Deze aanslag hadden de Fransen echt niet verwacht

Een politiecommandant en zijn vriendin werden vermoord. De aanslag werd live op Facebook opgeëist. De dader gaf gehoor aan oproep IS-leider.

In het huis van Larossi Abballa (25) zijn adressen van agenten gevonden. Foto Facebook

In Frankrijk is geschokt gereageerd op de door Islamitische Staat opgeëiste moord op een politiecommandant en zijn vriendin, maandag. Het land heeft zich voor het EK voetbal voorbereid op veel soorten aanslagen, maar niet op een kleinschalige en directe aanval op politiefunctionarissen in hun privéomgeving.

Het was desondanks „een onmiskenbaar terroristische daad”, oordeelde president Hollande dinsdagochtend. De door antiterreureenheden gedode dader, Larossi Abballa (25), werd eerder veroordeeld voor betrokkenheid bij het rekruteren van jihadisten. Hij heeft tegenover de politie en op Facebook trouw gezworen aan IS.

De dubbele moord had plaats in Magnanville, een klein stadje zo’n 60 kilometer ten westen van Parijs. Toen Jean-Baptiste Salvaing (42), adjunct-politiechef in het nabijgelegen Les Mureaux, ’s avonds thuiskwam van zijn werk, werd hij voor zijn deur overmeesterd en met negen messteken om het leven gebracht. De dader verschanste zich toen in het huis, waar hij de 36-jarige vriendin en het zoontje van de agent gegijzeld hield.

In onderhandelingen met de politie zei Abballa gehoor te geven aan een oproep van IS-leider Abu Bakr al-Baghdadi om „ongelovigen thuis bij hun familie te doden”, zei procureur François Molins van het terrorismeparket in Parijs dinsdag. Nadat de gesprekken op niets waren uitgelopen en hij alle contact had verbroken, bestormden antiterreureenheden het huis. Binnen vonden zij de vrouw, die ook voor de politie werkte, met een „snijwond in de hals”. Het zoontje van drieënhalf jaar oud was fysiek ongedeerd, de dader stierf aan zijn verwondingen.

Hij dreigde met andere aanslagen

Abballa eiste vanuit het huis via de app Facebook Live in een twaalf minuten durend filmpje zijn daad op. Hij dreigde daarbij ook met andere aanslagen. „We hebben voor u tijdens het EK nog andere verrassingen in petto”, zei hij. „Ik kan er niet meer over zeggen. Het EK wordt een kerkhof.” Op het door hem onder de naam Mohamed Ali geopende Facebook-profiel waren ook foto’s van de slachtoffers te zien. Die zijn via IS-persdienst Amaq dinsdag opnieuw verspreid.

In het huis werd een lijst met de adressen van bekende Fransen, agenten en journalisten gevonden. Dit zouden volgens Molins mogelijke „doelwitten” zijn. In Abballa’s auto lagen drie messen, drie telefoons, een koran, een djellaba en religieuze boeken. Bij een huiszoeking in zijn appartement werden geen wapens of explosieven gevonden, zei Molins.

Abballa werd in 2011 veroordeeld voor kleine vergrijpen en kreeg in 2013 drie jaar cel voor zijn rol bij een netwerk dat jihadisten voor training naar Pakistan en Afghanistan stuurde. Volgens oud-terreurmagistraat Marc Trévidic had hij een „ondergeschikte rol” en is hij zelf niet afgereisd. Drie mannen van 29, 29 en 43 jaar uit de entourage van Abballa zijn dinsdag gearresteerd. Of zij een actieve rol hadden is nog niet duidelijk.

Bewust of niet: Abballa heeft zijn mogelijke contacten met jihadisten goed verborgen. Hij werd sinds maart afgeluisterd, maar volgens Molins wees niets erop dat hij tot actie zou overgaan. Precies in die tijd opende hij in zijn woonplaats Mantes-la-Jolie ook een bezorgdienst voor maaltijden.

Aanslagpleger was Dr. Food

De Facebook-pagina van het bedrijfje Dr. Food getuigt van grote ambities. Er staan filmpjes om aan te tonen hoe vers de broodjes zijn, de eigenaar meldt trots waar flyers te vinden zijn en er is een foto te zien van een gesprek met de bank over de aanschaf van een betaalautomaat.

Op zijn persoonlijke Facebook leek Abballa de laatste weken in de ban van complottheorieën. Maandag nog plaatste hij een bericht dat moest aantonen dat in het EK-logo symbolen van de vrijmetselarij verborgen zitten.

„Een grens in gruwelijkheid is overschreden”, zei premier Valls dinsdag, omdat „de intimiteit van een familie [...] het mikpunt was”. Het parlement hield een minuut stilte voor de politiemedewerkers en de slachtoffers van de aanval in Orlando. Volgens minister van Binnenlandse Zaken Bernard Cazeneuve toont de aanval aan dat de „terroristische dreiging vele vormen kan aannemen”.

    • Peter Vermaas