Waarom de man op straat in Folkestone een Brexit wil

Reportage Referendum Het Blijven-kamp zegt dat een vertrek uit de EU slecht is voor de economie. Maar voorstanders van een Brexit vinden een ander thema belangrijker: zij willen de grenzen dicht.

Een muur in Charing Ben Stansall/AFP

“Immigratie”, zegt de student. „Immigratie”, zegt ook de marktkoopman. De man die voor de politie werkt, de spoorwegwerkers. Zelfs de vrouw die in het oranje kraampje op de pier van Folkestone Dutch poffertjes verkoopt, antwoordt op de vraag waarom ze voor een Brexit is: “We verliezen onze identiteit als Engelsen door al die immigranten.”

Als het referendum over een Brits vertrek uit de EU donderdag wordt gewonnen door de Brexiteers, hebben de Britten zich laten overtuigen dat een vertrek tot minder migratie zal leiden. Want dat is, zo blijkt uit onderzoek van onder anderen ‘euroscepsisexpert’ Matthew Goodwin, de belangrijkste reden voor een vertrek. Wint Blijven, dan zijn de Britten door economische argumenten overtuigd.

Wat zien de Britten eigenlijk in een Brexit? Deze chatbot legt het je uit

Vote Leave – de officiële pro-Brexit-campagne, waarvan Boris Johnson, oud-burgemeester van Londen, en Michael Gove, minister van Justitie, de voormannen zijn – zegt in zijn folder: „Laten we de controle over onze eigen grenzen terughalen.” En: „Een kwart miljoen Europeanen komen ieder jaar hier. Dat komt neer op evenveel als een stad als Newcastle. Dat legt een grote druk op publieke voorzieningen, zoals onze nationale gezondheidsdienst NHS en scholen.”

Volg het laatste nieuws over het Britse referendum via ons Brexit-blog

1,2 miljoen Britten in EU-landen

Dat er naast de 2 miljoen EU-burgers in het Verenigd Koninkrijk ook 1,2 miljoen Britten elders in de EU wonen, vooral in Spanje, staat er niet bij. Of dat EU-migratie nauwelijks invloed heeft op de werkgelegenheid of op lonen, en dat immigranten gewoon belasting betalen. Of dat er geen gegevens zijn over de druk van immigranten op de NHS, omdat de dienst de nationaliteit van zieken niet registreert (maar wel dat 4,6 procent van het verplegend personeel uit andere EU-landen komt).

Op straat in Folkestone maken dergelijke nuances niets uit. Het is het enige stukje Engeland dat sinds 1994 fysiek met de rest van de EU is verbonden, door de Kanaaltunnel.

Wat betekent immigratie voor het Verenigd Koninkrijk? Economisch onderzoek NIESR berekende het. Wat blijkt, minder immigratie betekent hogere belastingen.

Het recht van vrij verkeer van personen, een van de steunpilaren van de EU, staat hier gelijk aan ‘Schengen’, aan poreuze grenzen, aan de jungle in Calais. „Je weet niet hoeveel er proberen binnen te komen. Laatst kwamen er nog twintig aan bij Dymchurch, in een rubberbootje. En we zetten ze niet uit, nee ze komen in hotels terecht”, zegt Tony Butcher (63), die in de controlekamer van de politie werkt.

Lees ook de analyse van de campagne van Titia Ketelaar: Brexit-campagne gaat al niet meer over Cox

Dat dit geen EU-burgers zijn, en dat een Brexit niets verandert aan illegale immigratie, wil hij niet weten. „We moeten onze grenzen dichtgooien. Als ze dan hier willen komen werken, prima. Ik ben geen racist: een buitenlandse arts heeft me laatst prima aan mijn ogen geholpen.”

Vriend Brian Westlake (68), die huisdiervoeding verkoopt, knikt: „Het zijn allemaal jonge kerels.” Hij begint over moskeeën, over Poolse bouwvakkers die werk inpikken. Lid blijven vanwege de economie? Westlake en Butcher moeten erom lachen. „Ik werk sinds m’n veertiende, en ben met 68 nog steeds niet rijker”, zegt Westlake. En: „Kijk om je heen.”

Het EU-debat gaat over economie versus immigratie. Niets toont dat beter dan een debat dat de BBC hield, tussen komiek Eddie Izzard (Blijven) en een mevrouw uit Folkestone

Folkestone lijkt een typische verwaarloosde kustplaats. Toen de Kanaaltunnel openging, verdwenen eerst de veerboten, later ook de hovercrafts. Voor toeristen was er weinig om in Folkestone te blijven. De bed and breakfasts zien eruit alsof ze betere tijden kenden. In het enorme hotel aan de haven, zo vertelt iedereen, kwamen drie jaar geleden tijdelijk asielzoekers te wonen.

Miljoenen voor foodtrucks

Maar er zijn tekenen dat de stad opkrabbelt. Londenaren die de hoofdstad te duur vinden, kopen hier nu huizen. En de eigenaar van reisorganisatie Saga besteedt miljoenen om de haven op te knappen met restaurantjes, foodtrucks en muziek.

Daar vind je een aantal Blijvers. Zoals Lewis Carvana (32), een bejaardenverzorger. „We moeten allemaal samenwerken”, zegt hij. Maar stemmen? „Ik stem nooit, het verandert toch nooit iets.”

Ook Sally Cox (20), studente psychologie en criminologie, is voor Blijven. Tot verbazing van vriend Josh Kent (22) en diens vader Lee, spoorwegwerkers en beiden voor een Brexit. „Immigratie wordt niet opgelost met een vertrek”, zegt ze. En met een blik op vader en zoon: „Tegen donderdag heb ik ze wel omgepraat.”

    • Titia Ketelaar