Gedwongen orale seks met de politie

Onschuldigen oppakken om de arrestatiecijfers in de war on drugs op te krikken is gangbaar bij de Mexicaanse politie, zegt Amnesty.

Protest voor vermiste en vermoorde vrouwen in Ciudad Juárez. Foto José Luis González/Reuters

Mónica Esparza Castro zat nietsvermoedend samen met haar man en broer in de auto toen ze werd aangehouden door de politie in het noorden van Mexico. Zonder arrestatiebevel of uitleg reed de politie het drietal naar een leegstaand pakhuis. Toen Mónica iets later dan haar familieleden het gebouw werd binnengesleurd, zag ze hoe de mannen naakt en bloedend op de grond lagen. „Welkom op het feest”, beet een agent haar toe.

De toen 26-jarige Mónica kreeg een plastic zak over haar hoofd, werd herhaaldelijk ‘gewaterboard’ en aan haar haren over de grond gesleept. Ze zag hoe haar man met een metalen stok werd geslagen en hoe een agent met een mes het vel van zijn been pelde. Mónica kreeg elektrische schokken op haar genitaliën en benen, voordat ze voor het oog van haar man en broer werd verkracht door zes mannen. Die masturbeerden vervolgens over haar gezicht en dwongen haar tot orale seks. Legerofficieren in uniform keken toe.

Dit gebeurde in 2013. De politie nam het drietal mee naar een andere locatie, maar onderweg stierf Mónica’s man in haar armen, als gevolg van de brute marteling. De Mexicaanse werd gedwongen een ‘verklaring’ te tekenen waarin staat dat ze lid is van de Zetas, een van de grootste drugskartels van Mexico. Mónica zit nog altijd gevangen in afwachting van een proces, bewijs tegen haar ontbreekt. Twee van haar vier kinderen verblijven bij pleeggezinnen, omdat haar familie niet genoeg geld heeft om voor hen te zorgen.

Mónica is een van de vele vrouwen in Mexico – precieze cijfers ontbreken – die, vaak onschuldig, worden opgepakt en gemarteld door de Mexicaanse autoriteiten. Het doel: de arrestatiecijfers opkrikken ter rechtvaardiging van de war on drugs. Dat blijkt uit Surviving Death, een schokkend rapport van Amnesty International dat dinsdag verscheen.

Amnesty interviewde honderd vrouwen in gevangenschap die rapporteerden over het gebruik van geweld tijdens hun arrestatie. De vrouwen zijn vrijwel allemaal laagopgeleid en hebben een laag inkomen. Geen toeval, volgens het rapport. „In de context van de zogenoemde war on drugs in Mexico worden vrouwen door de autoriteiten gezien als de zwakste schakel in de keten van drugshandel. Ze worden gezien als makkelijk te arresteren doelwit, omdat drugskartels vaak vrouwen met een kwetsbare achtergrond rekruteren om de laagste en gevaarlijkste taken voor de bendes uit te voeren.”

Twee van de geïnterviewden gaven aan schuldig te zijn aan een misdaad. Allemaal wachten ze al jaren op een proces, in erbarmelijke omstandigheden en vaak verstoken van enige medische zorg of juridisch advies.

Alle honderd vrouwen uit het rapport kregen te maken met seksuele of psychologische intimidatie, 72 van hen vertelden Amnesty over seksueel geweld. Ze kregen genitale elektrische schokken en werden vaginaal of anaal verkracht. Tien van de ondervraagde vrouwen waren zwanger op het moment van arrestatie. Acht van hen kregen door de marteling een miskraam.

Zoals Tailyn Wang. Zij was zeven weken zwanger toen politieagenten – zonder arrestatiebevel – in 2014 in haar huis inbraken, Wang op de grond gooiden en, voor de ogen van haar kinderen, haar lichaam betastten. Wang werd geblinddoekt en afgevoerd naar het bureau. Daar werd ze afgetuigd enseksueel gemarteld. Ter plekke verloor ze haar prille, ongeboren kind.

Dit Amnesty-rapport belicht voor het eerst apart de omstandigheden waarmee vrouwen te maken hebben, maar het staat niet op zich. Het belandt op een stapel eerdere rapporten waarin de alarmerende mensenrechtensituatie in Mexico wordt beschreven. Verdwijningen, executies en martelingen, vaak door aan de staat gelieerde veiligheidsdiensten, zijn aan de orde van de dag en straffeloosheid regeert.

Tussen 2010 en 2014 ontving de Mexicaanse mensenrechtencommissie 7.741 meldingen van marteling. In 23 jaar kwam het tot zeven veroordelingen. En het aantal nam in de afgelopen tien jaar schrikbarende proporties aan. Vooral sinds voormalig president Felipe Calderón eind 2006 de war on drugs aftrapte door duizenden gewapende troepen de straten op te sturen. Volgens een eerder rapport van Amnesty nam het aantal meldingen van marteling tussen 2003 en 2013 met 600 procent toe.

    • Floor Boon