En nu nog een internationale prijs voor Ibra

Zlatan Ibrahimovic Met Zweden speelt Zlatan maandagavond in Stade de France tegen Ierland; een thuiswedstrijd voor de spits die in Parijs jarenlang grote indruk maakte.

Zlatan Ibrahimovic tijdens de presentatie van zijn kledinglijn. Foto John Schults/Reuters

Hij lachte er niet bij, maar keek bozig. Of doodernstig; het onderscheid is bij hem eigenlijk moeilijk te maken. „Parijs heeft me gemist”, concludeerde Zlatan Ibrahimovic op een podium in een oud postkantoor bij het Gare Saint-Lazare. „Sinds ik weg ben, heeft het hier geregend. Nu ik vandaag terug ben schijnt de zon.”

Het was minder dan een week voor de eerste groepswedstrijd van Zweden, deze maandagavond tegen Ierland. Zlatan presenteerde ten overstaan van de wereldpers – „jij bent één van de driehonderd geselecteerde journalisten wereldwijd” – zijn kledinglijn ‘A-Z’. Zlatan kan het maken, middenin de voorbereiding op het toernooi, zo’n spektakel, met interviewsessies in verschillende maten exclusiviteit. Ze zijn het, in Frankrijk en Zweden, niet anders van hem gewend.

Half mei speelde hij zijn laatste wedstrijd voor PSG en vanavond, in Stade de France, speelt hij mogelijk voor het laatst als voetballer in de stad waar hij vier jaar lang een bezienswaardigheid was. Hij maakte PSG vier keer met overmacht kampioen, deed nooit een serieuze poging Frans te leren en toch klikte het met de Fransen. Na de zomer vertrekt hij, zo is de verwachting, naar Manchester United.

Van amateur tot Zlatan

Zlatan en Parijs: allebei groots, nogal op zichzelf gericht. En met een rauwe rand, de periferie van de banlieues die Zlatan, zelf kind van een achterbuurt van Malmö, niet vreemd is. „Toen ik jong was, kon ik niet trainen in de kleren die ik wilde”, zei hij tegen de blonde dame die hem op het podium interviewde en hem een „ongelooflijk diepe, sexy stem” toebedeelde.

„Dit is het merk van het volk en ik ben de man van het volk”, sprak Zlatan. Met zijn eigen lijn wil hij „sportkleren voor iedereen toegankelijk maken”.

Maar die merknaam, A-Z, waar slaat dat op? Van de amateur tot Zlatan”, aldus Zlatan. Of: je begint bij A en je gaat door tot Z.”

Kleine stilte.

„Die Z betekent niet dat je Zlatan moet zijn. Je kiest zelf hoe ver je wil gaan”.

‘Ibra’ is veel van wat de meeste Fransen niet zijn: overmatig zelfverzekerd en onbescheiden

Luid applaus.

Met zijn absurde grootspraak – „als de Eiffeltoren vervangen wordt door een beeld van Zlatan blijf ik in Parijs” – brak hij al lang geleden met het inwisselbare discours van voetballers anno de 21ste eeuw. In de documentaire Becoming Zlatan, met beelden van rond zijn transfer naar Ajax, sprak hij al over Zlatan in de derde persoon enkelvoud. Met een teamgenoot bij Malmö bespotte hij het voetbal in Engeland. „Daar wil ik niet heen hoor.”

Hij vond na Ajax, na jaren Italië en een onbevredigende uitstap naar Barcelona, in Parijs de stad die zich met zijn grootsheid kan meten.

Hij is veel van wat de meeste Fransen niet zijn. Overmatig zelfverzekerd en onbescheiden. Praat graag en vaak over geld en de voordelen daarvan – iets wat in Frankrijk volkomen ongepast is. Fransen verkneukelen zich om zijn uitspraken die, waarschijnlijk door de toon waarop ze gedaan worden, vaak serieuzer genomen worden dan ze mogelijk bedoeld zijn. „Hier in Frankrijk zeggen ze dat ik geen gevoel voor humor heb”, zei hij bij de modeshow op een vraag over zijn zelfvertrouwen. „Toen ik jong was, zei iedereen dat ik me moest aanpassen aan de ander. Maar ik deed het niet. Ik bleef in mezelf geloven.”

In het taalgekke Frankrijk werd hij een van de vaste personages in de bekende poppensatire Les Guignols de l’Info, de Franse Spitting Image. Ook de pop Zlatan spreekt daarin steevast in de derde persoon enkelvoud en vervangt in zijn zinnen de helft van de werkwoorden voor het door hem beroemd gemaakte ‘zlataner’. Dus dan zegt de interviewende pop: „Dat was een bijzonder optreden tegen Engeland.” (November 2012, vier doelpunten van Ibrahimovic.) „Dat is normaal voor Zlatan”, antwoordt Zlatan. „Als ik met mijn club speel, dan zlatan ik de club, als ik met mijn land speel, dan zlatan ik mijn land, als het WK is, dan zlatan ik de planeet.”

Twee hele pagina’s in Le Monde

Ook de Franse politiek kan nog wel wat ‘zlatan’ gebruiken, zei Ibrahimovic afgelopen week. Niet veel voetballers – of eigenlijk geen enkele – krijgen in de deftige krant Le Monde de eer van een interview van twee hele pagina’s in het eerste nieuwskatern op een doordeweekse dag. Hij wel. Vraag van de krant: „Vertel ons eens iets over Frankrijk…”

Zlatan: Ibra is gekomen en hij heeft de macht gegrepen in Frankrijk.”

Iets over François Hollande?

„Ik help dit land meer dan hij”, aldus Zlatan. „Ik kan hem populair maken als ik wil. Maar ik weet niet of ik daar zin in heb.”

Van koning tot legende

En er kwam nog een reactie ook. De rechterhand van de president, regeringswoordvoerder Stéphane Le Foll, sloeg het halfslachtige aanbod beleefd af. De Franse staatssecretaris voor Sport Thierry Braillard kon er niet om lachen. Ibrahimovic beschikt volgens hem over „een moeilijk te begrijpen humor”.

Hij wees er fijntjes op dat Ibrahimovic “een uitstekende speler” is „die nooit de Gouden Bal of de Champions League heeft gewonnen”. Daarmee stipt Braillard een pijnlijke punt aan: een prijzenkast zonder grote internationale trofeeën past eigenlijk niet bij een speler van zijn kaliber. Met Zweden zal het niet gaan gebeuren, met United wordt het een hels karwei. Een atletisch fenomeen, zonder meer: robuust, elastieken benen, staatvoetballer in een reuzenlijf. Grossierend in goals die het onbeschrijflijke benaderen. Dertien landstitels, 34 jaar oud nu. Parijs neemt vanavond een beetje afscheid. Na Zweden op het EK ‘zlatant’ hij zoals het er naar uitziet volgend seizoen Manchester. „Ik kwam als koning, vertrok als legende”, twitterde hij.

    • een onzer redacteuren