veilig in de groene zone. Maar daar zijn ook ouderen bij. Voor de jongeren binnen de doelgroep ligt dat percentage iets lager, „hoewel we zien dat een grote groep jongeren met stekker erg netjes rijdt”.

Intussen werkt een volgende partij aan alweer een nieuw soort autoverzekering. Van Kampen Groep (VKG) uit Hoorn experimenteert met een formule waarbij de premiekorting niet achteraf wordt terugbetaald, maar per direct van kracht is. Mits de verzekerde zich aan de met boordapparatuur gemeten snelheid houdt, anders volgt al naar gelang de ernst van de overtreding een premieverhoging van 10 tot 100 procent. „We gaan uit van vertrouwen”, zegt een woordvoerder. Koster van Fairzekering moet het nog zien. „VKG kijkt alleen naar snelheidsovertredingen, dat vinden wij een beetje eenzijdig. Maar we zijn blij dat ze het doen, het is alleen maar goed dat de bewustwording toeneemt.”