Een emotionele Pharrell tijdens North Sea Jazz

De grote, nog levende legendarische jazznamen ontbreken nog, maar North Sea Jazz 2016 is begonnen. De strak in pak gestoken zanger Ty Taylor laat zich al zingend op de handen van het publiek dragen en Pharrell Williams kapt om een bijzondere reden kort het optreden af.

Concert van Vintage Trouble. Foto: Andreas Terlaak

De eerste dag van North Sea Jazz 2016 is gisteren afgesloten door headliner Pharrell Williams met zijn hitsrevue en een podium vol met vrolijk dansende kinderen. Williams heeft voor zichzelf en vooral voor anderen zoveel sterke hits geproduceerd, dat het gouden oeuvre een afsluitend feest garandeert.

Geen focus

Toch is het als uitsmijter een zwaktebod. Pharrell was twee jaar geleden op North Sea Jazz en toen was het Pharrell Williams-hoogseizoen, met hits als Happy en Get Lucky met Daft Punk.

Foto: Andreas Terlaak

Concert van Buddy Guy. Foto: Andreas Terlaak

Een dergelijke urgente aanleiding ontbreekt nu. Ook is Pharrell niet sterk als voorman: weinig energiek, wat in zichzelf gekeerd en zijn falset mist de kracht om een zaal te dragen. Wanneer het tempo wordt opgevoerd, met hits van The Neptunes en N.E.R.D., werkt de combinatie beter.

Het nummer Provider kapt Pharrell af. Hij zegt dat hij zijn focus er niet bij kan houden vanwege de zoveelste zwarte man die in Amerika de afgelopen dagen door de politie doodgeschoten is. “Wij worden thuis vermoord, Rotterdam,” zegt Pharrell. “Nu we het toch over ‘providers’ hebben: er zijn er twee die op weg waren naar huis en die het niet gehaald hebben. We zagen er één sterven op Facebook.”

“I was boooorn in Louisiana…”

Het is het slotakkoord van een muzikaal rijke dag die eind vrijdagmiddag is opgestart door The Roots-drummer Questlove, met een blokje oppeppende klassieke soul- en funkmuziek in de Tigris-zaal. Superman Lover. Express Yourself. Why Can’t We Be Friends. Mr. Good Stuff. De 25.000 bezoekers per dag op de 41e editie van het driedaagse North Sea Jazz-festival, dat snel uitverkocht, lopen vrijdagavond zo van nostalgische klanken het experiment binnen.

Eerst brengt Vintage Trouble stuwende retro-soul met knauwende gitaren en uithalende vocalen. De strak in pak gestoken zanger Ty Taylor laat zich al zingend op de handen van het publiek door de Nile-zaal dragen.

Foto: Andreas Terlaak

Conceret van Thundercat. Foto: Andreas Terlaak

De legendarische 79-jarige gitarist en zanger Buddy Guy jammert even later de blues met volle kracht door dezelfde zaal. “I was boooorn in Louisiana…” Diana Krall is de eerste jazzvedette die aantreedt. De vocaliste/pianiste vertolkt standards, vooral van componist Irving Berlin: een mooi geslepen versie van How Deep is the Ocean en Let’s Face the Music and Dance. Haar solo uitgevoerde Joni Mitchell-cover A Case of You is een prettige uitzondering; even ontsnapt ze uit dat traditionele harnas.

Experimentele acts

North Sea Jazz presenteert met de artiesten uit de Brainfeeder-stal ook prominent een aantal experimentele acts die zowel popmuziek als jazz nadrukkelijk vooruit stuwen. De Nederlandse producer Mitchel ‘Jameszoo’ van Dinther imponeert met zijn kwintet, een groep ingenieuze muzikanten dat op inventieve ritmes heel subtiel schakelt van swingend naar hoekig, van aanzwellend naar kalm, van piepend draaien aan knoppen naar jazzy drumfills.

Zijn labelgenoot Thundercat speelt naast eigen werk als Heartbreaks + Setbacks onder meer het mede door hem geproduceerde Complexion (A Zulu Love) van Kendrick Lamar, met zijn geweldige dragende baslijn. De kopstem van de massieve meesterbassist hapert hier en daar, maar met zijn briljante basspel dirigeert hij zijn trio van wilde solo’s terug naar rustigere grooves.

Daarna is het tijd voor de ster van het label: Kamasi Washington, met het deze avond toch al drukke Metropole Orkest, dat eerder al optrad voor de vruchtbare en Grammy Award-winnende samenwerking met fusionband Snarky Puppy.

Foto: Andreas Terlaak

Concert van Diana Krall. Foto: Andreas Terlaak

Samen met jazzrevelatie Kamasi Washington moet dat nog spannender worden. Helaas verdrinken de details in een muur van geluid waarin het orkest nauwelijks te onderscheiden is en Washington te terughoudend is, zeker voor een headliner van zijn formaat.

De Konrad Koselleck Bigband belicht soepel, lenig en met schwung het leven van de man wiens naam verbonden is aan de belangrijkste Nederlandse jazzprijs, Boy Edgar. Zijn geschiedenis wordt met verve verteld door Vincent Bijlo en er zijn sprankelende uitvoeringen van stukken zoals Edgar’s in de oorlog verboden compositie Ratten op de Trap, met een solo voor Floris van der Vlugt op sax.

Spacey 3D-visuals

Het optreden van hiphopband The Roots moet even op gang komen maar bouwt op naar een wervelende show met geweldige covers (Guns N’ Roses!), een ontketende gitarist en een waanzinnige solo waarbij op drumpads samples worden getriggerd en onder meer werk van Prince werd opgeknipt en opnieuw afgevuurd. Het optreden overlapt volledig met dat van Brainfeeder-baas Flying Lotus, die te midden van spacey 3D-visuals staat die hem volledig omsluiten - het is letterlijk een kubus van licht en beeld die reageert op de muziek die hij uit zijn apparatuur trekt.

Oók gelijktijdig in het volle programma: de stevige set van trompettist Christian Scott uit New Orleans. Na wat opstartproblemen met het geluid, brengt hij met zijn band muziek van zijn album Stretch: spannende ritmes uit de dancemuziek en indierock-elementen in een opwindende bundeling nummers.

Kleine parels

Dan de kleine parels van de avond. Gard Nilssen bewijst zich met zijn trio Acoustic Unity niet alleen als zeer soepele en subtiele drummer met overdonderende vaardigheid, maar ook als een creatief goochelaar met kleur en accent. Met enkel een bekken valt er al zoveel aan sounds te produceren, terwijl blazer André Roligheten op sax en klarinet tegelijk blaast. Rietblazer Joris Roelofs zet een mooie compositieopdracht neer waarin zijn door klassieke muziek beïnvloedde jazz van binnen naar buiten gaat, van verstild tot bijna etherisch, tot diep grommend op een groove als zijn basklarinet mengt met de fagot in zijn band.

Foto: Andreas Terlaak

Concert van Kamasi Washington. Foto: Andreas Terlaak

Van een heel andere orde is zangeres Melanie de Biasio die in de Madeira-zaal helemaal opgaat in haar donkere, transcendente muziek tussen jazz en electro. Haar cross-over is zwoel en broeierig. Op haar knieën, hand op haar hoofddoek, fluistert ze haar woorden, of langgerekte klanken, terwijl tere akoestische klanken aanzwellen met ritmisch elektronisch experiment. Een vergelijkbare dynamiek zien we terug bij James Blake die in nummers als Radio Silence en hit Limit To Your Love op een energieniveau zit dat op het festival wat uit de toon valt, met zijn indringende geweeklaag op gedragen akkoorden en echoënde drums. Zijn ijle zang, soms zonder begeleiding en alleen met effecten, en treffende pianospel is uiterst raak.

De grote, nog levende legendarische jazznamen ontbreken nog op de eerste avond van North Sea Jazz – die staan later dit weekend op het programma, met optredens van onder meer bassist Ron Carter en pianist Chick Corea.