Column

Mammoettanker NPO kan moeilijk bijdraaien

Zoals altijd eind mei zijn de dagelijkse talkshows De Wereld Draait Door en Pauw (beide VARA) aan hun zomerstop van drie maanden begonnen. Nieuw is dat er dit jaar ook geen vervanging is op NPO1, terwijl zowel KRO-NCRV (Jinek) als EO (Knevel & Van den Brink) graag de honneurs zou hebben waargenomen.

Alleen RTL Late Night gaat gewoon de hele zomer door, zij het in juli met een andere presentator (Peter van der Vorst) en sidekick (Jan Jaap van der Wal). De uitslag van het Brexit-referendum en de Republikeinse conventie zullen niet aan de gebruikelijke tafels besproken worden.

De televisie-avonden verlopen nu dus al volgens een ander ritme. Dat geeft wel wat rust aan de oververhitte motor van het publieke debat, maar erg volwassen is het niet. Alvorens in grote verontwaardiging te ontsteken over die Hiversumse zakkenvullers, is het misschien goed even te bedenken hoe dit kon gebeuren.

Ik houd het op een bedrijfsongeval, omdat niemand rekening hield met de mogelijkheid dat Nederland zich niet zou plaatsen voor de eindronde van het EK Voetbal. Naar verwachting zou het de hele maand juni gaan over Oranje in Frankrijk, in juli over de Tour de France en in augustus over de Olympische Spelen in Rio. Wie lust er dan nog echt nieuws?

Je kunt de NPO wel gebrek aan flexibiliteit verwijten, nu komkommertijden nauwelijks meer bestaan en we voor heel andere sporters dan verwacht juichen. De publieke omroep heeft slechts beperkte uitzendrechten van de Giro d’Italia, ondanks een waarschijnlijke Nederlandse winnaar. Ziggo geeft na de winst van een Formule 1-race door Max Verstappen zondag wel de Grote Prijs van Monaco eenmalig gratis door op internet.

Ik hoor dat in 2017 Eva Jinek gewoon weer vakantie-invalkracht mag zijn. En intussen houden we ons bezig met de vraag: Voor Wie Juichen We? Dat is ook de titel van een potsierlijk programma van AVRO-TROS, waarin Jan Smit en ex-international John Heitinga, gesierd met Oranje parafernalia, een aantal landen bezoekt, dat wel deelneemt aan het EK. Het doel is om te besluiten wie onze steun verdient, want naar een groot voetbaltoernooi kijken zonder dat je voor iemand bent, dat lijkt niet de bedoeling.

De conclusie zou wel kunnen luiden dat lineaire televisie, gevangen in een net van uitzendschema’s, rechten en verplichtingen, te log begint te worden om in te kunnen spelen op een wekelijks, nee dagelijks snel veranderende wereld. Revoluties, aanslagen, referenda, verkiezingen, falende en verrassende sporters, je kunt helemaal nergens meer een jaar tevoren op rekenen.

Wie daarvan profiteren zijn de kleinschalige private media en alles op het web. Wie op het laatste moment zijn programmering kan omgooien en niet gebonden is aan allerlei afspraken op de lange termijn, is beter geëquipeerd voor het bedienen van moderne beeldconsumenten. Misschien kan het marginaal bekeken Van Liempt Live (RTL Z, deze week gemiddeld 6.000 kijkers) er ook zijn voordeel mee doen.