Gemeente Utrecht krijgt genderneutrale toiletten

Voor zover bekend is Utrecht de eerste Nederlandse gemeente waar de toiletten genderneutraal worden.

Op het stadhuis in Utrecht komen genderneutrale toiletten. Een bord verwelkomt alle seksen. Foto Jonathan Drake / Reuters

De gemeente Utrecht schrapt het verschil tussen mannen- en vrouwentoiletten en krijgt genderneutrale toiletten. De motie van D66-raadslid Annemarijke Podt is donderdag in de raadsvergadering overgenomen door het college van burgemeester en wethouders. Op het stadhuis in Utrecht worden de bordjes weggehaald, later komen er ook genderneutrale toiletten in andere gebouwen van de gemeente. D66 noemt het stadhuis “een mooie én symbolische plaats om te beginnen met toiletten voor iedereen”.

Twitter avatar Annemarijke Annemarijke Motie genderneutrale toiletten zojuist overgenomen door college: stadhuis eerst, dan andere panden gemeente #raad030 https://t.co/qJRRnmRkXH

Wethouder Paulus Jansen (SP) noemt het besluit om genderneutrale toiletten in te stellen “minder spannend” dan het doet vermoeden.

“Bij mij thuis hebben we ook geen twee toiletten, één met een H en één met een M, erop. Hetzelfde geldt voor de trein en gehandicaptentoiletten. Daar wordt geen onderscheid gemaakt, het is op die plekken al ingeburgerd.”

Na het stadhuis volgen andere gemeentelijke gebouwen zoals het gemeentehuis, Tivoli, musea, scholen en sportverenigingen. “De gemeente voert een actief LHBT-beleid op alle dossiers. Het is een gedeelde verantwoordelijkheid van het college”, aldus Jansen. In de raadsvergadering zei de wethouder wel dat hij geen grote verbouwingen gaat uitvoeren.

Dilemma bij toiletbezoek

Het is onduidelijk hoe veel mensen transgender zijn. Transgender Netwerk Nederland (TNN) en COC Nederland schrijven in een brief dat er, naar schatting, tussen de 1.350 en 13.000 transgenders in Utrecht wonen. Het gaat om mensen die zich niet eenduidig vrouw of man voelen en mensen die zich wel man of vrouw voelen, maar (nog) geen lichaam hebben dat daar bij past. Zij staan keer op keer voor een dilemma wanneer ze naar het toilet gaan.

Hoe triviaal de dienst van een toegankelijk toilet misschien lijkt, op dat moment biedt de gemeente een burger iets niet wat het andere burgers wel biedt: de mogelijkheid om naar het toilet te gaan of zich veilig te voelen in een publieke ruimte.

Lees ook over fysieke geslachtsverandering bij transgenders: De nieuwe vagina krijgt een acht

Transgenders zouden zich vaak onveilig voelen en commentaar krijgen, schrijven de organisaties verder in de brief. Daarom zouden ze een toiletbezoek in openbare ruimtes uit de weg gaan.

De toiletten op de universiteiten van Amsterdam en Leiden zijn sinds kort genderneutraal, evenals het Amsterdam Museum. Voor zover bekend is Utrecht de eerste Nederlandse gemeente waar de toiletten genderneutraal worden.