De wet van Schopenhauer

Arthur Schopenhauer (1788-1860) legde in zijn grote werk Parerga und Paralipomena (kleinigheden en aanvullingen) uit waarom mensen die leven van hun hersenarbeid niet met geld kunnen omgaan.

Het komt volgens hem doordat ze het geld dat ze verdienen, associëren met de intellectuele vitaliteit die dat inkomen mogelijk maakt, en omdat ze niet willen erkennen dat het daarmee ooit gedaan is, hebben ze de illusie dat het geld altijd blijft binnenstromen. Iemand die leeft van een erfenis had volgens Schopenhauer een veel rationelere verhouding met geld.

Ik denk dat hij het goed zag en dat dit de reden is dat ik nooit aan een seniorenkampioenschap heb meegedaan. Er is een ruime keuze aan aantrekkelijke wedstrijden. Het NK, EK, WK, individueel of per team, in verschillende categorieën (50+ en 65+) en vaak in mooie steden. Ik zou er buitenlandse schakers kunnen treffen die ik al heel lang niet heb gezien, en dat zou ik prettig vinden, maar ik doe het niet.

Meedoen aan zo’n seniorenwedstrijd kost geld. Ik zou het best kunnen betalen, maar volgens de wet van Schopenhauer zou dat betekenen dat ik me met mijn schaakdood had verzoend. Geen geld meer verdienen met schaken is al erg genoeg, maar geld uitgeven om te kunnen schaken, dat is de omgekeerde wereld, dan lig je onder de grond.

Niettemin deden er aan het WK voor seniorenteams dat de afgelopen weken in het Duitse stad Radebeul werd gespeeld, grote schakers mee. Er was een keur van vroegere wereldkampioenskandidaten: Rafael Vaganian, John Nunn, Jon Speelman, Artur Joesoepov, Johann Hjartarson en Fridrik Olafsson. Ze moeten sponsors hebben gehad.

In de categorie 50+ werd Duitsland kampioen en bij 65+ Rusland. Er deden vier Nederlandse teams mee: Oranje1, 2 en 3 en Koninklijke DD, een afkorting van Koninklijk ’s Gravenhaagsch Schaakgenootschap Discendo Discimus. Zouden schakers op hoge leeftijd monarchist worden? Hoge ogen gooiden de oranjeklanten niet, maar ze hadden vast veel plezier.

Ed Baarslag (Oranje 2) - John Nunn (Engeland 1), World Senior Teams 50+, Radebeul 2016

1. d4 Pf6 2. c4 g6 3. Pc3 Lg7 4. e4 d6 5. Pf3 0-0 6. Le2 e5 7. d5 a5 8. Lg5 h6 9. Le3 Pg4 10. Ld2 f5 11. exf5 gxf5 12. h3 Pf6 13. Dc1 f4 14. g3 Dit was al vaak voorgekomen en steeds werd voortgezet met 14...e4 15. Ph4 e3 16. fxe3 fxg3. 14...Ph5 15. Tg1 Een interessant antwoord op het nieuwtje van Nunn. Wit wil niet dat na 15. g4 Pf6 zijn Ld2 opgesloten blijft. 15...fxg3 16. fxg3 Df6 17. Le3 Lxh3 18. Dd2 Lg4

Nu zou 19. Pe4 wit duidelijk voordeel geven. Hij vreesde waarschijnlijk 19...Dg6, maar dan heeft wit 20. Ph4 Dxe4 21. Ld3 met damewinst. 19. Ph4 Pxg3 Slecht was 19...Lxe2 20. Dxe2 Pxg3 21. Dg4 en wit wint. 20. Txg3 Helaas, 20. Lxg4 faalt op 20...Df1+ en mat. 20...Dxh4 21. Lf2 h5 22. De3 Txf2 Echt nodig was dit kwaliteitsoffer niet, want 22...Dh1+ 23. Tg1 Dh2 was goed speelbaar. 23. Dxf2 Een hardere test van zwarts kwaliteitsoffer was 23. Kxf2 Pd7 (of 23...Lxe2 24. Kxe2 en zwart verliest door de open g-lijn) 24. Lxg4 hxg4 25. Kg2. 23...Pd7 24. 0-0-0 Tf8 25. Dg2 Tf4 Zwart heeft grote gevaren doorstaan en neemt nu langzamerhand het heft in handen. 26. Tg1 Pf6 27. Kb1 Dg5 28. Ka1 Df5 29. Tf1 Nog steeds zou wit na 29. Pd1 gevolgd door 29. Pe3 niet echt slecht staan. 29...e4 30. Txf4 Dxf4 31. Dg1 Lh6 32. Lxg4 hxg4 33. Pe2 De5 34. Da7 In slechte stelling onderneemt wit nu een kamikazeactie. 34...Df5 35. Db8+ Lf8 36. Tc3 Met 36. Tg1 Df2 37. Dd8 kon wit nog tegenstand bieden. 36...Df2 Wit gaf op.