Een uur in de ambulance om te bevallen

©

Voor wie zich nog afvraagt waarom ziekenhuis De Sionsberg in Dokkum dicht moet: zorgverzekeraar De Friesland formuleert een antwoord. Punt 1: „Het is geen ziekenhuis”, schrijft de woordvoerder. Daar denkt de ANWB wel anders over. Op alle wegwijzers in Dokkum staat ‘H Sionsberg’: de H van ‘hospitaal’. „Als je specialistische zorg levert”, zegt Jan Leendert Brouwer, cardioloog in De Sionsberg, „dan ben je een ziekenhuis, punt.” Punt 2: het niet-ziekenhuis moet dicht, want „er wordt zorg geleverd die wij niet hebben ingekocht en een deel van de zorg die we wel hebben ingekocht wordt niet geleverd”. Botfracturen of ontstoken hartzakjes bijvoorbeeld mogen niet worden behandeld, maar worden wel behandeld.

Ik bel een paar specialisten die in Friese ziekenhuizen werken of in De Sionsberg. „Het allerbelangrijkste voor een ziekenhuis aan de landsgrenzen is de beschikbaarheid van spoedeisende hulp”, zegt de een. „Die mag De Sionsberg niet bieden van de verzekeraar.” Een zwangere vrouw uit Paesens-Moddergat kan niet in Dokkum bevallen, maar moet naar Leeuwarden. Dat is een uur met de ambulance, een kwartier langer dan de wettelijke aanrijtijd. Een baby uit de omgeving werd daardoor dood geboren, een andere redde het net.

„Al jaren gaan ernstige medische spoedgevallen naar andere ziekenhuizen die geoutilleerd zijn voor spoedzorg”, zegt de woordvoerder van De Friesland.

„Ik kan mijn eed van Hippocrates niet waarmaken”, zegt de andere specialist. „Ik wil iemand met een hartaanval helpen, maar het mag niet omdat De Friesland, de grootste verzekeraar, hier geen spoedeisende hulp wil.”

Als ik de specialisten vraag waarom zij denken dat De Sionsberg dicht moet, zegt de ene: „De kosten worden te hoog.” En de andere: „De Friesland is bang dat een goed ziekenhuis in Dokkum meer patiënten aantrekt die anders niet ziek zouden zijn.” Beiden noemen voorbeelden van drie patiënten uit Dokkum die het afgelopen jaar ternauwernood een hartaanval overleefden.

Sjoerd Hania werkt in een speculaasfabriek en woont bij de oude waag in Dokkum, waar ik hem opzoek. Drie weken geleden, op zondagmiddag, kreeg hij spierpijn in zijn borst. Het zweet brak hem uit. Hij belde zijn huisarts en moest onmiddellijk komen. De huisartsenpraktijk grenst aan De Sionsberg. Er werd een hartfilmpje gemaakt en al was de arts niet verontrust, Hania moest toch naar de spoedeisende hulp.

Hij liep door de schuifdeur van de huisartsenpraktijk al bij De Sionsberg naar binnen. Daar zag hij een cardioloog lopen, maar de huisarts riep Hania weer terug. Hij moest op de ambulance wachten die hem naar Leeuwarden zou brengen. Uiteindelijk bleek zijn hartklacht een onschuldiger spierspasme te zijn. „Maar stel dat ik onderweg een hartaanval had gekregen. Dan was ik misschien wel dood geweest. Ik voel me verwaarloosd door mijn verzekeraar.”

Jutta Chorus (j.chorus@nrc.nl) schrijft op deze plek een wisselcolumn met Floor Rusman.


Naar aanleiding van de columns ‘Voor de oudere mens: e-Health in Friesland’ (17 augustus 2016) en ‘Uur in de ambulance om te bevallen’ (19 augustus 2016) heeft De Friesland Zorgverzekeraar enkele belangrijke feiten in deze artikelen betwist. Jutta Chorus laat in een antwoord zien dat de feiten wel degelijk kloppen.