Longreads

Hoe de Chinese politiek de geschiedenis naar haar hand zet

De Chinese politiek is zeer selectief in het delen van de eeuwenoude geschiedenis van het land. Waarom is dat zo?

Het portret van Mao op het Plein van de Hemelse Vrede in Peking. Foto: Ruud Taal / ANP

Het was 1984 toen Ian Johnson er met een reisgids van voor de Maoïstische Culturele Revolutie op uit trok in Peking. De tempel waar hij naar op zoek ging, is de nu alom bekende Vijf Pagodentempel, maar destijds was hij lastig te vinden. De tempel stond niet op de kaart, en niemand wist hem te vertellen hoe je er kon komen. Na lang zoeken vond Johnson de tempel in vervallen staat: hij was verwoest tijdens de Revolutie.

Nu is de Vijf Pagodentempel volledig gerenoveerd en is hij voorzien van informatiebordjes. Die bordjes zeggen echter niks over de verwoesting van de tempel in de Culturele Revolutie, schrijft Ian Johnson in deze longread van The Guardian.

En zo is het gegaan met vele aspecten van de Chinese geschiedenis. Na de Revolutie is het land weer opgebouwd, maar over hoe de hypermoderne metropolen ontstaan zijn, wordt weinig vrijgegeven.

Geschiedenis bedreigt politiek

Waarom wil China wel haar monumenten tonen aan de buitenwereld, maar is het zo selectief in het weergeven van de geschiedenis van die monumenten? Hoe kan het dan dat zo’n eeuwenoud land als China zo weinig te kennen geeft over haar rijke geschiedenis?

Johnson beschrijft dat de Chinese leiders er baat bij hebben delen van de Chinese geschiedenis te onderdrukken of te herschrijven, want “they know that, in a communist state, change often starts when the past is challenged.” Dus is het soms veiliger om de geschiedenis te onderdrukken voordat misstanden uit het verleden, en dan vooral uit het Mao-tijdperk, naar boven komen. Dat zou kunnen leiden tot kritiek op het huidige regime, zoals in de jaren ‘80 gebeurde in de Sovjet-Unie.

Lees hier de hele longread “China’s Memory Manipulator op de website van The Guardian (leestijd: 22 minuten, 4.400 woorden).

    • Floortje Rawee