Wil jij in dat gekke dorp wonen?

Wonen In de Vinexwijken van Houten scheiden weinig mensen. Of komt dat nog?

Foto Maarten Hartman

Toen ze met haar collega’s eens een cruise maakte op het Amsterdam-Rijnkanaal, voeren ze langs een merkwaardig verschijnsel op de oever. Iedereen keek op. Wat was dit voor raar dorp? Alle huizen zagen er hetzelfde uit, rijen naast elkaar, één hoog, zo ver als het oog reikte. De collega’s van de docente Spaans lachten vol walging: daar wil toch niemand wonen!

Ze hadden geen idee dat de vrouw (die niet met haar naam in de krant wil) van plan was daar een huis te kopen. Toen ze dat vertelde waren haar collega’s stil. En dat snapt ze wel. „Ik kende ook de vooroordelen van Vinexwijken”, vertelt ze voor station Houten Castellum. „Maar je moet net een leuk hofje of straatje vinden.” Inmiddels is ze een gelukkige bewoner van Houten-Zuid.

Vijfentwintig jaar na de Vierde Nota Ruimtelijke Ordening Extra, zoals de volledige naam van Vinex luidt, houdt het woningbouwconcept de gemoederen nog altijd bezig. Mede door populaire cultuur (het aantal boeken dat een Vinexwijk als decor heeft, is niet te tellen) zijn de clichés bekend bij het grote publiek: kil, uniform, weinig contact tussen buren, doods. En: scheidingen.

Een normale wijk

Dat laatste vooroordeel lijkt nu klaar voor een bijstelling. Uit een studie van het CBS blijkt dat het aantal scheidingen in Vinexwijken niet hoger ligt dan in andere wijken. In Houten-Zuid is het van de tien grootste wijken zelf het laagst. „In de zes jaar dat ik hier woon heb ik één iemand zien scheiden.” Ionne Marks werkt bij de lokale bakker in Houten-Zuid. Ze vindt het prima leven hier. „Ik weet misschien niet wie er drie huizen verder woont. Maar het is een normale wijk.”

Een schooljuffrouw (die ook liever anoniem blijft) is het met haar eens. Toch ziet ze wel de nodige verschillen met de rest van Houten. „Dit is wel iets aparts, echt een starterswijk.” En ja, sommige vooroordelen kloppen wat haar betreft wel: mensen treffen elkaar weinig en overdag is het rustig. „Dan is iedereen op werk.” Ze vindt het oude dorp sfeervoller. Maar daar ziet ze in haar klas juist meer kinderen met gescheiden ouders.

Slotgracht

De verschillen tussen de twee delen van Houten zijn nog altijd opvallend. Dit is een van de weinige plekken waar een Vinexwijk aan een relatief kleine kern werd geplakt, die daardoor meteen werd overvleugeld. Er kwam een totaal andere buurt die vooral grossiert in neotraditionalisme: kantelen maken hier van flats kastelen, poorten van rijtjeshuizen forten. Een verzonken ringweg ligt als een slotgracht om de wijk. Zelfs de ‘gewone’ huizen zijn met hun bakstenen en laderramen soms duidelijk geënt op de Amsterdamse school.

Het maakt de wijk unieker dan de gemiddelde Vinexwijk. Maar op die unieke bouwstijl na vindt iedereen het leven hier normaal. Dat beaamt Ronald Cromie, die vertelt: „Ik heb normaal contact met de buren. Als er mensen op vakantie zijn, letten we op.” En in zijn straat „met ongeveer vijftig families” zag hij één scheiding. „Superweinig.”

Op het centrale plein van Castellum zit Marijke van Tiggelen. Ze is een van de organisatoren van de Houtense „Marriage Course”. Samen met een team geeft ze trainingen aan ouders over zaken als het gezin, ouderschap en seks. Een scheiding kan lastig zijn, weet ze. Sommige moeders moeten dan weer fulltime werken.

Is dat dan misschien waarom het aantal scheidingen hier relatief laag ligt? De financiën? Nee, Van Tiggelen heeft een ander vermoeden. „Dit is een jonge wijk. Over een jaar of drie, vijf gaat het hier ook los.”