‘Leider Al-Qaeda steunt nieuwe Talibaanleider’

Een audioboodschap, waarschijnlijk van Ayman al-Zawahiri, verscheen op sociale media.

Een archieffoto van Ayman al-Zawahiri. AFP

De leider van al-Qaeda, Ayman al-Zawahiri, heeft zijn loyaliteit aan de vorig maand benoemde Talibaanleider Haibatullah Akhunzada uitgesproken. Dat blijkt uit een audioboodschap van al-Zawahiri die op sociale media verscheen, meldt persbureau Reuters.

De voorganger van Talibaanleider Akhunzada was Mullah Akhtar Mansour, hij kwam vorige maand om bij een Amerikaanse droneaanval op Pakistaans grondgebied. Akhundzada was voor zijn aanstelling een van de secondanten van zijn voorganger. Het is de gewoonte dat de baas van Al-Qaeda zijn steun uitspreekt voor de Talibaanleider.

Lees een portret van de nieuwe Talibaanleider: Conservatieve emir vervangt vechtjas

De Talibaan waren van 1996 tot 2001 aan de macht in Afghanistan. Al-Qaeda floreerde in diezelfde periode; de aanslagen van 11 september 2001 in New York en Washington werden in Afghanistan voorbereid door het terreurnetwerk.

NRC-correspondent Joeri Boom is niet verbaasd om de steun:

“Al-Qaeda werd ooit opgericht om de Talibaan te ondersteunen. Talibaanleider moellah Omar liet zich Amir al-Mumineen noemen: leider der gelovigen - daarmee worden alle gelovigen moslims bedoeld, over de hele wereld. De Talibaanleiders na Omar namen die titel over. Al-Zawahiri, en vóór hem Bin Laden, voelen zich een met de Talibaan, en zweren daarom steeds trouw aan de Talibaanleider. Je kunt het zien als de bezegeling van een bondgenootschap. Blijkbaar voelt al-Qaeda zich nog steeds één met de Talibaan, hoewel de Afghaanse Talibaan zich richten op Afghanistan, en niet op de jihad in de rest van de wereld.”

Toch zegt de audioboodschap zeker iets, zegt Boom.

“In de eerste plaats dat al-Zawahiri waarschijnlijk nog leeft. Ten tweede blijken al-Qaeda en IS nog steeds concurrenten. Trouw zweren aan “de leider der gelovigen” in de persoon van de Talibaanleider, betekent dat je de claim verwerpt van IS-leider Abu Bakr al-Bagdadi, die óók aan het hoofd van alle gelovigen wil staan. Dat blijft nog wel even water en vuur.”

Bergafwaarts

Al-Zawahiri kwam in 2011 aan de macht binnen Al-Qaeda, nadat Osama bin Laden werd omgebracht in Afghanistan door Amerikaanse commando’s. Of Ayman al-Zawahiri nog leeft is niet helemaal zeker, net als waar hij zich ophoudt. Vermoedelijk is hij in Pakistaans-Afghaans grensgebied.

Sinds al-Zawahiri, een voormalige arts, de chef is gaat het bergafwaarts met de terreurbeweging. Het is nu vooral Islamitische Staat die terreur zaait. Al-Qaeda breidde zijn netwerk uit, onder meer in Syrië en Zuid-Azië, maar veel grote aanslagen heeft de organisatie de laatste tijd niet opgeëist.

    • Liza van Lonkhuyzen