Oorzaak van veel miskramen ligt vaak al vóór de zwangerschap

Een bevruchte eicel moet ‘toelatingsexamen’ doen voor hij zich als embryo in de baarmoeder kan nestelen. Aan de University of Warwick in Coventry ontdekten onderzoekers onder leiding van Jan Brosens dat het baarmoederslijmvlies alleen embryo’s accepteert die voldoende signaalstoffen uitscheiden – waarmee de embryo’s ‘aantonen’ dat ze gezond zijn. Dat schrijven zij in het wetenschappelijke blad Scientific Reports.

De ontdekking helpt verklaren waarom sommige vrouwen niet zwanger worden en ivf-pogingen herhaaldelijk mislukken. Brosens: „Dit geeft een heel nieuwe kijk op onvruchtbaarheid. De oorzaak van een miskraam kan al voor de zwangerschap liggen.”

Gezonde embryo’s scheiden signaalstoffen uit, waaronder het enzym trypsine, waarop de slijmvliescellen een innestelingsprogramma opstarten. Dat voorziet het embryo van voedingsstoffen zodat het kan gaan groeien. Embryo’s van lage kwaliteit daarentegen roepen een stressreactie van het baarmoederslijmvlies op, waardoor ze worden afgestoten.

„De afstoting van een vrucht is net zo belangrijk als de innesteling”, zegt Brosens. Bij mensen resulteert 15 procent van de klinisch vastgestelde zwangerschappen in een miskraam (spontane abortus). Wordt ook het verlies van heel vroege zwangerschappen meegerekend, dan sneeft bijna de helft.

Menselijke embryo’s hebben opvallend veel afwijkingen in de chromosomen. „Een strenge selectie is daarom cruciaal”, zegt Brosens. „Anders zouden afwijkende embryo’s zich innestelen en krijgen die van goede kwaliteit juist te weinig kans.”

    • Sander Voormolen