Krantje kopen? Dat kan - en dit is wat je vervolgens moet doen

Meer dan de helft van de internetgebruikers haalt hun nieuws van Facebook en andere sociale media. Dat blijkt uit het vijfde Digital News Report van het Reuters Institute.

Voorpagina's van de Hartwick Gazette: schrijf een essay en wordt eigenaar van deze krant!

Dertig jaar lang maakten Ross en Susan Connelly de Hardwick Gazette, een betaalde krant voor de stad Hardwick en negen omringende plaatsen in de Amerikaanse staat Vermont. Hij schreef de artikelen, zij verkocht de advertenties. Maar na het overlijden van zijn vrouw vier jaar geleden heeft Ross er geen zin meer in.

Niemand wil de krant met een betaalde oplage van 2.200 overnemen, dus verzon Connelly een list. Schrijf een essay van vierhonderd woorden over het leven in het noordoosten van de VS en win de krant. Het is geen grapje, zei hij vorige week tegen mediasite Poyter.org. De winnaar krijgt de krant, de apparatuur, het redactiekantoor.

Wat moet de nieuwe eigenaar van de Hardwick Gazette, krant zonder website, doen in een tijd van Facebook, Snapchat en Buzzfeed? En meer in het algemeen, wat moeten alle uitgevers van kleine (en grote) dagbladen in deze digitale tijd?

Mogelijke antwoorden vinden zij in de nieuwe, vijfde editie van het Digital News Report, opgesteld door het Reuters Institute for the Study of Journalism aan de universiteit van Oxford met subsidie van onder meer Google en de BBC. De onderzoekers ondervroegen begin dit jaar – via internet – ruim 53.000 mensen in 26 landen, waaronder Nederland.

1. Word vrienden met Facebook
Meer dan de helft van de ondervraagden (51 procent) gebruikt sociale media minstens één keer per week als de bron van hun nieuws. Eén op de acht noemt sociale media zijn belangrijkste nieuwsbron; voor jongeren is dat bijna één op de drie. Van alle sociale media is Facebook het populairste platform voor nieuws (44 procent), gevolgd door YouTube (19 procent) en Twitter (10 procent). Volgens de onderzoekers gaan vrouwen vaker dan mannen voor hun nieuws naar sociale media in plaats van naar websites of apps van nieuwsmedia.

De krant moet dus actiever worden op Facebook en ‘Instant Articles’ gaan maken, het format voor nieuwsartikelen speciaal voor Facebook. Nadeel voor nieuwsmedia: relatief weinig Facebook-gebruikers herkennen nog dat het nieuws afkomstig is van een krant of een omroep. In ‘koplopers’ Japan en Zuid-Korea herkent minder dan een kwart nog de afzender van nieuws op Facebook.

2. Zorg voor goede mobiele site of app
Van alle geënquêteerden gebruikt 53 procent hun smartphone om nieuws te lezen. In Zweden (69 procent), Zuid-Korea (66 procent) en Zwitserland (61 procent) is dat percentage het hoogst. Het gebruik van de iPad en andere tabletcomputers om nieuws te lezen, neemt af. Voor één op de zes Amerikanen en Britten is de telefoon ‘s morgens de eerste nieuwsbron die zij lezen.

De opkomst van de smartphone gaat hand in hand met de opkomst van gedistribueerde kopij.

Volgens de onderzoekers gaat de mobiele groei hand in hand met de opkomst van gedistribueerde kopij: op een telefoon lees je artikelen eerder per stuk (via Facebook en een dienst als Blendle) en niet meer als bundel op een website of papier. Volgens Reuters is 10 procent van de Nederlanders bereid te betalen voor digitale kopij; de Noren willen het vaakst betalen (27 procent), de Britten het minst (7 procent).

De Hardwick Gazette kan de bouw van een gewone website dus het best overslaan en direct een goede mobiele site bouwen. Of een app.

3. Zorg dat ze je willen delen
De onderzoekers van het Reuters Institute hebben ook onderzocht hoe mensen het liefst hun online nieuws aangereikt krijgen. Van de ondervraagden wil 36 procent berichten automatisch aangeraden krijgen op basis van hun leesgedrag. ‘U las dit, dan vindt u dit ook interessant’. 22 procent wil nieuws op basis van wat hun online vrienden lezen. Ook automatisch.

Uitgevers moeten dus zorgen dat hun kopij goed automatisch gedeeld kan worden: zorg dat de koppen helder en feitelijk zijn, stukken verrijkt zijn met trefwoorden, et cetera.

Overigens maken lezers zich wel zorgen over robotredacteuren die hen nieuws aanraden. De Britse deelnemers zijn bang dat zij zo belangrijke informatie en verrassende invalshoeken missen. Duitsers, Oostenrijkers en Zuid-Koreanen zijn meer bezorgd over hun privacy.

4. Geen video!
Nieuwsmedia die de afgelopen jaren veel hebben geïnvesteerd in online video, zoals De Telegraaf in Nederland en de Amerikaanse krant USA Today, hebben mogelijk op het verkeerde paard gewed, aldus de onderzoekers van het Reuters Institute.

Minder dan een kwart van de deelnemers aan het Digital News Report zegt graag nieuws te consumeren in de vorm van video’s. De percentages in Nederland (17 procent) en Denemarken (15 procent) zijn het laagst. Deelnemers zeggen dat het lezen van nieuws sneller en gemakkelijker is. Bovendien ergeren zij zich aan de commercials die vaak voorafgaan aan nieuwsvideo’s op internet.

De nieuwe uitgever/hoofdredacteur van de Hardwick Gazette hoeft dus niet zelf filmpjes over het nieuws in Vermont te gaan maken, maar kan het best artikelen blijven schrijven. Maar eerst dat essay.

    • Jan Benjamin