Moslima’s ‘provoceren’ de Côte d’Azur met ‘extremistische’ boerkini

Religieuze badmode In het warme zuiden van Frankrijk is ophef ontstaan over de boerkini. Burgemeesters verbieden deze islamitische variant van de bikini – want in strijd met de goede zeden.

Twee vrouwen in boerkini op het strand van Saint-Tropez, aan de Franse Côte d’Azur, op een foto uit 2009. Peter Slane/Getty Images

Hoe provocerend is een boerkini? Betekent het dragen van een badpak dat meer bedekt dan wat de meeste vrouwen dragen aan de Côte d’Azur, inderdaad een gebrek aan „respect voor de goede zeden en de laicité”, het principe van een godsdienst-neutrale staat?

In Frankrijk is een verbeten debat hierover ontstaan. Op 28 juli verbood de burgemeester van Cannes de boerkini op het strand. Hij ziet dit badpak, dat hoofdhaar, bovenlichaam en benen bedekt en veel weg heeft van een wetsuit, als „het uniform van extremistisch islamisme”. In zijn verordening staat:

„Strandkleding die betrokkenheid bij een religie uitdraagt, terwijl Frankrijk en gebedsplaatsen het doelwit zijn van terroristische daden, kan risico’s voor de openbare orde creëren.”

Foto: Valerie Kuypers / ANP Photo

Foto: Valerie Kuypers / ANP Photo

Burgemeester David Lisnard is lid van de rechtse Republikeinen, die in dit deel van Zuid-Frankrijk veel concurrentie hebben van het Front National van Marine Le Pen. Op het strand, verordonneerde hij, mag alleen kleding worden gedragen die getuigt van „respect voor de goede zeden en het principe van laicité”. Een week later volgde zijn partijgenoot in de badplaats Villeneuve-Loubet, tussen Cannes en Nice, dit voorbeeld.

Belachelijke ingreep

Belachelijk, discriminerend, stigmatiserend, en een aanslag op de vrijheid van godsdienst, vinden veel moslims. Zaterdag deed een administratieve rechtbank in Nice uitspraak in een kort geding dat was aangespannen door het CCIF, het Collectief tegen islamofobie in Frankrijk. Maar de rechter gaf de burgemeesters gelijk. In zijn vonnis schreef hij dat „in de context van de noodtoestand en de recente islamistische aanslagen die met name een maand geleden in Nice zijn geweest […] het dragen van een onderscheidend kledingstuk, anders dan het gebruikelijke badtenue, inderdaad geïnterpreteerd kan worden als niet louter, in deze context, een simpel teken van religiositeit.” Het CCIF gaat in beroep bij de Conseil d’État.

De minister die vrouwenrechten in haar portefeuille heeft (evenals gezin en jeugd), Laurence Rossignol van de socialistische PS, toonde maandag wel begrip voor het boerkiniverbod. Het dragen van een boerkini heeft iets „archaïsch”, zei ze tegen Europe 1. „Er schuilt een idee over de samenleving achter, een visie op de plaats van de vrouw.”

Gooien met stenen en flessen

Afgelopen weekeinde braken in Sisco, in het noorden van het eiland Corsica, boerkinirellen uit – een unicum voor Frankrijk. Volgens een reconstructie van de politie hadden toeristen zaterdag vrouwen in boerkini gefotografeerd, en hadden jongeren van Marokkaanse afkomst daar boos op gereageerd en had dat weer felle reacties losgemaakt bij andere Corsicaanse jongeren. Al snel bleef het niet bij woorden: er werd met stenen en flessen gegooid, van Marokkaans-Franse zijde kwamen versterkingen met bijlen en harpoenen, aan beide kanten werden auto’s in brand gestoken. Een dag later stond een woedende menigte bij het bureau van de prefect in Bastia. Sommigen wilden opmarcheren naar een wijk waar veel mensen met een migratie-achtergrond wonen, maar die was afgegrendeld door de politie. De burgemeester van Sisco heeft hierna ook een boerkiniverbod ingesteld.

Het was op Corsica de afgelopen maanden al een paar keer tot botsingen gekomen. In december werd een groep jongeren van Arabische komaf verdacht van een aanval op brandweerlieden, waarna een islamitisch gebedshuis in brand werd gestoken. Vorige maand heeft het regioparlement opgeroepen tot sluiting van gebedshuizen van moslimfundamentalisten op het eiland. Leden van het FLNC, een groep die onafhankelijkheid van Corsica nastreeft, hebben „radicale islamisten” met een gewelddadige reactie gedreigd als zij zelf geweld zouden gebruiken.

Niet gepast

De boerkinidiscussie was al vóór Corsica zo hoog opgelopen dat de directeur van het Speedwater Park, een waterparadijs in Les Pennes-Mirabeau, ook in het zuiden van Frankrijk, besloot een voor 10 september gepland festijn af te gelasten. De particuliere organisatie Smile 13 wilde het park afhuren voor een dag waarop alleen vrouwen en kinderen (jongens tot 10 jaar) welkom waren, met de boerkini of bad-jilbab (een kledingstuk dat meer op een lange jurk dan op een wetsuit lijkt) als badtenue. De linkse burgemeester van het stadje zei tegen Marsactu, een website met nieuws uit Marseille:

„Hij was het met me eens dat dit soort evenement in deze context niet gepast is.”

Overigens leidt de boerkini niet alleen in Frankrijk tot discussie. In Duitsland is een vrouw in boerkini uit een zwembad in Brandenburg gezet. In Bad Sarow zijn twee vrouwen in boerkini in een zwembad uitgescholden.