Weval, Flume: dit zijn de albums die NRC deze week bespreekt

Veel goede muziek deze week. Flume, al jaren een festivalhit, maakte een album met verleidelijk stotende beats. Geval diept het eigen, zéér eigen, Weval-geluid op het nieuwe album verder uit.

  • ●●●●

    Flume: Skin

    skin

    Dance: Het lukt dance-producers niet vaak om een album lang onderhoudend te zijn. Dance draait om opwinding, en een hele collectie opwindende songs wordt uiteindelijk zenuwslopend. De Nieuw-Zeelandse dj/producer Harley Streten, alias Flume, die in 2012 debuteerde en al snel uitgroeide tot festivalhit, heeft op tweede album Skin oog voor de balans. Flume vroeg gastvocalisten om de nummers op te sieren: verschillende vrouwenstemmen (Tove Lo, MNDR, AlunaGeorge), rappers (Raekwon, Vince Staples), en Beck. In uiteenlopende tempi boetseerde hij de zuigende en straffe elektronica om hun stemmen heen, tot sensuele soul of ruimtelijke dance.

    Uitblinker is de single ‘Never Be Like You’ waarin stotterende beats – zijn handelsmerk – verleidelijk stoten, als omlijsting voor de prikkelend hoge stem van zangeres Kai. Dat Beck meedoet is een verrassing, en hun samenwerking ‘Tiny Cities’ begint gedragen en veelbelovend. Helaas ontspoort Becks stem in het refrein onherkenbaar in druk gekwinkeleer.Hester Carvalho

  • ●●●●

    Car Seat Headrest: Teens of Denial

    teensofdenial

    Pop: De Amerikaanse zanger/gitarist Will Toledo (25) maakte in zijn eentje al twaalf complete albums, die hij online zette. En nu is er de eerste regulier opgenomen collectie liedjes van zijn band Car Seat Headrest. Dit Teens Of Denial is een stekelig geheel met echo’s van oude helden als Pavement en Guided By Voices. Toledo heeft de jammerende stem die in indie-kringen populair is, en droge zelfspot in de teksten. Een van zijn nummers bijvoorbeeld heet ‘(Joe Gets Kicked Out of School For Using) Drugs With Friends (But Says This Isn’t a Problem)’ met daarin de regels ‘Last Friday, I took acid and mushrooms / I did not transcend, I felt like a walking piece of shit / in a stupid-looking jacket’.

    Bij Car Seat Headrest kunnen liedjes geheel ontsporen, maar de luisteraar ondertussen bij het nekvel houden. Prachtig is de opbouw van ‘Vincent’, met de steeds snellere riffs alsof Toledo in wedstrijd met zichzelf is. Gitarist Ethan Ives speelt soms nadrukkelijk rammelig, maar als het krakkemikkige wagentje op gang komt, vliegt het als een race-auto.Hester Carvalho

  • ●●●●

    Igor Stravinsky: Threni

    threni

    Klassiek: Arnold Schönberg en Igor Stravinsky waren bepaald geen vrienden. Zelfs toen ze enkele kilometers van elkaar vandaan in Los Angeles woonden, spraken ze elkaar niet. De verbazing was dan ook groot toen Stravinsky na Schönbergs dood in 1951 ineens de twaalftoonstechnieken van zijn rivaal omarmde. Een van de late meesterwerken is Threni (1958), zettingen van de klaagzangen van Jeremia. Dat is nu, even verrassend, opgenomen door de oudemuziekdirigent Philippe Herreweghe, met deFilharmonie. Atonaal of niet, het is bovenal vocale muziek en dat is Herreweghes specialisme. Onder de Vlaming valt op hoe, ja, hoe Stravinskyaans de muziek is (de blazers, de manier waarop hij reeksen manipuleerde zodat er akkoorden ontstonden die hem bevielen). Onder Herreweghe is Threni helemaal niet zo ver verwijderd van bijvoorbeeld de mis (1948). Solisten en koor klinken schitterend. Merlijn Kerkhof

  • ●●●●

    Chance The Rapper: Coloring Book

    coloringbook

    HipHop: Chance The Rapper is een van de meest frisse en veelzijdige vocalisten in de hedendaagse hiphopscene. Hij maakte in 2013 een onuitwisbare indruk met Acid Rap, dat hij schreef onder de invloed van acid. Chance klinkt vaak als een terloopse rapper, ontspannen en losjes, zelfverzekerd en associatief. Hij is ongekend vindingrijk in taal, melodie, cadans en ritme.

    Op deze plaat overheersen de gospelinvloeden. Bijvoorbeeld in het prachtige ‘Blessings’, met Jamila Woods die Hem prijst in haar zang, terwijl Chance rapt over zaken als religie en ras, zijn prille ouderschap en zijn vrijheid als artiest in de muziekindustrie: „They want four minute songs, you need a four hour praise dance performed every morn”. Een van de boeiendste stemmen van dit moment. Saul van Stapele

  • ●●●●●

    Weval: Weval

    weval

    Dance: Harm Coolen en Merijn Scholte Albers delen een achtergrond in de filmindustrie en dat hoor je in hun sfeerbeeldenmuziek. Easier was de EP waarmee het Amsterdamse duo, dat sinds 2010 actief is als Weval, doorbrak. Zelfgetiteld debuutalbum Weval is een verdieping van het, zeer eigen, Weval-geluid: donkere wiegenliedhouse, met warme synths, lange loops en poëtisch gemurmel. Muziek voor de lange adem, die bandjespubliek en triphopliefhebbers verenigt. Op hun debuut experimenteert Weval in tempi (neem het origineel versnellende ‘I don’t need it’) en kiest het voor gelaagde, vervormde composities in intieme fluistersfeer. De half-affe zinnen, de grofkorrelig gefilterde synths, de trage beats: halverwege dreigt het wel meer van hetzelfde te worden. Gelukkig zit er een duidelijke opbouw in het album en voorkomt uitsmijter ‘Years to Build’ met strakke lyrics en frisse percussie die je echt wegdrijft. Rolinde Hoorntje

  • ●●●●●

    Harnoncourt: Missa solemnis

    harnoncourt

    Klassiek: Zelfs Nikolaus Harnoncourt vond de Missa solemnis van Beethoven ooit een draak van een stuk. Het was in de periode dat hij als cellist – nog lang geen beroemd dirigent – Beethovens mastodontische mis onder diverse dirigenten moest spelen, en telkens meende muziek vol lege pathos te horen: een alsmaar doorgaande uitputtingsslag van tachtig minuten.

    Nu ligt er ‘the last recording’ van Harnoncourt in de winkels: precies, Beethovens Missa solemnis, in een opname van de afgelopen zomer. Vlak voor zijn overlijden in maart had de dirigent bedongen dat juist dit werk zijn laatste cd-release zou vormen.

    Het was in de jaren tachtig dat Harnoncourt de Missa met het Residentie Orkest repeteerde en de schellen van zijn ogen vielen. De inmiddels wél beroemde dirigent had al furore gemaakt met een historisch geïnformeerde speelstijl: nauwelijks vibrato, het fel aanzetten en daarna lichter maken van noten, en waar mogelijk het inzetten van authentiek instrumentarium.

    Het deed wonderen voor de mis, vond Harnoncourt: door veel zachter en transparanter (maar niet per se sneller!) te spelen, werd het werk beter behapbaar en extreem rijk aan details. De mis werd een leidmotief in zijn carrière. Harnoncourts debuut in de Salzburger Festspiele in 1992 met Beethovens Missa solemnis bleek een triomf, naar aanleiding waarvan sommigen Harnoncourt omdoopten tot ‘de nieuwe Karajan’ en zelfs ‘de nieuwe anti-Karajan’.

    Zijn overlijden is alleen al tragisch omdat Harnoncourt zijn hoge standaard en revolutionaire elan tot het allerlaatst wist vol te houden. Leg zijn Missa solemnis naast de iets eerder verschenen versie van Bernard Haitink en het Symphonieorchester des Bayerischen Rundfunks. Meteen valt op hoe Harnoncourt de langzame noten van het Kyrie laat ademen: de muziek is zoekend, de maatstrepen week, bij dynamische contrasten haalt Harnoncourt vaak even de teugels aan. De vertrouwde musici van Concentus Musicus Wien en het Arnold Schoenberg Chor volgen nauwgezet.Floris Don

  • ●●●●●

    Haitink: Missa Solemnis

    haitink

    Klassiek: Haitink leidt een veel duidelijker stromende mis, trefzeker maar daardoor ook wat nuchter en soms gewoon een tikje saai. De orkest- en koorklank mag dan weelderig zijn, Harnoncourt plaatst daar een knetterend authentieke band tegenover die constant gonst en prikkelt. En hoe stralend Haitinks solistenkwartet ook is, Harnoncourt overtreft wederom met vier zangers die de liturgische devotie boven het solistisch theatrale stellen.

    De omstreden reputatie van de mis ten spijt, bevatten het Sanctus en Agnus Dei onnavolgbaar mooie passages, zo kenmerkend voor de late Beethoven. De krankzinnige akkoordenreeksen laat Harnoncourt vibratoloos gloeien, en rekent voor eeuwig af met de misvatting dat ‘geen vibrato’ gelijkstaat aan emotieloos. De daaropvolgende vioolsolo stijgt juist met rijk vibrato ten hemel, voor eeuwig bevestigend dat ook de pragmatische Harnoncourt uiteindelijk koos voor wat nu eenmaal het allermooist klinkt. Floris Don

    • Roderick Nieuwenhuis
    • Peter van der Ploeg