Waarden van het gaafste land

Moet Nederland het vluchtelingenverdrag aanpassen? Die vraag dringt zich op na het voorjaarscongres afgelopen weekeinde van de VVD. De grootste regeringspartij van Nederland gebruikte haar congres om zich te positioneren voor het komende verkiezingsjaar. Officieel draaide de algemene vergadering van de liberalen om de „ononderhandelbare waarden waar Nederland voor staat”. In de praktijk ging dat over de vluchtelingencrisis waar Europa nog steeds mee te kampen heeft.

nrcvindt

Fractievoorzitter Halbe Zijlstra schetste een inktzwarte toekomst van een bevolkingsexplosie in Afrika en het Midden-Oosten, volgens hem de „achtertuin” van Nederland. Hij verwacht dat te veel mensen uit die achtertuin naar Nederland zullen komen. Hij sprak de angst uit die bij veel mensen leeft: „Wat komt er van Nederland terecht als hier zoveel mensen rondlopen die onze waarden en onze vrijheden niet delen en ze zelfs omver willen werpen?” Daarom wil Zijlstra de „migratiegolf” met onorthodoxe maatregelen bedwingen. De fractievoorzitter wil het recht op asiel in de EU schrappen en aanpassing van „verdragen”. Dat het congres nogal lauw reageerde op deze suggestie valt te begrijpen: aanpassing van het internationale vluchtelingenverdrag is een lange, tijdrovende procedure waarvan de uitkomst ongewis is.

De vraag is dus vooral kán Nederland dat verdrag aanpassen? In ieder geval is dit doel zeker niet te realiseren voor de volgende Tweede Kamerverkiezingen. In plaats van het ongenoegen in de samenleving met loze verkiezingsbeloften aan te wakkeren, zou de grootste regeringspartij zich beter kunnen richten op praktische oplossingen.

De beweging van honderdduizenden voornamelijk Syrische vluchtelingen die via de Balkan noordwaarts trokken is voorlopig gestopt. Met dank aan Turkije. De Duitse bondskanselier Angela Merkel heeft maandag in Istanbul aan president Recep Tayyip Erdogan duidelijk gemaakt dat zijn land wel moet voldoen aan een aantal Europese voorwaarden, wil de zogeheten „vluchtelingendeal” ook werken. De toegezegde visumvrijheid voor Turken, kan alleen doorgaan als Erdogan voldoet aan Europese normen van rechtstatelijkheid.

Premier Rutte, wiens doel het is „Nederland het gaafste land van de wereld te laten blijven”, zei in zijn toespraak dat vrijheid van meningsuiting en persvrijheid onvervreemdbare waarden zijn. En ook dat hij boos is als gesuggereerd wordt dat hij niet genoeg voor die waarden opkomt in de vluchtelingenafspraak met Turkije. Merkel laat zien hoe je zulke woorden in daden omzet.