Alcohol is geen doping, gun Yuri van Gelder dat afzakkertje

Opinie Mág NOC*NSF wel de dopingregels aanscherpen buiten de geldende turnregels om, vraagt advocaat Marc Schroeder zich af.

Yuri van Gelder op een persbijeenkomst van het Nederlandse turnteam in april. Foto ANP

Turner Yuri van Gelder is bij de Olympische Spelen weggestuurd. Hij zou volgens de NOC*NSF, de Nederlandse sportorganisatie, de ,,normen en waarden die gelden op grove wijze” hebben ,,overschreden” met alcoholgebruik buiten het Olympisch dorp. Ik vraag me af of dit beroepsverbod stand kan houden.

Voorop staat dat alcohol geen doping is. De regels bepalen dat alcohol (ethanol) alleen binnen wedstrijdverband verboden is en wel in de volgende sporten: autosport, handboogschieten, luchtvaart, powerboaten. Detectie zal worden uitgevoerd door adem- en/of bloedanalyse. De voor de sport geldende grenswaarde (bloedwaarde) is 0,10 g/l. Dat Van Gelder alcohol gebruikt is dus toegestaan. Subsidiair geldt dat anders de hoeveelheid bepalend zou zijn, hetgeen een adem- en/of bloedanalyse veronderstelt. Heeft die plaatsgevonden?

Lees ook de column van Wilfried de Jong Ik neem het op voor Yuri

Individuele sporter, niet als team

In teamsporten kunnen aan de deelnemers regels worden opgelegd. Men kan zich voorstellen dat een voetbaltrainer op straffe van uitsluiting de spelers verbiedt om in een ander hotel te verblijven dan de medespelers. Bij individuele sporten gelden andere regels. Kan men zich voorstellen dat een WK-match voor de schaker Magnus Carlsen als verloren wordt verklaard omdat hij na een WK-partij een biertje drinkt op een andere locatie dan was afgesproken? Zou een dergelijke verplichting niet onredelijk bezwarend zijn? Kan men zich voorstellen dat de Formule 1-coureur Max Verstappen zijn zege in Barcelona zou worden ontnomen omdat hij op het podium een fles champagne niet alleen opent, maar ook een slok neemt? Let wel: in de autosport is alcohol binnen wedstrijdverband wel verboden!

De loopbaan van Van Gelder:

Van Gelder heeft zich gekwalificeerd voor een individuele toestelfinale. Het is de vraag of hij op dit moment nog in teamverband turnt. Immers, het Nederlands team heeft de kwalificatie niet doorstaan en is als team uitgeschakeld. Indien hij een individuele sporter is: bepaalt hij dan niet zelf op welke wijze hij zich optimaal op een wedstrijd voorbereidt? Stel: sprintster Dafne Schippers eet graag een kippetje voor de wedstrijd, dat mag toch gewoon? Nu alcoholconsumptie voor Van Gelder niet is verboden, is alcohol niets anders dan kip: een voedingsmiddel.

Onderzoek de contractbepalingen

Ik heb zijn kwalificatie live op televisie gevolgd. Een zenuwslopende affaire. Hij moest vroeg aan de ringen aantreden, maakte een klein hupje bij de afsprong, hetgeen hem een aftrek opleverde, en kwam zodoende slechts uit op 15,333 punten. Dat was volgens de commentator Hans van Zetten in eerdere evenementen onvoldoende voor kwalificatie. Na de afsprong begon het lange wachten. Turner na turner passeerde, en van belang leek alleen maar de afsprong: hupje, geen hupje, hupje, geen hupje. Uren later bleek dat Van Gelder zich als laatste (achtste) voor de finale had gekwalificeerd. Van Gelder trots, ik trots, heel Nederland trots voor zover niet in bed. Kunt u zich voorstellen dat Van Gelder na deze uren van intense stress een biertje lustte in een neutrale niet-sportieve omgeving? Als individuele sporter welteverstaan: het Nederlands team was op dat moment als team immers uitgeschakeld.

Aan Van Gelder zal voorafgaand aan de Olympische Spelen ongetwijfeld een wurgcontract zijn voorgelegd, wilde hij mogen meedoen. Hoe redelijk is het dat een dergelijk contract bepalingen bevat die hem verplichten om het contact met de lokale bevolking van Rio (waarmee toch wordt verbroederd, niet waar, het is immers een wereldfeest?!) op straffe van uitsluiting strikt te mijden, terwijl er voor Rio geen negatief reisadvies geldt? Hoe redelijk is het dat hem contractueel verboden wordt om levensmiddelen (alcohol) te nuttigen, die niet op de voor hem toepasselijke dopinglijst staan? Mag een organisatie de dopingregels aanscherpen buiten de geldende regels voor het turnen om? Ik meen van niet: een aan Van Gelder opgelegde verplichting om geen alcohol te gebruiken plaatst hem namelijk in een nadelige positie ten opzichte van andere ringturners voor wie de beperking niet geldt. Zij kunnen na hun kwalificatie wél de stress met een biertje afschudden, alvorens de draad op te pakken en de finale consciëntieus voor te bereiden.

Er zijn tal van redenen denkbaar die beperkingen rechtvaardigen. Zo kunnen de kosten van beveiliging buiten het Olympisch dorp een issue zijn. Een speler kan mogelijkerwijs contractueel worden verplicht om binnen het beveiligde gebied te blijven, in dit geval binnen de muren van het Olympisch dorp. Een overtreding van die verplichting kan echter naar mijn mening niet leiden tot een beroepsverbod van de sporter, hoogstens tot uitsluiting van de aansprakelijkheid van de nationale organisatie met betrekking tot zijn beveiliging. Men bedenke verder dat Van Gelder zijn recht op deelname aan de individuele ringenfinale niet heeft verkregen door de nationale organisatie.

Naar mijn voorlopige mening dient de uitsluiting te worden heroverwogen, en dient Van Gelder alsnog te worden toegelaten tot de individuele ringfinale. Daar zal hij dan mogen aantreden naast Denis Ablyazin, deelnemer uit het door doping getergde Rusland.

Tot ziens in het Holland Heineken House in Ipanema!

Mr. drs. M.J.G. Schroeder is advocaat te Voorburg.