Bedenk eens een oplossing voor het asielbeleid

Immigratie Via de ‘Asielzoekmachine’ denken burgers mee over een beter asielbeleid. De ideeën worden deze maandag gepresenteerd.

Het asielbeleid kan een natie splijten in voor- en tegenstanders. Het is te streng. Of het is niet streng genoeg. Asielzoekers moeten sober worden opgevangen. Of ze worden té sober opgevangen. Ze worden te snel teruggestuurd. Of ze mogen juist te vaak blijven.

Eefje Blankevoort en Els van Driel, beiden journalist en documentairemaker, zouden eerst een zwartboek over het asielbeleid maken. Maar het asielbeleid bleek niet alleen maar slecht. De verhalen van asielzoekers zijn vaak wel gitzwart, zegt Blankevoort, „maar het beleid is vooral ingewikkeld”.

Ze bedachten een multimediaproject, de Asielzoekmachine, om het beleid uit te leggen aan burgers. „Je kan pas oordelen als je weet hoe het zit.” Het project is gefinancierd door verschillende fondsen en particulieren, zoals het Mediafonds en de Stichting Democratie en Media.

Er werden publieksbijeenkomsten georganiseerd waar iedereen kon meepraten over het asielbeleid. Blankevoort: „De vraag was dan niet: Wat vind je verkeerd aan het beleid? Mensen denken daar zo verschillend over dat het moeilijk wordt om elkaar te vinden. De vraag was: Wat is je oplossing voor welk probleem?”

En, kwam er wat uit?

„Veel mooie ideeën voor ingewikkelde problemen. Uit al die ideeën hebben we de twintig beste gekozen en die presenteren we deze maandag.” Er is vanavond ook een tv-documentaire over, op NPO2.

Werkten de asielinstanties mee?

„De immigratie- en naturalisatiedienst IND en de dienst Terugkeer&Vertrek praatten mee. Die ambtenaren kijken vanuit een heel ander perspectief naar asielzoekers. Maar ze stonden open voor suggesties. Het COA sprak ook mee. Dat was hard nodig, want op de bijeenkomsten merken we dat er veel klachten zijn over het COA. Misschien hebben ze zo in de spotlights gestaan afgelopen jaar dat ze het moeilijk vinden om open te staan voor veranderingen. We willen daarom in het najaar nog een bijeenkomst organiseren over opvang.”

Wat is de belangrijkste les?

„Of je nu wil of niet, asielzoekers zullen komen. Je ziet dat binnen gemeenten veel gebeurt om te helpen bij opvang en integratie. Je zou gemeenten meer verantwoordelijkheid kunnen geven voor de eigen asielzoekers. Dan is straks het COA misschien niet eens meer nodig.”

    • Sheila Kamerman