Golfstaten zijn valkuil voor westerse vrouwen

De 22-jarige Laura uit Utrecht zit al maanden vast in een gevangenis in Quatar. Ze dreigt vervolgd te worden voor buitenechtelijke seks. Hoe gebruikelijk is dat in de Golfregio?

De skyline van de Qatarese hoofdstad Doha. Foto Robin Utrecht / ANP

Buitenechtelijke seks is verboden in de hele Golfregio. Het valt onder de noemer ‘overspel’, ongeacht of iemand getrouwd is. „Dat is de norm, in werkelijkheid is er natuurlijk veel buitenechtelijke seks, mensen zijn mensen”, zegt de ultraliberale Sheikha al-Jassim, hoogleraar filosofie aan de Universiteit van Koeweit. De norm is ook, en daarover zijn de strafwetten van alle Golflanden duidelijk, dat verkrachting verboden is. Al-Jassim: „Daarvoor kun je opgehangen worden.”

Het probleem ontstaat wanneer er aanvankelijk sprake was van consensus, maar er iets misging. Rechtenstudent Zaid (22): „Ik weet natuurlijk niet of dat in Qatar ook aan de orde was, maar hier komt het geregeld voor dat buitenlandse prostituees zich melden op het politiebureau en aangeven verkracht te zijn. Vaak gaat het dan om een ruzie over geld met een klant, of omdat hij meer wilde dan waarin zij had toegestemd. Ze probeert hem dan een hak te zetten. Laatst nog met twee Roemeense vrouwen.”

Medepleger van overspel

Dat loopt vaak niet goed af voor de aangeefster, want prostitutie is – in het verlengde van het verbod op buitenechtelijke seks – verboden. En het gegeven dat verkrachting ook mogelijk is binnen de relatie klant-prostituee, of vriend-vriendin, gaat er maar moeilijk in. Dan word je meestal niet gezien als slachtoffer van verkrachting, maar als medepleger van overspel. Al-Jassim:

„Ik ben bang dat het Nederlandse meisje dat niet wist toen ze naar Qatar kwam. Het is hier geen Nederland. De wetten zijn niet zo geciviliseerd als de gebouwen.”

Dat de familie van de vermeende verkrachter aandringt op een huwelijk, verbaast student Zaid niet. Dat is ook in Koeweit de oplossing: „Als ik gesnapt word met een vriendin, is het trouwen of de gevangenis.” Daarna kun je scheiden. Hij benadrukt nogmaals dat we het dan niet over verkrachting hebben, een fenomeen dat volgens zowel Zaid als Al-Jassim niet vaak voorkomt in de regio.

Goede contacten

Tenzij het gaat om huishoudelijke hulpen uit Azië, dat is een ander verhaal. Daarvan zijn de voorbeelden legio en pakt de uitkomst vrijwel altijd slecht uit voor het slachtoffer, die in het beste geval op het vliegtuig naar huis wordt gezet, in het slechtste zelfmoord pleegt, zeker als ze zwanger blijkt. Niet omdat de wet zulke verkrachtingen wel toestaat, maar omdat de huishoudelijke hulp geen toegang heeft tot justitie en de dader daar meestal juist over goede contacten beschikt.

Maar dat is hier niet aan de orde. Hier gaat het om de ‘gewone’ valkuil van de Golfstaten, waarin al meer westerse vrouwen vielen. Vergelijkbare zaken als die van Laura zijn bekend in onder meer Koeweit, Saoedi-Arabië en de Emiraten. „Het is te hopen dat de dader geen lid van de koninklijke familie was, want dan zijn haar problemen nog groter”, zegt Al-Jassim.

Zware straffen voor liegen

Het is ook te hopen, volgens zowel Al-Jassim als Zaid, dat ze de waarheid vertelt en dat daar bewijs voor is. Want ook op liegen tegen de autoriteiten staan zware straffen. De claim gedrogeerd te zijn, bijvoorbeeld, zou via testen aantoonbaar moeten zijn, denken ze. Al-Jassim: „Maar goed, zolang we het dossier niet kennen, is het moeilijk te beoordelen wat hier precies gebeurd is. Het enige dat vast lijkt te staan, is dat ze in grote problemen is.”

    • Judith Spiegel