Zoekende Young laat fans uiteindelijk toch smullen

Pop Neil Young deed er zaterdag bij zijn concert in de Ziggo Dome lang over om tot een punt te komen. Maar het krachtige ‘Rockin’ In The Free World’ bracht’ uiteindelijk de ontlading.

Foto Robin Utrecht

Drie en een half uur had Neil Young zaterdag nodig om zijn nieuwe band Promise Of The Real aan zijn Nederlandse fans voor te stellen. Daar had zeker anderhalf uur vanaf gekund. Tijdens een wisselvallig concert werden matige nummers gerekt tot een eeuwigheid en waren de verrassingen op de vingers van één hand te tellen. Heart of Gold al vroeg in de set, solo en intens. Een strak gespeeld en fraai gezongen Winterlong. Het felle Don’t Be Denied met een hoog autobiografisch gehalte. Revolution Blues, bijtend en gemeen. En het oudste nummer, Here We Are In The Years uit 1968, als laatste toegift. Smullen voor liefhebbers, maar wat deed Young er lang over om zijn punt te maken.

Het optreden in zijn ‘Rebel Content Tour’ volgt op het album The Monsanto Years (2015) waarmee Young zijn zorgen uitte over het agrarisch monopolie van biotechbedrijf Monsanto. Met pantomimes van zaaiende boeren en pesticide spuitende maanmannetjes geeft hij zijn concerten het raamwerk van een toneelstuk, waarin hij potplanten op het podium toezingt en op zeker moment met zijn hele band dierengeluiden maakt. Neil Young als tokkende kip; het is weer eens wat anders.

Maar aan een narratief ontbrak het nu juist, want wat moet je met teksten over ‘the simple things that the country brings’ als de hoofdpersoon een introverte, onder zijn hoed verscholen landbouwer is die het liefst zo veel mogelijk gitaar wil spelen?

Aan narratief ontbrak het hier, Young is een onder zijn hoed verscholen landbouwer

Neil Young in de Ziggo DomeFoto Robin Utrecht

Neil Young (70) is zoekende sinds zijn band Crazy Horse er in 2014 mee ophield, nadat gitarist Frank Sampedro verklaard had dat ze nu echt te oud waren geworden voor concerten van meer dan twee uur. Young maakte soloplaten, schreef een boek over auto’s, lanceerde een inmiddels geflopt audiosysteem en haakte aan bij Promise Of The Real, de band van Wille Nelsons zoon Lukas en broer Micah. Die capabele en enthousiast spelende band is eigenlijk te licht om in het voetspoor van Crazy Horse te treden, met een irritante percussionist die Youngs muziek dichttimmerde met bongo’s en tingeltjes.

Tegenover mooie en beknopte songs als Out On The Weekend en Unknown Legend stond een overvloed aan nummers die, niet altijd even functioneel, werden gerekt met lange gitaarjams. Love To Burn is met zijn twee akkoorden een lied dat zich daar nauwelijks toe leent, net als het meanderende Change Your Mind van het aan Kurt Cobain opgedragen album Sleeps With Angels, dat gered werd door de zoete samenzang van de Nelson-broeders.

De vergelijking met Bruce Springsteens recente triomf op het Haagse Malieveld drong zich op. Springsteen sprak zich niet direct uit over actuele gebeurtenissen in Amerika, maar vertelde met zijn songteksten en zijn inspirerende aanwezigheid een samenhangend verhaal waarin donkere wolken zich samentrekken boven het lot van de gewone man in de VS, maar waar licht is aan het eind van de tunnel. Neil Young mag dan niet meer de navelstaarder zijn die hij was in het ik-tijdperk van de jaren zeventig, maar onder president Springsteen is hij hooguit de minister van landbouw.

De ontlading voor band en publiek kwam bij het krachtige Rockin’ In The Free World, een nummer dat net als Imagine van John Lennon en People Have The Power van Patti Smith is uitgegroeid tot een strijdlied voor de hoop en de toekomstverwachtingen van betrokken muziekliefhebbers. Des te merkwaardiger is het dat Neil Young onlangs verklaarde dat hij er geen moeite mee heeft als Donald Trump het lied voor zijn verkiezingscampagne gebruikt. Young blijft een wispelturig artiest, die geprezen moet worden om zijn uithoudingsvermogen en de bereidheid om zijn hele vijftig jaar diepe oeuvre in de strijd te werpen voor een repertoirekeus die elke avond anders is. Ook al kwam Powderfinger er zaterdag slomer uit dan ooit en werd het slotakkoord van Love And Only Love zo vaak opnieuw ingezet dat de rek er na twintig minuten wel uit was.