Verbouwingsruzie tussen de twee Kamers

Renovatie Wie mag er beslissen over de renovatie van het Binnenhof? De Eerste Kamer voelt zich gepasseerd door de grote buren van de Tweede Kamer.

Achterstallig onderhoud op het Binnenhof-complex. Foto ANP / Jerry Lampen

De Tweede Kamer dreigt aan te sturen op een confrontatie met de Eerste Kamer en de gemeente Den Haag over de grootscheepse renovatie van het Binnenhof. Woensdag steunde een meerderheid van de Tweede Kamer het kabinetspan om die verbouwing in vijf jaar af te ronden. Onduidelijk is of het parlement, de senaat of de gemeenteraad het laatste woord heeft in de kwestie.

De renovatie zal een groot impact op Den Haag hebben. Volgens het kabinetsplan moet vanaf 2020 het hele Binnenhof ontruimd zijn. Het Hofplein en de directe omgeving van het Binnenhof zijn dan een permanente bouwplaats. In combinatie met de aanwezigheid van zo’n 2.200 bouwvakkers zal de bereikbaarheid van de binnenstad aanzienlijk verslechteren.

Met de operatie is zo’n 475 miljoen euro gemoeid. In december vroeg nagenoeg de hele oppositie verantwoordelijk minister Stef Blok (Wonen en Rijksdienst, VVD) onderzoek te doen naar de mogelijkheid van gefaseerde verbouwing, waarbij het Binnenhof gedeeltelijk in gebruik blijft. Nu blijkt dat dat 50 miljoen euro meer zou kosten en twee jaar langer duren. Blok wijst die variant af en kreeg daar gisteren steun voor van VVD, PvdA, CDA en 50Plus. Die partijen hebben wel een meerderheid in de Tweede, maar niet in de Eerste Kamer. Naast de senaat moet ook de gemeente Den Haag moeten instemmen. Want Den Haag moet de benodigde vergunningen voor de renovatie verstrekken.

Volgens senaatsondervoorzitter Joris Backer (D66), aanwezig bij het debat in de Tweede Kamer, heeft Blok sowieso geen draagvlak in de senaat.

„De meeste fracties daar vinden dat het Binnenhof tijdens de verbouwing op zijn minst gedeeltelijk open moet blijven. En de Eerste Kamer is niet alleen medewetgever, maar ook bewoner van het Binnenhof.”

Bouwers en de Rijksgebouwendienst moeten zich schikken naar de wensen van de gebruikers én de directe omgeving, vindt Backer. „En dan kom je uiteindelijk toch uit op die duurdere, gefaseerde variant van renovatie.”

Lokaal verzet

Backer zegt bovendien dat de Tweede Kamer een ‘politiek proces’ van die renovatie heeft gemaakt, door op de stoel van de senaat te gaan zitten. Zoals met het VVD-voorstel om tijdens de verbouwing Prinsjesdag te verhuizen van de Ridderzaal naar de Grote Kerk. Daar gaat de Tweede Kamer volgens Backer helemaal niet over. „Prinsjesdag in de Ridderzaal is een gezamenlijke vergadering van Eerste en Tweede Kamer. Maar het is de senaat die zo’n vergadering uitschrijft. En dus ook de locatie bepaalt.”

Ook in de Haagse gemeenteraad worden de messen geslepen. Blok schermde in het debat met een brief van het Haagse gemeentebestuur, waarin de variant van volledige sluiting werd bepleit.

Maar het college van B&W had deze opgesteld zonder medeweten van de gemeenteraad. D66, CDA en de Stadspartij, alle drie collegepartijen, willen dat pas voor een variant wordt gekozen als de praktische en economische consequenties van zo’n verbouwing in kaart zijn gebracht. Ze sluiten niet uit dat de keuze dan op de gefaseerde variant valt. „Het college had ons erbij moeten betrekken, voordat ze die brief schreef”, zegt het CDA-raadslid Desh Ramnath. „We snappen dat er verbouwd moet worden. Maar we kiezen pas als we voldoende geïnformeerd zijn.”

    • Jos Verlaan