Cameron: ik wil niet met de neus tegen het raam van de EU

Londen De Britse premier legt uit waarom hij toch lid is van ‘gek makende’ EU.

Premier Cameron in discussie met het publiek in de studio van Sky News Foto Chris Lobina/AFP, SKY NEWS

Heel zwaar kreeg premier David Cameron het bij het eerste tv-debat in de campagne over het EU-referendum niet te verduren. Maar duidelijk werd donderdagavond wel dat de argumenten van het Brexit-kamp gehoor vinden bij de kiezer. Het veel gebruikte „bangmakerij” als reactie op de waarschuwingen voor de risico’s van een Brits vertrek uit de EU, werd door het publiek gretig overgenomen.

Het publiek zaagde Cameron verder vooral door over immigratie. Op bepaalde momenten was het zelfs ronduit vijandig, vaak niet eens op momenten dat het over Europese thema’s ging. Dat toont het gevaar van een referendum, dat, als Cameron niet oppast, kan uitmonden in een volksraadpleging over zijn populariteit. „Ik ben een studente Engels, ik herken gelul wanneer ik het zie”, riep kiezer Soraya Bouazzaoui uit.

Onverstoorbaar

Cameron bleef onverstoorbaar – hij doet dit soort vragensessies met kiezers dan ook al sinds 2005. Een tv-debat met opponenten sluit hij vooralsnog uit. Officieel omdat hij de campagne niet tot een interne partijstrijd wil maken, hij zou immers met Brexit-voormannen Boris Johnson of Michael Gove, de minister van Justitie, moeten debatteren, beiden partijgenoten. Maar vooral omdat hij beter uit de voeten kan met zo’n town hall-setting.

Hij keerde steeds terug naar het argument waarvan het Blijven-kamp vermoedt dat dat het meeste aanspreekt: de markt van 500 miljoen consumenten aan de andere kant van het Kanaal. „Een vertrek zal de economie fundamenteel beschadigen, we zullen als land armer af zijn.” En ja, dan neemt hij „de frustraties” van lidmaatschap van een organisatie die hem „gek maakt” op de koop toe. De vrees voor een toekomst waarin „de Britten met hun neus tegen het raam gedrukt” proberen te horen wat een EU zonder hen afspreekt, is groter.

De scherpste vraag uit het publiek: „Zou U nu lid worden van deze club?” Ja, zei Cameron. Maar alleen op Britse voorwaarden. „We hebben een speciale status binnen deze organisatie.” De Britten doen niet mee aan Schengen, en niet aan de euro. („Nee, NEE, wat mij betreft nooit.”)

Zijn spindokter stond tevreden aan de zijlijn te glimlachen. Zijn minister voor Werkgelegenheid, Stephen Crabb, gaf Cameron na afloop „een acht”. De tegenpartij, onder wie Nigel Farage van UKIP, vond dat de premier „geen echte antwoorden had gegeven”. Vanavond is hun kandidaat, Michael Gove, aan de beurt.

Cameron werd eerder op de avond iets steviger aangepakt door Faisal Islam van SkyNews. Ook hij ondervroeg de premier over immigratie, maar dan in de context van diens belofte in 2010 het aantal immigranten met tienduizenden te verminderen. Een belofte die Cameron, zo herinnerde Islam hem fijntjes, in 2015 nog eens herhaalde. „Terwijl u weet dat door de vrijheid van persoonsverkeer in de EU u geen controle heeft over EU-burgers.” Oftewel: hoe geloofwaardig is deze premier?

Of Camerons verweer in de huiskamer doorkwam is maar de vraag. Als daar überhaupt werd gekeken. Op een ander net speelde Engeland de laatste oefeninterland voor het EK-voetbal.

    • Titia Ketelaar