Amsterdamse raad wil app tegen etnisch profileren

Agenten moeten in een proef opschrijven waarom iemand gecontroleerd is, vindt de raad.

Archiefbeeld van een politiecontrole. Foto Koen van Weel / ANP

De Amsterdamse gemeenteraad wil experimenteren met zogenoemde stopformulieren voor de politie. Agenten moeten gaan bijhouden wat de reden is dat iemand gecontroleerd wordt. De raad hoopt zo te voorkomen dat etnische minderheden onevenredig vaak staande gehouden worden. Het is de vraag of de politie aan die wens tegemoetkomt.

Volgens de Amsterdamse raadsleden controleert de politie te vaak niet-witte Amsterdammers om hun huidskleur. Dat is volgens een motie van D66, GroenLinks, PvdA en SP “discriminerend, stigmatiserend en niet effectief”. Volgens PvdA-gemeenteraadslid Sofyan Mbarki kan het zelfs “bijdragen aan grote maatschappelijke onvrede en gevoelens van uitsluiting”, zo valt te lezen in een persbericht.

Lees dit opiniestuk van PvdA-politicus en voormalig politieman Ahmed Marcouch: Alleen ontspoorde agenten praten etnisch profileren goed

Beter gemotiveerd

Door bij te houden wat de reden is geweest om iemand staande te houden, zouden agenten vanzelf selectiever controleren. De Amsterdamse politici halen een proef in Spanje aan waarbij het aantal controles sterk is afgenomen, maar bij die controles kwamen zowel relatief als absoluut wel meer overtredingen en misdrijven aan het licht dan voorheen.

Bezwaren dat de formulieren zouden leiden tot onnodige bureaucratie, zouden weg te nemen zijn door voor de agenten een speciale app te ontwikkelen.

Weinig animo

De Amsterdamse raad is niet de eerste die een proef wil met stopformulieren. De politie in Tilburg werd vorig jaar teruggefloten door de nationale politie, die zo’n experiment niet zag zitten. Vorige maand vroeg ook de gemeenteraad van Den Haag om een proef met formulieren. Burgemeester Van Aartsen zei daar toen niets voor te voelen.

In de motie wordt de burgemeester opgeroepen in overleg te treden met de Amsterdamse politie, de nationale politie en het ministerie van Veiligheid en Justitie. Of de proef er daadwerkelijk komt is uiteindelijk niet aan de gemeenteraad, maar aan de nationale politie. Het is nog zeer de vraag of de korpsleiding van plan is om aan een dergelijk experiment mee te werken.

De Amsterdamse politie, politievakbond ACP en de nationale politie konden donderdagavond niet inhoudelijk op de Amsterdamse wens voor een proef reageren. Het ministerie van Veiligheid en Justitie laat weten dat er gekeken wordt naar buitenlandse onderzoeken naar etnisch profileren. Ook is er een app in ontwikkeling waarmee burgers die menen het slachtoffer te zijn van etnisch profileren eenvoudig een melding kunnen maken.