De overloper: ‘Zelden zal een journalist zijn ongelijk toegeven’

Interview Persvoorlichter Raymond Salomon stapte over van het AD naar Feyenoord. Een overloper, noemden ze hem. Nu is hij kritisch over zijn oud-collega’s van de sportpers. “Tachtig procent van de berichten over transfers is niet waar.”

Raymond Salomon, perschef Feyenoord: onder, eerste van links.

‘Liegen doe ik niet. Nooit’. Zet dat maar boven het interview, had Raymond Salomon zeven jaar geleden gezegd tegen Voetbal International. “En haal het interview maar uit de la als ik niet de waarheid spreek.” Het houdt hem scherp.

Angst

Salomon was AD-journalist en is nu persvoorlichter van Feyenoord. Wat merkt hij sinds hij aan de ‘andere kant’ zit? “Dat 80 procent van het nieuws over transfers niet klopt. Twintig jaar geleden zat ik een hele avond te bellen om een nieuwtje rond te krijgen. Dat is al lang niet meer zo.”

“Het lijkt soms alsof je het beter negen keer mis kan hebben en één keer raak dan een keer iets missen. Die angst is veel groter dan vroeger. Je leest dan dat zes of zeven clubs interesse hebben in een speler en dan heeft nog niet één club zich bij ons gemeld.” In de periode van het interview met Salomon speelt Dirk Kuyt heel behoorlijk en zou hij in de belangstelling staan van FC Barcelona. “Het telefoontje moet hier nog binnenkomen.”

Salomon begrijpt het wel: “De druk om snel te publiceren is hoog. Je hebt nu zestig keer meer concurrenten. Iedereen is journalist, en alle kopij verschijnt zo, copy-paste, bij alle concurrenten. Bovendien staan de oplagen van de kranten en tijdschriften onder druk. Er wordt gereorganiseerd bij het leven.” De deadline gaf hem vroeger ook rust. “Nu proberen ze tijdens een persconferentie een paar seconden eerder dan een collega een nieuwtje te twitteren.”

Garagehouder

Volgens Salomon verschillen in de sportjournalistiek de afwegingen van andere takken van de pers. “Komt er in Den Haag maar vijftien man naar een demonstratie? Dan maak je geen verslag. Maar de krant reserveert op voorhand elke maandag vier of meer pagina’s over Ajax, Feyenoord en PSV. Die moeten vol, ongeacht of er veel of weinig spannends is gebeurd.”

In Spanje, zegt Salomon, gaat de verslaggever naar de garagehouder waar de spelersvrouw van FC Barcelona laatst een nieuwe auto heeft gekocht. “Als hij geluk heeft, is de speler ook een keer meegeweest. En daar maakt hij dan een stuk over. In Nederland willen we zulke verhalen niet. Maar je ziet wel de aandacht verschuiven. De voetbaljournalistiek gaat steeds meer de kant van de entertainment op.”

Dat geldt volgens hem ook voor voetbaltalkshows op tv. “In de eerste seizoenen van Voetbal Inside van Johan Derksen werd ik na elke uitzending door journalisten gebeld met de vraag of in de uitzending gemelde transfers of ander nieuws ook klopten. Nu kan ik me echt niet meer herinneren wanneer ik voor het laatst na de uitzending ben gebeld: óf ze hebben al een tijd geen nieuws meer, óf mensen zien in dat er nooit veel nieuws zit in het programma.” Of media bellen niet meer om te checken? “Ja, nergens worden zoveel anonieme bronnen gebruikt als in de sportwereld. Het is altijd: bronnen rondom de club. In de voetbaljournalistiek lopen feiten en meningen door elkaar heen. De hele tijd.”

Krajicek

Salomon vertelt over zijn tijd bij de sportredactie van het AD. ,,Ik ging naar Wimbledon. We maakten de afspraak: als er niet wordt getennist maak ik niks. Ik ga niet over de traditionele aardbeien met slagroom schrijven. Maar na twee dagen regen heb ik natuurlijk toch zo’n verhaal gemaakt. De krant moet vol.” Hij zag daar overigens wel Richard Krajicek winnen.

In diezelfde tijd bedacht de sportredactie een paginagroot zaterdagverhaal over PSV. ‘Waarom nu?’, vroeg de PSV-watcher. “Het was op tweederde van het seizoen”, vertelt Salomon. “Het ging niet goed, het ging niet slecht. Die collega levert een stuk in. Met de kopsuggestie: ‘Niets aan de hand bij PSV’. Daaronder een brij van letters. Hij werd verketterd! Door de chef op het matje geroepen. Nu denk ik wel eens: die jongen had gelijk. Er is hier niet elke dag iets aan de hand.”

Nuances

De nuance ontbreekt dikwijls in de sportjournalistiek, aldus Salomon. ,,Het moet tegenwoordig vaak top of flop zijn. Maar vaak ís het niet top of flop. Het gaat zoals verwacht. Feyenoord móet kampioen worden, schrijven ze dan. Want de club heeft de derde begroting van Nederland. Maar je kan een keer vierde worden, zonder dat mensen hebben gefaald en zonder dat sprake is van wanbeleid. Dat is ook sport.”

“Een speler presteert één wedstrijd niet en krijgt dan meteen een lading kritiek over zich heen. Spelers moeten niet zeuren, wordt dan gezegd. Media horen erbij. Ze moeten tegen een beetje kritiek kunnen. Maar dat is niet een vrijbrief om maar alles te kunnen schrijven. Er zijn nog steeds grenzen. Ook aan wat je kan doen met knippen en plakken.”

Salomon geeft een voorbeeld. Middenvelder Marko Vejinovic geeft een interview aan FOX Sports. De interviewer vraagt of Vejinovic, zoon van een Servische vader en een Bosnische moeder en opgegroeid in Amsterdam, voor Oranje zou willen uitkomen of voor het nationale elftal van Bosnië, antwoordt de speler: ‘Ik weet het nog niet’.

Salomon: “Hij wil bescheiden zijn, niet overkomen alsof hij denkt dat hij het al gemaakt heeft. Maar wat gebeurt er daarna? Voetbal International doet onmiddellijk copy-paste. Knipt die ene passage uit het interview en plaatst een bericht op de site: Vejinovic twijfelt over keuze voor Oranje.” Vejinovic krijgt vervolgens een hoop gezeur over zich heen. Hij reageert zelf via Instagram: “Onzin @voetbalinternational. Zou enorm trots zijn om voor Oranje uit te mogen komen! #hardblijvenwerken #bureaujournalist.”

En wat krijg je dan, zegt Salomon: spelers willen ook niet meer met serieuze media praten. “Een citaat is ook meteen voor de eeuwigheid. Het lijkt alsof je in het voetbal niet tot nieuwe inzichten mag komen. Vroeger stond een opmerking één keer in de krant. Maar dankzij internet blijft een fragment zich jaar na jaar herhalen.”

Transfer Kramer

Hoe het werkt vanuit de club, vertelt Salomon aan de hand van Michiel Kramer. De spits speelt sinds zomer 2015 bij Feyenoord. De Rotterdammers konden hem al eerder kopen, maar hadden toen nog genoeg spitsen. “Toen vertrok Mitchell Te Vrede naar Heerenveen en had Feyenoord wel belangstelling in Kramer.” De spits leek echter een akkoord te sluiten met Baniyas FC uit Adu Dhabi. “In de zandbak”, zegt Salomon. De club wilde naar verluidt 1,5 miljoen euro betalen voor Kramer. “Het was allemaal heel schimmig en onduidelijk”, zegt Salomon. “Toen ging het niet door en konden wij ons melden. Ons voordeel: wij wisten dat ADO bijna een akkoord had voor 1,5 miljoen. Dus wilden wij zeker niet meer betalen dan dat bedrag. Dat was volgens onze kenners ook een goede prijs.

,,Wij maken die deal en vervolgens schrijven sommigen dat Feyenoord tussen 2,2 en 2,7 miljoen euro heeft betaald. Dat leidde tot opmerkingen als: Feyenoord heeft weer zitten slapen, wij slaan weer veel te laat toe, betalen meer dan nodig. Dat was dus onzin.” Salomon belde met de Feyenoord-watcher van het AD. “Die had het bericht op de website niet zelf gemaakt. Dat is trouwens ook een probleem; de sportredactie weet soms niet wat de website publiceert. Ik heb hem gezegd dat zijn bron niet deugt en dat ik niet zo maar belde. Dat doe ik niet elke week!”

Maar wat krijg je dan?, zegt Salomon: “Dan komt er een nieuw stuk. Er is onduidelijkheid over de transfersom. Niks onduidelijkheid! Het was gewoon onjuist. Dat valt me dan tegen. Zelden zal een journalist zijn ongelijk toegeven.”