Trump wil beperking wapenbezit

Donald Trump, voorstander van wapenbezit, gaat in gesprek met de NRA om mensen op de terreurlijst te verbieden vuurwapens te kopen. De NRA ziet er geen heil in.

Foto AFP

De Republikeinse presidentskandidaat Donald Trump wil de National Rifle Association (NRA) ervan overtuigen akkoord te gaan met een maatregel om mensen die op een terreurlijst staan te verbieden vuurwapens te kopen. Het is een stap op weg naar vuurwapenbeheersing waar de belangrijkste wapenlobby van de Verenigde Staten fel tegen is.

Trump is van plan om het idee, dat wordt gesteund door Democraten maar omstreden is onder Republikeinen, aan de orde te stellen bij de NRA, liet hij woensdag weten in een tweet. „Ik ga praten met de NRA, die mijn kandidatuur steunt, om mensen op een terreurlijst of no fly list niet toe te staan een wapen te kopen”, schreef hij.

Daarmee neemt Trump onverwachts stelling tegen de absolute weerstand van de NRA en velen binnen de Republikeinse partij tegen elke maatregel ten behoeve van vuurwapenbeheersing in de VS. Ook toont hij op deze wijze enige bereidheid mogelijk samen te werken met Democraten bij de aanpak van de zogenoemde terror loophole: het feit dat mensen op een terreurlijst vuurwapens kunnen kopen.

Een wetsvoorstel om mensen die op een terreurlijst staan het recht te ontnemen een geweer aan te schaffen, staat nu hoog op de agenda in Washington. De aanleiding is de bloedige aanslag bij de homobar Pulse, het afgelopen weekeinde. Bij die schietpartij, de bloedigste in de Amerikaanse geschiedenis, schoot de dader 49 mensen dood. Meer dan 50 anderen raakten gewond.

Democraten in de Senaat hebben afgedwongen dat er een stemming komt over een wetsvoorstel van Senator Dianne Feinstein. Zij wil mensen die de afgelopen vijf jaar op een terreurlijst stonden het recht ontnemen vuurwapens te kopen. De schutter bij Pulse, Omar Mateen, stond in 2013 en 2014 enige tijd op een lijst van mensen die door de FBI werden onderzocht wegens vermeende terroristische sympathieën.

De NRA liet in een reactie weten Trump „graag te ontmoeten”. Maar de groep verzet zich tegen een algeheel verbod, omdat het zou kunnen worden misbruikt. Volgens de wapenlobby kunnen mensen die ten onrechte op de lijst staan, of een naamgenoot op de lijst hebben, de dupe worden van het plan. De meeste mensen op de lijst zijn nooit beschuldigd van een misdaad. Ook vreest de organisatie dat de Amerikaanse overheid de terreurlijst kan gebruiken als een achterdeur om het recht van Amerikanen op wapenbezit aan banden te leggen.

„De NRA gelooft dat terroristen niet moet worden toegestaan vuurwapens te kopen of te bezitten, punt”, aldus de NRA. Volgens de groep is het voldoende potentiële kopers van wapens die op een terreurlijst staan grondig te laten onderzoeken door de politie.

„Tegelijkertijd moet het recht op een eerlijk proces worden beschermd, zodat Amerikanen die de wet naleven en ten onrechte op een lijst zijn geplaatst, kunnen worden verwijderd.”

Het verschil tussen de opstelling van Trump over wapenbezit en die van de NRA is klein maar opmerkelijk. Trump deelt de meeste standpunten van de NRA. Kort na de aanslag in Orlando verdedigde hij het recht op wapenbezit vurig en suggereerde hij dat de bezoekers van Pulse wapens hadden moeten hebben om zichzelf te verdedigen. Hij beschuldigde zijn Democratische tegenstander Hillary Clinton ervan „rechtschapen Amerikanen” te willen „ontwapenen”, zodat „alleen de slechteriken en de terroristen vuurwapens hebben”. Dat „gaat niet gebeuren, mensen.”

Toch toont Trumps bereidheid een maatregel van wapenbeheersing – hoe klein ook – te steunen, dat hij niet zo hard in de leer is over de kwestie als vele van zijn partijgenoten. Bescherming van het grondwettelijke recht op wapenbezit geldt, evenals abortus, als een lakmoesproef voor conservatisme in de VS. De uitspraak van Trump wakkert twijfels aan onder Republikeinen of hij wel een ware conservatief is.

Tegelijkertijd bestaat de kans dat steun van een Republikeinse presidentskandidaat kan leiden tot bredere steun voor de maatregel. Andere Republikeinen, onder wie de Republikeinse leider in de Senaat, Mitch McConell, hebben een bereidheid uitgesproken om „geweren uit de handen van terroristen te houden.”

    • Frank Kuin