Celstraf voor ‘uiteenjagen’ van raadsvergadering

Rellen om azc waren ‘verstoring van democratische orde’.

Vier mannen die in december deelnamen aan de rellen voor het gemeentehuis in Geldermalsen als protest tegen de komst van een azc, moeten de cel in. Een vijfde krijgt een werkstraf van 100 uur.

De rechtbank in Arnhem bevond hen maandag alle vijf schuldig aan openlijke geweldpleging en strafte enkelen van hen ook nog eens voor „het uiteenjagen” van de raadsvergadering op 16 december 2015. De rechtbank stelde het verstoren van de raadsvergadering gelijk aan een verstoring van de democratische orde.

Vier mannen kregen zes tot twee maanden cel waarvan een deel voorwaardelijk. In de praktijk gaan de vier tot één maand de cel in. Een vijfde man kreeg een taakstraf van 100 uur. Daarnaast moeten twee verdachten schade vergoeden aan politieagenten, die de bewuste avond gewond raakten. De veroordeelden zijn 20 tot 53 jaar oud. Het OM had eerder celstraffen tot een jaar geëist.

Op 16 december 2015 vergaderde de gemeenteraad over een plan om mogelijk 1.500 asielzoekers voor tien jaar te huisvesten op een industrieterrein. Veel bewoners voelden zich door het plan overvallen, en vonden het aantal asielzoekers te hoog. Ook waren ze boos dat ze die avond niet konden meepraten. Een demonstratie bij het gemeentehuis liep volledig uit de hand. Daarbij werd met stenen, flessen, ijzeren staven en vuurwerkbommen gegooid. Hekken werden omver getrokken.

„De Mobiele Eenheid (ME) die de basispolitiezorg voor het gemeentehuis te hulp is geschoten, heeft zich door het geweld vanuit de menigte aanvankelijk moeten terugtrekken”, aldus de rechtbank. „Als gevolg daarvan is de raadsvergadering afgebroken, waarna de raadsleden, burgemeester en overige aanwezigen zijn geëvacueerd. Daardoor is het democratisch proces verstoord. Dit raakt de Nederlandse samenleving diep in de fundamenten van onze rechtsstaat.”

Hiermee honoreerde de rechter in enkele van de vijf gevallen de wens van het OM om alle mannen, naast openlijke geweldpleging, ook te veroordelen op grond van een bijna vergeten wetsartikel. Artikel 124 van het wetboek van strafrecht kent straffen van maximaal negen jaar toe voor het „uiteenjagen” van een raadsvergadering. Bij het bepalen van de straf hield de rechtbank rekening met de specifieke rol van de verdachten, de persoonlijke omstandigheden en of zij eerder met justitie te maken hadden.

De boosheid van de demonstranten achtte de rechtbank „op zichzelf niet onbegrijpelijk”, waar het ging om het niet mee kunnen doen met het inspraakdeel van de raadsvergadering. ,,Maar door het explosieve geweld is een duidelijke grens in ernstige mate overschreden.” De vijf, die maandag niet aanwezig waren, zijn de eerste relschoppers die zijn berecht. In totaal worden er 32 berecht, onder meer voor het bedreigen van raadsleden.