Het heilige geloof van ‘pyjamaman’

Gábor ‘koning’ Király, sluitpost van de Hongaren, is met ruim veertig jaar de oudste speler aller tijden op een EK voetbal. Een man van bijgeloof, altijd gehuld in een grijze joggingbroek. „Hij is een trouw man, zeker aan die broek.”

Gábor Király houdt een bal tegen. Foto Regis Duvignau /Reuters

Hij heeft volgens mensen die hem kennen een aura zo groot als misschien wel het Zuid-Franse vijfsterrengolfresort waar hij dezer dagen verblijft. En dat terwijl zijn voorkomen doet vermoeden dat hij net is ontwaakt.

Schijn bedriegt. De oudste speler op dit EK draagt nou eenmaal graag een grijze pyjamabroek in het doel. Dat doet de Hongaarse doelman Gábor Király al bijna twintig jaar. ‘Bananas in pyjamas’, kopte een Engelse krant dinsdagochtend. Het was de dag nadat de 40-jarige doelman het leeftijdsrecord van Lothar Matthäus had verbroken. Dat ging gepaard met een 2-0 overwinning op buurland Oostenrijk. ‘Proficiat met je record, Gábor Király’, twitterde Matthäus. De Duitse verdediger was jarenlang de oudste EK-deelnemer met 39 lentes en 91 dagen. Nu is dat een Hongaarse antiheld.

Trouw aan zijn joggingbroek

Drie dagen na zijn pyjamaparty in Bordeaux staat Király weer onder de lat in Stade de Tourrettes, in het gelijknamige plaatsje nabij de Côte d’Azur. Atypisch ziet hij eruit. Kale kop, zwart t-shirt over een ander shirt met lange mouwen, witte sokken, gele schoenen en uiteraard zijn grijze broek. Even eerder regende het. Zo hard dat de grasmat nog doorweekt is en dat de dikke stof van zijn broek binnen een mum van tijd misschien wel twee keer zo zwaar wordt.

„Denk je dat hij zich daar wat van aantrekt?” Journalist Ivan Hegyi (63) van de krant Nepszava kent Király goed. Hij was er al bij toen de keeper in 1998 debuteerde tegen Oostenrijk en bij zijn eerste balcontact meteen een strafschop stopte. „Király is een trouw man. In alles. Aan zijn vrouw, aan zijn geboortedorp, aan zijn mening en zeker aan zijn broek.”

Het verhaal erachter? Dat is in Hongarije zo oud dat er bijna sleet op zit. Maar het zit zo: Bij zijn eerste club Haladás droeg Király altijd een zwarte joggingbroek. Totdat de club op een wedstrijddag geen schone voorhanden had. Wel een grijze. Haladás, een klein clubje vechtend tegen degradatie, won de wedstrijd en Király bleef de broek dragen. Acht duels bleef de ploeg ongeslagen, waarna lijfsbehoud een feit was en Király werd bevestigd in zijn bijgeloof.

Maar de doelman, die voor zijn recente terugkeer naar Haladás het meest succes had bij Hertha BSC en 1860 München, heeft meer rituelen. Zoveel dat het nog het meest doet denken aan het arsenaal handelingen dat oud-international Hans van Breukelen erop nahield. „Vlak voor een wedstrijd ga ik altijd poepen, boekje lezen, de warming-up doen en daarna plassen”, liet Van Breukelen optekenen in zijn biografie. „Een andere volgorde is er niet.”

Dit is het repertoire van Király, onlangs beschreven door een Hongaarse journaliste: hij draagt onder zijn wedstrijdshirt een zwart shirt met een tijger erop, daar weer onder een honkbalshirt met nummer dertien. Hij stapt als eerste uit de spelersbus en doet zijn linkerscheenbeschermer als eerste om. Ook luistert hij voor elke wedstrijd ‘It’s My Life’ van Bon Jovi, Is hij met de ploeg op reis, dan neemt hij zijn gelukskleding mee in zijn handbagage.

Gewoontes veranderen? Heeft hij vergeefs geprobeerd. De doelman voelt zich er oncomfortabel bij. Gedragsdeskundigen wijten bijgeloof vaak aan de onzekerheid waarin sporters verkeren, in een situatie die voor veel mensen heel belangrijk is.

Dat hij dit nog mag meemaken

Die druk is er voor Hongaren in mindere mate. Immers lijkt het niet reëel om grote prestaties te verwachten van een land dat in 1986 voor het laatst aan een groot toernooi deelnam, destijds aan het WK. Zelfs Király speelde toen nog niet. Hij zei eerder deze week dat hij niet kon geloven dat hij op deze leeftijd nog een groot toernooi zou meemaken. En hoe mooi is het dan nu voor hem dat Hongarije zich zaterdag al kan plaatsen voor de volgende ronde op dit EK, als er wordt gewonnen van het stugge IJsland? Een droomafscheid ligt voor hem in het verschiet.

Hoe kan het dat hij op zijn leeftijd nog de nummer één is? „Omdat hij veel zekerheid geeft”, zegt Andreas Möller, oud-speler van Borussia Dortmund en nu assistent-bondscoach bij Hongarije. „Hij heeft een groot aura en is een fantastische doelman. Dat hij dit op deze leeftijd nog kan presteren, is soms niet te geloven. De andere doelmannen kunnen veel van hem leren.”

Király betekent koning in het Hongaars. En dat is hij ook, menen journalisten langs de lijn. Een paar dagen geleden mochten ook de fans een training van het nationale elftal bijwonen. Meestal identificeren zij zich het meest met doelpuntenmakers, maar bij de schietoefeningen ging er telkens gejuich op als de aanvallers misten. De man in het doel genoot meer aanzien.

    • Fabian van der Poll