Terreur in Nice: niet in next, wel op het live blog

Een crisis – en nog drie uur om die in de krant te krijgen. Op het platform van de Amsterdamse redactie waar de krant wordt gemaakt, heeft zich om 08.00 uur vrijdagochtend een groepje gevormd – hoofdredacteur, zaalchef en eindredacteur – rond foto’s uit Nice. Het nieuws van de aanslag is dan negen uur oud, en NRC Handelsblad moet worden gemaakt. Dat betekent, nu ochtend- en middagkrant steeds meer dezelfde inhoud hebben, een forse ingreep. Want nrc.next had nog niets. Alles moet dus om.

Ik volgde de productie, op afstand, en het blijft onwaarschijnlijk hoeveel werk er, vrijwel geruisloos, verzet kan worden.

Er was natuurlijk al wel veel in gang gezet: ‘s nachts was telefonisch overlegd, de correspondent in Frankrijk was van zijn vakantieadres inmiddels onderweg naar Nice, evenals een verslaggeefster uit Amsterdam. De site nrc.nl verzorgde vanaf middernacht een live blog online, in wisseldiensten snel en scherp geactualiseerd.

Na het beraad op dat platform verzamelt een groter gezelschap zich om tien over acht in een vergaderruimte: hoofdredacteur, chef Buitenland, Binnenland, nieuwsdienst en site, vormgevers en fotoredacteuren. De atmosfeer is rustig maar geconcentreerd. Geen grappen. Ter tafel: wat moet er de komende uren gebeuren en wie gaat dat doen? De middagkrant sluit om 12.00 uur.

Voor het nieuws worden zeven pagina’s uitgetrokken. Wat is er bekend over de dader? Past dit bij de oproep van IS om aanslagen te plegen met auto’s en andere ‘huis-tuin-en-keuken’-middelen? Het accent op de voorpagina moet feitelijk zijn, analyse kan beter in de zaterdagkrant die later die dag wordt gemaakt. Tegen die tijd zal de correspondent ter plekke zijn. Onderwerpen worden aan namen gekoppeld. Er komt een lijst van dertien stukken – nog drie uur om ze te maken. De artikelen verschijnen eerst op nrc.nl, volgens de digital first lijn van de krant.

Maar wacht even, waarom had nrc.next deze gebeurtenis helemaal niet, en de Volkskrant bijvoorbeeld wel? Zoiets is pijnlijk, juist omdat van next hoge verwachtingen zijn als competitieve ochtendkrant die leidend moet zijn voor de middag. Het kon niet anders, zegt de avondchef. Toen het nieuws rond 23.00 uur donderdagavond binnenkwam, was de ochtendkrant al dicht en verzegeld (de deadline van nrc.next is 22.45 uur). Hij was zelf net vertrokken, de persen rolden toen de NOS aan het slot van het laatste Journaal, om 23.18 uur, berichten meldde over ,,paniek’’ en geweld in Nice. De volledige oplage van next (34.000 exemplaren) was gedrukt om 23.45 uur.

‘Stop de persen’ roepen heeft dan weinig zin, daar is de oplage van next te klein voor, die gaat er in één draai doorheen, te weinig tijd voor een nieuwe editie. Bovendien zijn bij dezelfde drukkerij, die van de Persgroep Nederland (uitgever van de Volkskrant, Trouw en Het Parool), dan grotere klanten aan de beurt. Voor ochtendkranten met een veel hogere oplage, zoals de Volkskrant, of De Telegraaf, is dat anders: zij worden in meerdere ‘draaien’ gedrukt en kunnen tussentijds een fors deel van de oplage aanpassen.

Wrang is het wel, want afgelopen zondag kon next wél langer ‘open’ blijven, voor de finale van het EK voetbal. Na 2.500 exemplaren werd het drukken onderbroken – de eerste vrachtwagens voor leveranties aan de ‘buitengewesten’ kunnen dan op tijd vertrekken – en na drie kwartier hervat om de uitslag mee te kunnen nemen. Maar zoiets moet van tevoren worden afgesproken bij nieuws dat te voorzien is, en dit was breaking news.

Eenmaal in de trein naar huis zag de avondchef het nieuws op een alarmbericht van het ANP (23.23 uur). Hij begon te bellen, ook anderen hingen aan de lijn. Twee redacteuren van de nieuwsdienst maakten rechtsomkeert, een derde ging thuis aan de slag. Het eerste bericht ging om 23.45 online. Om middernacht werd begonnen met het live blog.

Terug naar de volgende ochtend. Om tien over tien is de keus voor de voorpagina gemaakt: stil beeld van een bedekt slachtoffer tegen een donkere achtergrond. Het logo NRC is erin gemonteerd. ,,Dramatisch en toch waardig”, vindt de hoofdredacteur. Twee uur later is de krant gezakt, zonder grote problemen.

Om twaalf uur verzamelt zich een weer iets grotere groep, nu inclusief de zaterdagchef. De duiding dringt nu: wat betekent dit voor Frankrijk, is er sprake van ‘burgeroorlog’, van een nieuwe vorm van terreur? De correspondent is in Nice aangekomen, de verslaggeefster nog onderweg. Zij zal vanaf een uur of vier aan een reportage kunnen beginnen.

Om half één komen ook andere onderwerpen ter sprake.

Maar, kan het nu voortaan ook anders, met nrc.next? Die deadline is er nu eenmaal. De hoofdredacteur oppert een „noodplan”, om in elk geval de digitale editie (die sneller groeit dan de papieren versie) te kunnen actualiseren – dat was nu niet gebeurd. Trouwens, zegt hij, hetzelfde geldt voor de digitale editie van de middagkrant. Ja, de krant moet blijven bewegen – en digitaal kan het.

Reacties: ombudsman@nrc.nl