Hoe minder aandacht, hoe zouter je eet

Vandaag eten we extra zoet en zout. Waarom eten we ongezonder door de smartphone?

Stappentel-apps draaien overuren de laatste weken. Dankzij alle Pokémon die verstopt zitten in parken en tuinen, komen miljoenen mensen weer eens buiten en in beweging. Allemaal dankzij een smartphonespelletje. Maar dat de smartphone mensen nu eindelijk eens aanzet tot wat meer bewegen, is een schrale troost. Uit steeds meer onderzoek blijkt namelijk dat smartphones ervoor zorgen dat we ongezonder worden: door smartphones gaan we namelijk op verschillende manieren slechter eten.

Dat zit ’m vooral in de afleiding die de smartphone veroorzaakt. Aandachtsonderzoekers zijn het er de laatste jaren behoorlijk over eens geworden dat smartphones enorme en langdurige impact hebben op onze concentratie en aandacht. Wat daar het probleem mee is: we eten daardoor ook met minder aandacht en onaandachtig eten zorgt ervoor dat je sneller grijpt naar zoeter en zouter voedsel.

Dat blijkt bijvoorbeeld uit onderzoek van psycholoog Lotte van Dillen, universitair docent aan de Universiteit Leiden. Zij liet proefpersonen een reeks getallen of letters onthouden, terwijl zij ondertussen zoute crackers of zoete limonade moesten eten en drinken. De hoeveelheid zout en suiker verschilde, en meteen na het proeven moesten de proefpersonen aangeven hoe sterk ze het eten of drinken vonden smaken.

Wat bleek? De mensen die een langere reeks cijfers moesten onthouden, en dus meer afgeleid waren, gaven aan dat ze de crackers minder zout, en de limonade minder zoet vonden smaken dan de andere proefpersonen. Daaruit blijkt volgens de onderzoekers dat je op het moment dat je aandacht belast wordt, zoals gebeurt door tv of smartphones, er minder aandacht overblijft voor het verwerken van andere prikkels uit je zintuigen, waaronder smaak.

„Wat we vervolgens zagen was dat mensen die verzwakte smaakbeleving compenseren door meer crackers te eten of hun limonade zoeter te maken”, zegt Van Dillen. „Dat compenseren gebeurt vooral bij smaken met een hoge beloningswaarde in het brein.” Bijvoorbeeld zout en zoet. „Helaas zijn die voedingsmiddelen in grotere hoeveelheden niet goed voor onze gezondheid.”

Kortom: door smartphones zijn we vaker afgeleid, als je afgeleid bent proef je minder, en als je minder proeft ga je compenseren door zoeter en zouter te eten.

Ook op een andere manier kunnen smartphones zorgen voor ongezonder eten: als je het apparaat gebruikt voor het bestellen van eten. Gezamenlijk onderzoek van de Amerikaanse Duke University, de Canadese University of Toronto en de University of Singapore toonde in 2015 aan dat online eten bestellen, bijvoorbeeld via een smartphone, ervoor zorgt dat je méér, en ongezonder eten bestelt dan als je door iemand persoonlijk wordt geholpen. Bij het bestellen van pizza’s namen mensen online grotere pizza’s met meer ongezonde toppings.

Dat komt volgens de onderzoekers waarschijnlijk omdat je dan minder last hebt van sociale normen; die extra pepperoni laat je eerder achterwege als je hem bij een persoon moet bestellen. De onderzoekers vonden een flink effect: van een schermpje bestel je gemiddeld 100 calorieën meer dan telefonisch of face-to-face.

Dat is ongeveer anderhalf uur rondwandelen op zoek naar een Pikachu.