Erdogan sluit 2.000 aan Gülen gelieerde organisaties

Het is de eerste verordening van Erdogan sinds het afkondigen van de noodtoestand.

De Turkse president Recep Tayyip Erdogan. Foto Burhan Ozbilici / AP

De Turkse president Recep Tayyip Erdogan heeft zijn eerste verordening getekend sinds hij woensdagavond de noodtoestand in het land afkondigde. Dat meldt het Turkse persbureau Anadolu Agency zaterdag. Met de oekaze worden duizend privéscholen en andere instellingen gesloten.

Ook moeten 35 zorginstellingen, 19 vakbonden en nog eens 1.229 andere organisaties hun deuren sluiten, omdat ze banden zouden hebben met de in de VS woonachtige prediker Fethullah Gülen. De imam wordt er door Erdogan van verdacht achter de couppoging van een week geleden te zitten. Zelf ontkent Gülen in alle toonaarden iets met de putsch te maken te hebben.

Lees ook onze longread over Erdogan: De eeuwige straatvechter

1.200 militairen vrijgelaten

In totaal worden dus meer dan tweeduizend aan Gülen gelieerde organisaties gesloten. Sinds de verijdelde staatsgreep zijn in Turkije meer dan 50.000 mensen ontslagen en zijn duizenden mensen gearresteerd. Zaterdag liet een Turkse aanklager weten dat er inmiddels zo’n 1.200 militairen weer zijn vrijgelaten. Het zou alleen gaan om soldaten met een lage rang.

De Turkse minister van Buitenlandse Zaken Mevlüt Çavuşoğlu zei zaterdag dat er ook pogingen worden ondernomen om scholen van Gülen in het buitenland te sluiten. Wereldwijd zijn er meer dan duizend scholen van Gülens Hizmet-beweging.

Uitlevering

Ook heeft Ankara bij Washington om de uitlevering van Gülen gevraagd. De VS willen eerst bewijzen zien voor de hand van Gülen in de coup voor zij dit willen overwegen. Turkije heeft gezegd binnen tien dagen een dossier over Gülen aan Washington te overhandigen.

Door het afkondigen van de noodtoestand kan Erdogan zonder goedkeuring van het parlement overgaan tot de sluiting van de organisaties. Verder werd zaterdag bekend dat mensen onder de noodtoestand tot dertig dagen vastgehouden mogen worden zonder officiële aanklacht.

Tot slot liet Ankara weten dat ambtenaren die lid zijn van of banden hebben met “terreurbewegingen” ontslagen worden en niet meer in de publieke sector aan de bak komen. Turkije refereert aan de Hizmet-beweging van Gülen als een terroristische organisatie die de Turkse staat omver wil werpen.

Internationale reactie

Internationaal is met enige afkeur gereageerd op de noodtoestand in Turkije. Duitsland sprak zijn onvrede uit over de vele “ondemocratische maatregelen” die na de couppoging werden genomen en drongen er bij Erdogan op aan de noodtoestand zo snel mogelijk weer op te heffen. Nederland heeft besloten de uitlevering van verdachten aan Turkije voorlopig op te schorten, omdat niet gegarandeerd kan worden dat zij een eerlijk proces krijgen.