Waarom Russische hackers zich tegen Hillary keren

Donald Trump oogstte woensdag ophef door Rusland openlijk te vragen Hillary Clintons verdwenen e-mails „te vinden”. Zat het Kremlin achter een eerdere hack van de Democratische Partij?

Foto AFP

Beschuldigingen dat Russische veiligheidsdiensten de hand hebben gehad in de e-mailhack bij de Democratische Partij beginnen steeds concreter te worden. Na aanvankelijke terughoudendheid over de oorsprong van de 20.000 via WikiLeaks gelekte e-mails, durven steeds meer Amerikaanse politici de link met Rusland te leggen. Ook president Obama zei Russische betrokkenheid niet uit te sluiten.

De link met Rusland komt van CrowdStrike, een Amerikaans bedrijf dat gespecialiseerd is in cyberveiligheid. Dat deed de afgelopen maanden onderzoek naar het lek, nadat het Democratische Nationale Comité (DNC), in mei ongewone activiteit had aangetroffen op de servers.

Het bedrijf slaagde erin de herkomst te herleiden naar twee Russische hackersgroepen.

Foto AFP

Foto AFP

De groepen zouden onafhankelijk van elkaar opereren. De ene in opdracht van de Russische geheime dienst (FSB) en de andere voor de militaire inlichtingendienst (GROe).

„Het is moeilijk om hard technisch bewijs te leveren voor een hack, maar CrowdStrike heeft uitgezocht dat de hackers zich bevonden tussen Moskou en Petersburg en actief waren op Russische werkdagen”, vertelt de Russische onderzoeksjournaliste Irina Borogan per telefoon vanuit Moskou. Samen met collega-journalist Andrej Soldatov schreef ze The Red Web, een studie naar de manier waarop het Kremlin het internet en hackers inzet als instrument om macht uit te oefenen en tegenstanders te controleren. „Er zijn in Rusland genoeg uitstekende hackersgroepen actief die zich verhuren aan degene die het meeste betaalt”, aldus Borogan.

Sanders werd tegengewerkt

Een van de twee hackersgroepen zou maar liefst een jaar lang toegang hebben gehad tot de e-mails van de Democraten. De FBI stelde enkele maanden geleden een onderzoek in. Hoewel gewaarschuwd, zouden de Democraten pas veel te laat actie hebben ondernomen. Het zou de eerste keer zijn dat Rusland zich met digitale middelen in Amerikaanse verkiezingen mengt.

De Democratische Conventie opende afgelopen week met een schandaal nadat WikiLeaks duizenden e-mails van partijofficials had gepubliceerd. Daaruit bleek dat de neutraal geachte partijtop een voorkeur had voor Hillary Clinton en dat concurrent Sanders werd tegengewerkt. Het gevolg: een flinke rel binnen de toch al verdeelde partij en het aftreden van partijvoorzitter Wasserman Schulz.

Volgens Borogan heeft Rusland, naast technische kennis, ook duidelijke politieke motieven om de inbraak te organiseren. „In tegenstelling tot Trump stelt Clinton zich hard op ten aanzien van Moskou. Ze steunt het sanctiebeleid en is kritisch op de annexatie van de Krim. Dat maakt haar voor het Kremlin tot een belichaming van de duivel. Het zou de Russische leiders goed uitkomen als zij de verkiezingen verliest.”

Volgens Borogan leeft in het Kremlin de hoop dat de VS zich met Trump aan het roer meer op binnenlandse aangelegenheden zal richten, in plaats van zich bezig te houden met sancties of de mensenrechten. Daarnaast zegt Trump dat hij NAVO-bondgenoten niet onvoorwaardelijk zal beschermen in geval van een aanval van buitenaf, een opmerking die in de Baltische staten hard is aangekomen. Ook heeft Trump aanzienlijke zakelijke belangen in Rusland. Niet verwonderlijk ziet Poetin Trump als een gelijkgestemde met wie je zaken kunt doen, aldus Borogan.

Gevoelig moment

Dat de e-mails pas aan de vooravond van de Democratische Conventie op WikiLeaks verschenen is volgens Borogan geen toeval: „De oprichter van WikiLeaks, Julian Assange, onderhoudt prima relaties met Rusland en werkt samen met de Russische staatstelevisie. Het is voorstelbaar dat de hackers de mails hebben doorgespeeld aan WikiLeaks om ze op het meest gevoelige moment openbaar te maken.”

De Russische regering wees iedere betrokkenheid bij de hack resoluut van de hand. Minister van Buitenlandse Zaken Lavrov zei „geen nette woorden” te hebben voor de verdachtmakingen. Ook de Republikeinen deden de zaak af als absurd. Woensdag riep Trump de Russen op te gaan zoeken naar de mails die Clintons tijdens haar ministerschap van een privé-server liet verwijderen.

Tijdens een persconferentie wendde hij zich tot de camera’s en zei: „Rusland, als je luistert, ik hoop dat jullie de 30.000 e-mails kunnen vinden die kwijt zijn.”