Kamer wil nu geen overhaaste besluiten

Partijen in Den Haag willen snel duidelijkheid van de Britten over hun vertrek uit de EU. Rutte: „Het is een tektonische gebeurtenis”

De Tweede Kamer wil in meerderheid geen „vechtscheiding” met het Verenigd Koninkrijk nu de Britten zich donderdag voor een vertrek uit de Europese Unie hebben uitgesproken. Dat bleek gisteravond tijdens een ingelast debat van de fractievoorzitters met premier Rutte over de Brexit. Maar tegelijk wil dezelfde brede meerderheid dat de Britten snel duidelijkheid geven over de volgende stappen die ze gaan zetten.

De regeringsleiders van de 28 lidstaten van de Europese Unie vergaderen vanavond in Brussel over de ontstane situatie. Morgen praten zij verder maar dan zonder de Britse premier Cameron. De belangrijkste vraag in Brussel is hoe de scheiding in gang moet worden gezet. Het initiatief hiervoor ligt volgens de in het Europees Verdrag beschreven spelregels bij het Verenigd Koninkrijk. Maar premier Cameron wil dit overlaten aan zijn opvolger. De Conservatieve partij zal die in september aanwijzen.

Premier Rutte noemde de situatie in het VK „ernstig”. „Het is tektonisch wat er is gebeurd. De vijfde economie van de wereld verlaat de Europese Unie”, aldus Rutte. Hij vond het „onverstandig” de Britten te dwingen nu snel een beroep te doen op artikel 50, waarmee de echtscheidingsprocedure begint. Het land moet volgens hem de komende weken „lucht” krijgen. Maar hij vindt wel dat er zo snel mogelijk moet worden begonnen met de procedure waarmee de Britten uit de EU kunnen.

De Europese Unie is verdeeld over hoeveel tijd de Britten gegeven moet worden. De meeste partijen in de Tweede Kamer zijn tegen overhaaste besluiten. De VVD wil geen „strafexpeditie” zoals fractievoorzitter Zijlstra het uitdrukte. Zijn coalitiepartner, PvdA-leider Diederik Samsom waarschuwde voor „spierballenpolitiek” tegenover de Britten. CDA-fractievoorzitter Buma nam afstand van mensen in de Europese Unie die de afgelopen dagen spraken over een „quick and dirty”-oplossing. D66 wil niet dat de Britten de zaak eindeloos ophouden. Fractievoorzitter Pechtold wees op de negatieve economische gevolgen van de nu heersende onzekerheid.

Wilders: patriottische lente

PVV-leider Wilders beschouwt de uitslag van het Britse referendum als „een patriottische lente die een patriottische zomer” zal worden. Hij wil dat ook in Nederland een referendum over het lidmaatschap wordt georganiseerd. „De bevrijding van Nederland is nabij”, aldus Wilders.

De Tweede Kamerleden grepen het debat vooral aan om met elkaar in discussie te gaan. Dit verliep volgens de voor het onderwerp Europa vertrouwde lijnen. De ‘middenpartijen’ in deze discussie beschouwen het Britse ‘nee’ allemaal als een „wake-upcall” voor de Europese Unie, maar verschillen van mening over hoe het best kan worden tegemoetgekomen aan de zorgen van de burgers.

In een brief aan de Tweede Kamer schreef minister Koenders (Buitenlandse Zaken, PvdA) maandag dat het kabinet van mening is „dat een zo kort mogelijke periode van onzekerheid over de Britse voornemens wenselijk is”. In zijn brief stelt Koenders dat het signaal van het Britse electoraat „serieus dient te worden genomen”. Volgens hem moet dan ook gewerkt blijven worden aan een Europese Unie die zich richt op hoofdzaken.

Aan het eind van het debat bleek dat er in de Tweede Kamer nauwelijks steun is voor een referendum over een mogelijke uittreding van Nederland uit de Europese Unie. Een motie van PVV-leider Wilders die de regering oproept om zo’n Nexit-referendum te houden leek slechts op de steun van ex-PVV’ers Joram van Klaveren en Louis Bontes en van 50Plus-leider Henk Krol te kunnen rekenen. De motie wordt later deze dinsdag in stemming gebracht.

    • Stéphane Alonso